Πυλώνας πρωτοβάθμιας υγείας με ανεκμετάλλευτες δυνατότητες

 

Στάθης Συμιανάκης*

 

Ωρα να τεθούν προ των ευθυνών τους κυβέρνηση, 7η ΥΠΕ και Δήμος Ηρακλείου, για τις βασανιστικές αναμονές των ασθενών, τις ελλείψεις ειδικοτήτων και την ελλιπή προσβασιμότητα

To K.Y. Ηρακλείου είναι μια πολυδύναμη δομή πρωτοβάθμιας υγείας, που θα μπορούσε να χαρακτηριστεί «πυλώνας» του συστήματος αν δεν ήταν δέσμια της κυβερνητικής αδιαφορίας και της ελλιπούς προσβασιμότητας.

 

Η δημόσια δομή, που εδρεύει στο 3ο χλμ της Ε.Ο. Ηρακλείου-Μοιρών, λειτουργεί με πληθώρα ειδικοτήτων. Τη βάση της αποτελούν οι ειδικότητες της γενικής ιατρικής και της παιδιατρικής, η διενέργεια διαγνωστικών εξετάσεων, όπως ακτινοδιαγνωστικό και μικροβιολογικό, αλλά και νοσηλευτικές υπηρεσίες για ενεσοθεραπεία ή βραχεία νοσηλεία, όπου αυτή κρίνεται απαραίτητη προς αποσυμφόρηση των νοσοκομείων και αποφυγή περαιτέρω ταλαιπωρίας των ασθενών.

 

Πέρα από τις προαναφερθείσες ειδικότητες, στο Κ.Υ. λειτουργούν ιατρεία παθολογικού, καρδιολογικού, πνευμονολογικού, νευρολογικού, χειρουργικού, ορθοπεδικού, ουρολογικού, γυναικολογικού, οφθαλμολογικού, ΩΡΛ, οδοντιατρικού, δερματολογικού τομέα, κέντρο ψυχοπροφύλαξης εγκύων και νέων μητέρων αλλά και φυσικοθεραπευτήριο.

 

Οι βασικές εργαστηριακές εξετάσεις που πραγματοποιούνται είναι ακτινογραφίες, μαστογραφίες, υπέρηχοι, καρδιογραφήματα, υπέρηχοι καρδιάς, τεστ κοπώσεως και holter, σπειρομετρήσεις, τεστ Παπ με ανάλυση DNA, ενδοσκοπήσεις, ακοογράμματα, μέτρηση πίεσης ματιών και οφθαλμολογικός έλεγχος. Επίσης, λειτουργεί οδοντοτεχνικό τμήμα, αποκλειστικά για κατασκευή τεχνητών οδοντοστοιχιών.

 

Για τις βασικές παροχές, όπως γενικού γιατρού, παιδιάτρου, χειρουργού, νοσηλευτικών υπηρεσιών, ακτινολογικού και φυσικοθεραπευτηρίου, το Κ.Υ. παραμένει ανοιχτό μέχρι τις 8 το βράδυ εκτός από Σαββατοκύριακα και αργίες, ενώ τα ραντεβού κλείνονται διά ζώσης, τηλεφωνικά ή ηλεκτρονικά, μέσω της πλατφόρμας finddoctors της ενιαίας ψηφιακής πύλης gov.gr.

 

Σε ιδιωτικούς φορείς

Θεωρητικά, οι ειδικότητες καλύπτουν μεγάλο φάσμα ιατρικών πράξεων και περιστατικών για ασφαλισμένους και ανασφάλιστους ασθενείς. Στην πραγματικότητα όμως, η αναμονή για τον πολίτη μπορεί να είναι βασανιστική, ειδικά για τις ειδικότητες όπου υπηρετεί ένας μόνο γιατρός, όπως το δερματολογικό.

 

Το χειρότερο, σε κάποιες ειδικότητες οι γιατροί λάμπουν… διά της απουσίας τους. Συγκεκριμένα, δεν υπάρχει κανένας γιατρός με ειδικότητα αγγειολόγου, αλλεργιολόγου, γαστρεντερολόγου, ενδοκρινολόγου, ρευματολόγου και ψυχιάτρου.

 

Ετσι, οι πολίτες είτε οδηγούνται σε ιδιωτικούς φορείς είτε υποδιαγιγνώσκονται, όταν δεν διαθέτουν οικονομική δυνατότητα, με τη μερίδα αυτή να είναι -δυστυχώς- εξαιρετικά μεγάλη. Το πρόβλημα μάλιστα επιτείνεται λόγω του άδικου και αντικοινωνικού μέτρου της απαγόρευσης συνταγογράφησης των ανασφάλιστων από ιδιωτικές δομές, που εφαρμόζει η κυβέρνηση της Ν.Δ. από το 2022. Επιπροσθέτως, με βάση τα στατιστικά, το ιατρικό και παραϊατρικό προσωπικό της 7ης ΥΠΕ έχει μειωθεί τα έτη 2023 και 2024, γεγονός που υποβαθμίζει περαιτέρω τις δυνατότητες του Κ.Υ. Με τις παρούσες συνθήκες, η υποστελέχωση του Κέντρου φαίνεται πλέον τόσο έντονη, που οδηγεί πολλούς εργαζόμενους σε εξάντληση και επαγγελματική εξουθένωση. «Κερασάκι στην τούρτα», ο απαρχαιωμένος εξοπλισμός, με μηχανήματα ακόμα και 30ετίας, που παρουσιάζουν συχνά βλάβες, «δένοντας» τα χέρια των χειριστών.

