Τα θεωρητικά μοντέλα που αναπτύχθηκαν για τις οικογένειες παιδιών με ειδικές ανάγκες – Διπλωματική Εργασία του Σπυρίδωνα Λιάγκα – Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής, Π.Μ.Σ. Επιστήμες της Αγωγής μέσω Καινοτόμων Τεχνολογιών και Βιοϊατρικών Προσεγγίσεων – Μέρος 19ο

Ιαν 3, 2025 | Άλλες προσεγγίσεις της τυφλότητας και της αναπηρίας, ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Συμπεράσματα

Η έλευση ενός παιδιού με ειδικές ανάγκες φέρνει μεγάλες αλλαγές στην καθημερινότητα μιας οικογένειας. Οι γονείς και η οικογένεια συνολικά αναλαμβάνουν έναν ουσιαστικό ρόλο, καθώς το παιδί χρειάζεται να αισθάνεται αποδεκτό και να κατανοεί, ότι η αξία του είναι αναγνωρισμένη. Αυτό θα το βοηθήσει να αναπτύξει αυτοπεποίθηση και να πιστέψεις στις δυνατότητές του. Η κατανόηση και η στήριξη από τους γονείς είναι κρίσιμη, ώστε το παιδί να μην αισθάνεται μόνο του στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει.

Είναι σημαντικό, το παιδί να αντιλαμβάνεται τον σεβασμό και να νιώθει, ότι ανήκει σε ένα περιβάλλον που εστιάζει στις προσπάθειές του και όχι στις δυσκολίες του. Οι γονείς πρέπει να αποδέχονται και να εξοικειώνονται με την αναπηρία του παιδιού, να δείχνουν κατανόηση και να έχουν την ψυχική δύναμη προκειμένου να διαχειριστούν την επικρατούσα συνθήκη. Η ανάπτυξη της αυτοεκτίμησης του παιδιού αποτελεί ένα βασικό μέλημα για κάθε γονέα, καθώς αυτό θα βοηθήσει το παιδί να διαχειριστεί και να αντιμετωπίσει τυχόν δυσκολίες.

Συχνά, οι γονείς μπορεί να αντιδράσουν με απόρριψη ή εχθρότητα μαθαίνοντας, ότι το παιδί τους έχει διαγνωστεί με κάποια αναπηρία, ενώ άλλοι μπορεί να έχουν υπερβολικές προσδοκίες από τα υπόλοιπα παιδιά τους. Επίσης, μπορεί να υπάρξει υπερβολική προσοχή στο παιδί με αναπηρία, διαταράσσοντας τις οικογενειακές ισορροπίες. Η οικογένεια μπορεί να βρεθεί αντιμέτωπη με πολλές προκλήσεις και η συνοχή της μπορεί να απειληθεί.

Η αρμονική συνεργασία και επικοινωνία μεταξύ των γονέων είναι ουσιαστική, καθώς και η ενημέρωση, αλλά και η κοινωνική υποστήριξη για την αντιμετώπιση των αναγκών του παιδιού και της οικογένειας. Η δημιουργία πιο μικρών και πιο ευέλικτων δομών φροντίδας που προσφέρουν υπηρεσίες σε ένα πιο ανθρώπινο και οικογενειακό περιβάλλον είναι σημαντική για την αποφυγή της περιθωριοποίησης και της αποτελεσματικής λειτουργίας των ιδρυμάτων. Είναι αναγκαίο να ληφθούν μέτρα, για την αντικατάσταση των μεγάλων δομών σε πιο μικρές, προσαρμοσμένες στις ανάγκες κάθε ατόμου.

