Αθήνα: 07/07/2015
Αρ. Πρωτ.: 1856
Πληροφορίες: Χριστίνα Σαμαρά
ΠΡΟΣ
Υπουργείο Οικονομίας, Υποδομών, Ναυτιλίας και Τουρισμού, Γενική Γραμματεία Υποδομών, Γενική Διεύθυνση Τεχνικής Υποστήριξης, Διεύθυνση Κανόνων και Ποιότητας, Τμήμα Κανονισμών, Προδιαγραφών και Οδηγιών, κα Δ. Μπάρα
ΚΟΙΝ:
– Γραφείο Υπουργού Οικονομίας, Υποδομών, Ναυτιλίας και Τουρισμού, κ. Γ. Σταθάκη
– Γραφείο Αναπληρωτή Υπουργού Υποδομών Μεταφορών και Δικτύων, κ. Χρ. Σπίρτζη
– Γενικό Γραμματέα Υποδομών, κ. Γ. Δέδε
– Γενική Διεύθυνση Τεχνικής Υποστήριξης, κα Μ. Βανιώτου
– Διεύθυνση Κανόνων και Ποιότητας, κα Π. Καραχάλιου
– Τμήμα τευχών Δημοπράτησης και Τιμολόγησης Έργων, κ. Α. Δαλόπουλο
– Φορείς – Μέλη Ε.Σ.Α.μεΑ.
ΘΕΜΑ: «Προτάσεις Ε.Σ.Α.μεΑ. για την βελτίωση των Ελληνικών Τεχνικών Προδιαγραφών (ΕΤΕΠ) σχετικά με θέματα αναπηρίας και προσβασιμότητας»
Σε συνέχεια προηγούμενης συνεργασίας και επικοινωνίας μας, η Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία (Ε.Σ.Α.μεΑ.) – που αποτελεί τον τριτοβάθμιο κοινωνικό και συνδικαλιστικό φορέα των ατόμων με αναπηρία και των οικογενειών τους στη χώρα, επίσημα αναγνωρισμένο δια του Ν.2430/96 (ΦΕΚ 156Α/10.7.96) Κοινωνικό Εταίρο της ελληνικής Πολιτείας σε ζητήματα αναπηρίας, ιδρυτικό μέλος του Ευρωπαϊκού Φόρουμ Ατόμων με Αναπηρία (European Disability Forum), μέλος με δικαίωμα ψήφου στις Επιτροπές Παρακολούθησης των Επιχειρησιακών Προγραμμάτων του ΕΣΠΑ 2007 – 2013, μέλος της Ομάδας Εργασίας σχετικά με την ένταξη της διάστασης της αναπηρίας και της μη διάκρισης στο ΕΣΠΑ 2014 -2020 βάσει της υπ’ αριθ. 14125/ΕΥΣΣΑΑΠ 989/ 24.03.2014 Απόφασης του Υπουργού Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας, διαθέτουσα διαχειριστική επάρκεια Β΄ και Γ΄ Τύπου για την υλοποίηση συγχρηματοδοτούμενων πράξεων στο πλαίσιο του ΕΣΠΑ 2007 – 2013 και διαπίστευση ως φορέας παροχής προγραμμάτων «Δια Βίου Μάθησης» – με το παρόν σας αποστέλλει τις προτάσεις της για την βελτίωση των Ελληνικών Τεχνικών Προδιαγραφών (ΕΤΕΠ) σχετικά με θέματα αναπηρίας και προσβασιμότητας.
Όπως γνωρίζετε η Ευρωπαϊκή στρατηγική για την αναπηρί 2010-2020:Ανανέωση της δέσμευσης για μια Ευρώπη χωρίς εμπόδια αναγνωρίζει ότι “[…] η προσβασιμότητα αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη συμμετοχή στην κοινωνία και στην οικονομία[…]” των ατόμων με αναπηρία, ενώ “η ΕΕ απέχει ακόμη πολύ από την επίτευξη του στόχου αυτού. Η Επιτροπή προτείνει τη χρήση νομοθετικών και άλλου είδους μέσων, όπως η τυποποίηση, προκειμένου να βελτιστοποιήσει την προσβασιμότητα του δομημένου περιβάλλοντος, των μεταφορών και των ΤΠΕ […]”.
