ΣΥΖΗΤΗΣΗ- ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ (μέρος ΄Β)
Τέλος, στο πλαίσιο της παρούσας εργασίας διερευνήθηκαν τα δικαιώματα των ΑμεΑ στην υγειονομική περίθαλψη και μέσα από τα στοιχεία που παρατέθηκαν διαπιστώθηκε πως τα άτομα αυτά χαρακτηρίζονται από αυξημένες ανάγκες υγειονομικής περίθαλψης ως συνέπεια της αναπηρίας τους αλλά και από αυξημένα εμπόδια κατά την πρόσβασή τους στις δομές υγείας και τη λήψη της κατάλληλης ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης. Οι αυξημένες ιατρικές ανάγκες των ΑμεΑ εξηγούνται από το γεγονός ότι αυτές είναι δυνατό να απορρέουν από την ίδια την αναπηρία τους ή από το γεγονός ότι έχουν αυξημένες πιθανότητας να αντιμετωπίζουν και κάποιο άλλο σύνοδο πρόβλημα υγείας, ενώ η μη επαρκής κάλυψη των αυξημένων αυτών αναγκών αποδεικνύεται από τον υψηλότερο δείκτη θνησιμότητας και το χαμηλότερο προσδόκιμο όριο ζωής που τα χαρακτηρίζει.
Τα βασικότερα εμπόδια που αντιμετωπίζουν τα ΑμεΑ κατά την αναζήτηση υγειονομικής περίθαλψης σχετίζονται με την έλλειψη των απαραίτητων υποδομών και εξοπλισμού που να διασφαλίζουν την απρόσκοπτη πρόσβασή τους σε όλες τις απαραίτητες δομές υγείας και το υψηλό κόστος περίθαλψης, ενώ οι βασικοί ανασταλτικοί παράγοντες για τη λήψη της κατάλληλης και ποιοτικής υγειονομικής περίθαλψης περιλαμβάνουν το στίγμα, τις αρνητικές στάσεις του υγειονομικού προσωπικού και την απουσία επαρκούς επιπέδου κατάρτισής του σχετικά με τη διαχείριση των ΑμεΑ. Ως συνέπεια των προαναφερθέντων εμποδίων, πολλές φορές τα άτομα με αναπηρία δε λαμβάνουν την απαραίτητη ιατρική φροντίδα που απαιτεί η κατάσταση της υγείας τους ή τη λαμβάνουν με σημαντική καθυστέρηση, γεγονός που έχει σημαντικό αρνητικό αντίκτυπο στο γενικότερο επίπεδο υγείας τους. Σημειώνεται πως το πρόβλημα αυτό εντάθηκε σημαντικά κατά την περίοδο της πρόσφατης πανδημίας του Covid-19 η οποία επηρέασε αρνητικά την πρόσβαση των ΑμεΑ στις κατάλληλες δομές υγειονομικής περίθαλψης.
Αναφορικά με το ρόλο του φυσικοθεραπευτή στη διασφάλιση της κατάλληλης υγειονομικής περίθαλψης των ΑμεΑ διαπιστώθηκε πως αυτός είναι εξαιρετικά σημαντικός και μπορεί να είναι είτε θετικός, όταν ο φυσικοθεραπευτής συμβάλλει στην επίτευξης της μέγιστης δυνατής άρσης των περιορισμών που συνεπάγεται η αναπηρία για ένα άτομο, και κατ΄ επέκταση αποτελεί παράγοντα ενίσχυσης της κοινωνικής ένταξης του ατόμου, είτε αρνητικός όταν η ύπαρξη αρνητικών στάσεων εκ μέρους του φυσικοθεραπευτή σχετικά με την αναπηρία λειτουργεί ανασταλτικά στην παροχή της κατάλληλης υποστήριξης του ασθενούς. Επιπροσθέτως, διαπιστώθηκε πως τα διαθέσιμα ερευνητικά δεδομένα υποδεικνύουν πως η συναναστροφή των φυσικοθεραπευτών και των φοιτητών φυσικοθεραπείας με άτομα με αναπηρίες μπορεί να συμβάλλει στην άρση των αρνητικών τους στάσεων απέναντι στην αναπηρία, ιδιαιτέρως όταν αυτή λαμβάνει χώρα στο εργασιακό πεδίο ή με όρους ισοτιμίας.