 

Πέρα όμως από τα προαναφερόμενα ζητήματα, το Κ.Υ. Ηρακλείου πλήττεται και από το πρόβλημα της ελλιπούς προσβασιμότητας. Σύμφωνα με τα στατιστικά στοιχεία καταγραφής της νοσολογικής κίνησης μονάδων πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας, το Κ.Υ. Ηρακλείου, σε σύγκριση με άλλα περιφερειακά ιατρεία ή Τοπικές Μονάδες Υγείας (ΤΟΜΥ) της Περιφερειακής Ενότητας Ηρακλείου, σημειώνει εξαιρετικά χαμηλά ποσοστά επισκεψιμότητας, αναλογικά πάντα, με βάση τις δυνατότητες και τη στελέχωση κάθε δομής.

 

Αστικές συγκοινωνίες

Σε μεγάλο βαθμό, το παράδοξο οφείλεται στην πλημμελή και προβληματική κάλυψη του Κέντρου από πλευράς αστικής συγκοινωνίας. Για να γίνει κατανοητό, μόνο πέντε λεωφορεία καλύπτουν τη γραμμή που φέρει το όνομα του άλλοτε ΙΚΑ, ενώ τα περισσότερα κατευθύνονται στο ΠΑΓΝΗ και στο Πανεπιστήμιο, Αυτό έχει συνέπεια οι στάσεις να βρίσκονται μακριά από την είσοδο του Κέντρου, γεγονός που καθιστά την πρόσβαση δύσκολη έως ακατόρθωτη σε ασθενείς με κινητικά προβλήματα και σε ηλικιωμένους.

 

Δυστυχώς, δεν είναι λίγοι οι πολίτες που ταλαιπωρούνται στην προσπάθειά τους να μεταβούν στη δομή, ενώ έχουν αναφερθεί περιστατικά τραυματισμού κατά την επιβίβαση-αποβίβαση από τα (συνήθως μη φιλικά προς αυτούς) λεωφορεία των ΚΤΕΛ.

 

Την ίδια ώρα, ο Δήμος Ηρακλείου κωφεύει, υποθάλποντας -ως συνήθως- τον μονοπωλιακό συγκοινωνιακό φορέα.

 

Στοχευμένες παρεμβάσεις

Το Κέντρο Υγείας Ηρακλείου διαθέτει τις υποδομές για να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στο σύστημα πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας της πόλης αλλά και της ευρύτερης περιοχής. Με στοχευμένες παρεμβάσεις, θα μπορούσε να αποτελέσει λύση για τους πολίτες που αναζητούν ποιοτικές και δωρεάν υπηρεσίες πρωτοβάθμιας περίθαλψης, ενώ θα αποφόρτιζε σημαντικά τα δύο νοσοκομεία του Ηρακλείου.

 

Ωστόσο, χωρίς την απαραίτητη ενίσχυση σε ανθρώπινο δυναμικό, εξοπλισμό και προσβασιμότητα, οι δυνατότητές του θα παραμείνουν αναξιοποίητες, με άμεσο αντίκτυπο στην εξυπηρέτηση των ασθενών και στη συνολική λειτουργία του δημόσιου συστήματος υγείας.

 

Η κυβέρνηση, ο υπουργός Υγείας Αδωνις Γεωργιάδης, η διοίκηση της 7ης ΥΠΕ αλλά και ο Δήμος Ηρακλείου βρίσκονται προ των ευθυνών τους. Δεν αρκεί η σχετικά εύχρηστη ηλεκτρονική πλατφόρμα finddoctors, την οποία διαφημίζει όπου σταθεί κι όπου βρεθεί ο λαλίστατος υπουργός.

 

Ο (βαριά) φορολογούμενος πολίτης δικαιούται ραντεβού για επίσκεψη σε γιατρό ή για εξετάσεις μέσα σε εύλογο χρονικό διάστημα αλλά και απρόσκοπτη πρόσβαση στη μεγαλύτερη δημόσια δομή πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας της Κρήτης.

 

Η άρνηση ενίσχυσης του Κ.Υ. συνεπάγεται αφ’ ενός συμφόρηση των -επίσης υποστελεχωμένων- νοσοκομείων και αφ’ ετέρου έμμεση παραχώρηση έργου σε ιδιώτες γιατρούς και ιδιωτικά διαγνωστικά κέντρα. Η κυβέρνηση και οι υπόλοιποι αρμόδιοι φορείς οφείλουν να επιλύσουν αμέσως τα προβλήματα της δομής, παραμερίζοντας την ύποπτη και υποκριτική στάση τους.

 

* Ανεξάρτητος δημοσιογράφος

 

Πηγή: www.efsyn.gr