Το αποτέλεσμα είναι, ότι όλοι έχουν ίδια δικαιώματα σε μια κοινωνία, η οποία χαρακτηρίζεται για την δημοκρατία και τον πολιτισμό της. Η ίδια η κοινωνία, είναι εκείνη που θα πρέπει να στηρίξει τόσο τις οικογένειες όσο και αυτά τα παιδιά. Η διαδρομή αυτή δεν είναι εύκολη. Αντίθετα, είναι μια σύνθετη διαδικασία, που απαιτεί ιδιαίτερη υπομονή και δύναμη από όλους όσους συμμετέχουν έμμεσα ή άμεσα στην παροχή βοήθειας προς τα παιδιά με ειδικές ανάγκες, αλλά και προς τους γονείς τους. Αυτό σημαίνει, ότι η ίδια η οικογένεια που βρίσκεται στο πλευρό ενός παιδιού με ειδικές ανάγκες, χρειάζεται την αμέριστη συμπαράσταση, βοήθεια, αλλά και εκπαίδευση για το πώς μπορούν να προσφέρουν στο παιδί τους. Να σημειωθεί, ακόμα, ότι οι ίδιοι οι γονείς χρειάζονται αντίστοιχη ψυχική στήριξη, καθώς δεν αποτελεί μια εύκολη διαδικασία η ανατροφή ενός παιδιού με ειδικές ανάγκες. Έχει διαπιστωθεί ότι οι συνεργατικές συνεργασίες μεταξύ γονέων και επαγγελματιών μπορούν να οδηγήσουν σε θετικά οφέλη στις αλληλεπιδράσεις διδασκαλίας γονέα-παιδιού στα προγράμματα εκπαίδευσης γονέων.

Τα προγράμματα εκπαίδευσης γονέων έχουν ως αποτέλεσμα τη βελτίωση της συμπεριφοράς του παιδιού, την αύξηση της ικανοποίησης των γονέων με το πρόγραμμα του παιδιού τους και τη δημιουργία πιο θετικών αλληλεπιδράσεων γονέα-παιδιού. Σημειώνεται ότι υπάρχουν πολυάριθμοι παράγοντες που επηρεάζουν τις αντιλήψεις των γονέων για τη συνεργασία γονέα-επαγγελματία. Ένας παράγοντας που μπορεί να δημιουργήσει οικογενειακές προκλήσεις και κατά συνέπεια να επηρεάσει τις αντιλήψεις των γονιών για τη συνεργασία γονέα-επαγγελματία είναι η σοβαρότητα των προκλήσεων συμπεριφοράς του παιδιού που λαμβάνει υπηρεσίες.

Εν κατακλείδι, ο ρόλος της οικογένειας είναι καθοριστικός για τα παιδιά με ειδικές ανάγκες. Η οικογένεια αποτελεί το πρώτο και βασικότερο περιβάλλον όπου το παιδί αναπτύσσεται και μαθαίνει να αλληλοεπιδρά με τον κόσμο. Οι γονείς και τα αδέλφια μπορούν να παρέχουν στήριξη, αγάπη και κατανόηση, προσφέροντας ένα ασφαλές πλαίσιο για την προσωπική και κοινωνική ανάπτυξη του παιδιού. Ωστόσο, η ίδια η οικογένεια χρειάζεται όχι μόνο την αντίστοιχη ψυχολογική στήριξη, αλλά και μόρφωση για να μπορέσει να σταθεί στο παιδί που έχει εκδηλώσει και διαγνωστεί με ειδικές ανάγκες. Το κράτος καλείται να βοηθήσει, όχι μόνο αυτά τα παιδιά, αλλά και το οικογενειακό του περίγυρο, καθώς κρίνεται απαραίτητο για την διαχείριση μιας τέτοιας κατάστασης, όλοι να συνδράμουν στο καλό του παιδιού.

Συνολικά, η οικογένεια μπορεί να προσφέρει ένα περιβάλλον όπου τα παιδιά με ειδικές ανάγκες αισθάνονται ασφαλή και αποδεκτά, ενώ ταυτόχρονα τους παρέχεται η απαραίτητη υποστήριξη για να αντιμετωπίσουν τις προκλήσεις της ζωής. Η αγάπη, η υπομονή και η συνεχής εκπαίδευση και ενημέρωση των γονέων είναι κλειδιά για την ευημερία και την ανάπτυξη αυτών των παιδιών.

Μετάβαση στο περιεχόμενο