Τέλος, η παρούσα εργασία διερεύνησε ορισμένα βιοηθικά διλήμματα που προκύπτουν σε σχέση με την αναπηρία και, κυρίως, με την υγειονομική περίθαλψη των ΑμεΑ. Πιο αναλυτικά, τα βασικότερα τέτοια ζητήματα που έχουν εγερθεί από τους ειδικούς αφορούν στο δικαίωμα των ΑμεΑ να λαμβάνουν αυτόνομα τις αποφάσεις που αφορούν το σώμα τους και την υγειονομική τους περίθαλψη και το τι συμβαίνει όταν αυτοί δεν είναι σε θέση, λόγω της αναπηρίας, να το κάνουν και στην άρση ενδεχόμενων διακρίσεων στο πλαίσιο της υγειονομικής περίθαλψης. Επιπροσθέτως, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η άποψη που έχει διατυπωθεί από ορισμένους ερευνητές σχετικά με την προσβολή της αξιοπρέπειας των ατόμων με αναπηρίες από την εφαρμογή συγκεκριμένων ιατρικών πράξεων που στοχεύουν στη «διόρθωση» ορισμένων πτυχών της αναπηρίας, ενώ, τέλος, το σημαντικότερο, ίσως βιοηθικό δίλημμα που εγείρεται αφορά σε ζητήματα αναπαραγωγής. Πιο αναλυτικά, τίθεται το δίλημμα εάν η διενέργεια πράξεων προγεννητικού ελέγχου μπορεί να οδηγήσει σε επιλογή γέννησης βρεφών που δε θα φέρουν συγκεκριμένες αναπηρίες και κατά πόσο αυτή η επιλογή παραπέμπει σε διαδικασίες ευγονικής. Σε κάθε περίπτωση, μέσα από τα στοιχεία που παρατέθηκαν προέκυψε ότι η απάντηση των βιοηθικών διλημμάτων που προκύπτουν σε σχέση με την υγειονομική περίθαλψη των Αμεα δεν αποτελεί ένα εύκολο εγχείρημα και απαιτείται η διενέργεια ενός ανοιχτού διαλόγου με τη συμμετοχή τόσο των ειδικών όσο και των ίδιων των ατόμων με αναπηρίες στη βάση των αρχών της ισότητας, της δικαιοσύνης, του σεβασμού της αξιοπρέπειας του ατόμου, της ποικιλομορφίας και της κοινωνικής ένταξης.
Συμπερασματικά, λαμβάνοντας υπόψη όλα τα στοιχεία που αναλύθηκαν στο πλαίσιο της παρούσας εργασίας και τα οποία προέρχονταν από την εθνική και διεθνή νομολογία, το περιεχόμενο διεθνών συμβάσεων, τις αναφοράς επίσημων φορέων και έρευνες της διεθνούς βιβλιογραφίας μπορεί να διατυπωθεί το συμπέρασμα ότι στη σύγχρονη εποχή έχουν γίνει τεράστια βήματα στην κατεύθυνση της διασφάλισης και του σεβασμού των δικαιωμάτων των ΑμεΑ σε όλους τους εξεταζόμενους τομείς. Ωστόσο, προέκυψε επίσης ότι ακόμα δεν έχει επιτευχθεί η πλήρης ισότητα μεταξύ ατόμων με και χωρίς αναπηρίες ούτε η άρση όλων των περιορισμών που αντιμετωπίζουν τα ΑμεΑ στην καθημερινότητά τους. Σε μία εποχή όπου οι έννοιες της κοινωνικής ισότητας, δικαιοσύνης και συμπερίληψης καθίστανται ολοένα και πιο δημοφιλείς, το αίτημα για επίτευξη της πλήρους και ισότιμης ένταξης των ΑμεΑ σε όλους τους τομείς της κοινωνικής δραστηριότητας πρέπει να παραμείνει ενεργό και μέρος των κοινωνικών διεκδικήσεων σε παγκόσμιο επίπεδο.