ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ

ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ

 

ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΒΙΟΗΘΙΚΗΣ

 

ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ

«Τα δικαιώματα των ατόμων με ειδικές ανάγκες στην εργασία, στην εκπαίδευση και στην υγειονομική περίθαλψη. Ο ρόλος του φυσικοθεραπευτή και βιοηθικά διλήμματα”.

 

Πασβάντη  Σοφία  ΑΕΜ:3541

 

Η παρούσα Μεταπτυχιακή Εργασία Ειδίκευσης υποβλήθηκε στο Τμήμα Ιατρικής του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης για την απόκτηση του Τίτλου μεταπτυχιακών σπουδών ειδίκευσης στις Επιστήμες της Βιοηθικής

 

ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Επιβλέπων καθηγητής: Π. Παυλίδης, καθηγητής ΔΠΘ

2ο Μέλος: Α. Ζησιμόπουλος, ομότιμος καθηγητής ΔΠΘ

3ο Μέλος: Χ. Τσαλικίδης, αναπλ. καθηγητής ΔΠΘ

 

Αλεξανδρούπολη, 2025

 

Πρόλογος

Η αναπηρία είναι μία συνθήκη η οποία επηρεάζει τις ζωές ενός σημαντικού τμήματος του παγκόσμιου πληθυσμού, επιβάλλοντας περιορισμούς στην κοινωνική του ενσωμάτωση και την ισότιμη πρόσβασή του σε διάφορους κρίσιμους τομείς της ανθρώπινης δραστηριότητας, όπως η εργασία, η εκπαίδευση και η υγειονομική περίθαλψη. Παρόλο που στη σύγχρονη εποχή έχουν γίνει σημαντικά βήματα προς την άρση των προαναφερθέντων περιορισμών, μέσω των αγώνων του αναπηρικού κινήματος, ακόμα δεν έχει επιτευχθεί η πλήρης κοινωνική ισότητα μεταξύ των ατόμων με και χωρίς αναπηρίες.

Ο σκοπός της παρούσας διπλωματικής εργασίας ήταν η διερεύνηση της διεθνούς βιβλιογραφίας η οποία αναφέρεται στα δικαιώματα των ΑμεΑ στην εργασία, την εκπαίδευση και την υγειονομική περίθαλψη καθώς, στο ρόλο του φυσικοθεραπευτή ΑμεΑ στην υποστήριξη της εν λόγω πληθυσμιακής ομάδας και στα βιοηθικά διλήμματα που προκύπτουν αναφορικά με την υγειονομική περίθαλψη των ατόμων με αναπηρίες.

Το κυρίως μέρος της παρούσας εργασίας δομείται σε πέντε (5) κεφάλαια, το πρώτο εκ των οποίων αναφέρεται στην εννοιολογική προσέγγιση της αναπηρίας και το δεύτερο αναφέρεται στα βασικά στάδια της νομοθετικής κατοχύρωσης των δικαιωμάτων των ΑμεΑ . Στη συνέχεια, το τρίτο κεφάλαιο αφορά στα δικαιώματα των ΑμεΑ στην εργασία, ενώ τα επόμενα δύο κεφάλαια αναλύουν τα δικαιώματα των εν λόγω ατόμων στην εκπαίδευση και την υγειονομική περίθαλψη, αντίστοιχα. Τέλος, επιχειρείται η εξαγωγή χρήσιμων συμπερασμάτων.

 

ΕΥΧΑΡΙΣΤΙΕΣ

Θα ήθελα να εκφράσω τις ειλικρινείς μου ευχαριστίες σε όλους όσους με στήριξαν και συνέβαλαν στην ολοκλήρωση της παρούσας διπλωματικής εργασίας.

Πρώτα απ’ όλα ένα θερμό ευχαριστώ στον επιβλέποντα καθηγητή μου, κ. Παύλο Παυλίδη, για την πολύτιμη καθοδήγησή του καθ’ όλη τη διάρκεια αυτής της προσπάθειας.

Ιδιαίτερα θα ήθελα να ευχαριστήσω τον σύζυγό μου Θανάση και τα παιδιά μου Κωνσταντίνα, Πηνελόπη και Βαγγέλη, για την αμέριστη στήριξη, την υπομονή και την κατανόησή τους. Η ενθάρρυνσή τους υπήρξε πολύτιμη, δίνοντάς μου τη δύναμη να συνεχίσω ακόμη και στις πιο απαιτητικές στιγμές.

Θέλω, επίσης, να επισημάνω στα παιδιά μου, ότι η γνώση είναι δύναμη και εφόδιο για την ζωή μας και την προσωπική μας εξέλιξη. Τίποτα στη ζωή μας δεν μας χαρίζεται εάν δεν παλέψουμε γι’ αυτό.

Σε όλους σας, οφείλω ένα μεγάλο “ευχαριστώ” από καρδιάς!!!

 

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1

ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ

1.1          Ορισμός αναπηρίας κατά τον Π.Ο.Υ

1.2          Είδη και μορφές αναπηρίας

1.2.1      Κινητική αναπηρία

1.2.2      Αισθητηριακή αναπηρία

1.2.3      Νοητική αναπηρία

1.2.4      Ψυχική/ Συναισθηματική αναπηρία

1.3          Μοντέλα ερμηνείας της αναπηρίας

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2

ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΠΗΡΙΑ

2.1          Νομική κατοχύρωση δικαιωμάτων ατόμων με αναπηρία

2.1.1      Εθνικό επίπεδο

2.1.2      Ευρωπαϊκό επίπεδο

2.2          Το αναπηρικό κίνημα

2.2.1      Το διεθνές αναπηρικό κίνημα

2.2.2      Το ελληνικό αναπηρικό κίνημα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΤΩΝ ΑΜΕΑ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΤΩΝ ΑΜΕΑ ΣΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ

3.1          Σημασία της ένταξης των ΑμεΑ στην αγορά εργασίας

3.2          Εναλλακτικές μορφές απασχόλησης

3.2.1      Προστατευόμενη απασχόληση (Sheltered Employment)

3.2.2      Υποστηριζόμενη απασχόληση (Supported Employment)

3.2.3      Προσαρμοσμένη Απασχόληση (Customized Employment)

3.3          Νομική κατοχύρωση δικαιώματος ΑμεΑ στην εργασία

3.4          Θετικά μέτρα δράσης

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4

ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΤΩΝ ΑΜΕA ΣΤΗΝ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ

4.1          Προσβασιμότητα

4.2          Νομοθετικό πλαίσιο

4.3          Ο ρόλος του φυσιοθεραπευτή ΑμεΑ

4.4          Βιοηθικά ζητήματα που άπτονται της υγειονομικής περίθαλψης των ΑμεΑ

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ

SUMMARY

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