Οι πολίτες με αναπηρία και προβλήματα υγείας στην Ελλάδα εκτιμώνται σε ποσοστό 18,2% του συνολικού πληθυσμού της χώρας , το δε εθνικό και ευρωπαϊκό θεσμικό πλαίσιο για την προσβασιμότητα στα άτομα με αναπηρία διαμορφώνεται πλέον κυρίως στη βάση:
• του Συντάγματος της χώρας που στο άρθρο 21 παράγραφος 6 αναφέρεται ότι: “Τα άτομα με αναπηρίες έχουν δικαίωμα να απολαμβάνουν μέτρων που εξασφαλίζουν την αυτονομία, την επαγγελματική ένταξη και τη συμμετοχή τους στην κοινωνική, οικονομική και πολιτική ζωή της Χώρας”,
• της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία, την οποία αφού επικύρωσε η Ε.Ε., επικύρωσε και η χώρα μας δια του Ν.4074/2012 (ΦΕΚ 88Α/11.04.2012), αναλαμβάνοντας τις σχετικές υποχρεώσεις. Επισημαίνουμε ιδιαίτερα ότι το άρθρο 9 – “Προσβασιμότητα” της Σύμβασης αποτελεί σήμερα και βασικό κριτήριο υλοποίησης της «γενικής εκ των προτέρων αιρεσιμότητας 3- “Αναπηρία”» του νέου Γενικού Κανονισμού των Ευρωπαϊκών Ταμείων για την περίοδο 2014-2020
• του Νέου Οικοδομικού Κανονισμού (Ν. 4067/2012 ΦΕΚ 79 Α/09.04.2012)
• των Οδηγιών 2014/24/ΕΕ και 2014/25/ΕΕ σχετικά με τις δημόσιες προμήθειες και με τις προμήθειες φορέων που δραστηριοποιούνται στους τομείς του ύδατος, της ενέργειας, των μεταφορών και των ταχυδρομικών υπηρεσιών αντίστοιχα, οι οποίες πλέον επιβάλλουν για όλες τις προμήθειες που προορίζονται για χρήση από φυσικά πρόσωπα, είτε πρόκειται για το ευρύ κοινό είτε για το προσωπικό της αναθέτουσας αρχής, οι τεχνικές προδιαγραφές να καταρτίζονται με τρόπο ώστε να λαμβάνουν υπόψη τα κριτήρια προσβασιμότητας για άτομα με αναπηρίες ή τον σχεδιασμό για όλους τους χρήστες .
Η υποχρέωση για τη διασφάλιση της προσβασιμότητας στα άτομα με αναπηρία ενισχύεται ακόμη περισσότερο από τις σχετικές προβλέψεις
• των νέων Ευρωπαϊκών Κανονισμών για τα δικαιώματα των επιβατών με αναπηρία (Κανονισμοί ΕΚ 1107/2006, 1371/2007, 181/2011)
• του Γενικού Κανονισμού (ΕΕ) 1303/2013 των Διαρθρωτικών Ταμείων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των επιμέρους Κανονισμών των Διαρθρωτικών Ταμείων της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την νέα προγραμματική περίοδο 2014 – 2020
• της Μandate της Ευρωπαϊκής Επιτροπής M/473 “Standardization Mandate to CEN, CENELEC and ETSI to include “DESIGN FOR ALL” in relevant standardization initiatives” κ.λπ.
Σε συνέχεια των παραπάνω και των μεταξύ μας συνεννοήσεων και με στόχο την ενίσχυση της προσπάθειας διασφάλισης της αναγκαίας προσβασιμότητας των έργων στα άτομα με αναπηρία, προτείνουμε καταρχήν την προώθηση της βελτίωσης των παρακάτω ΕΤΕΠ ώστε αυτές να προσαρμοστούν καλλίτερα στις προβλέψεις της ισχύουσας νομοθεσίας για την προσβασιμότητα στα άτομα με αναπηρία:
1. 01-03-00-00 Ικριώματα
2. 04-04-03-02-v4 Υδραυλικοί υποδοχείς ατόμων με μειωμένη κινητικότητα (ΑΜΚ)
3. 05-02-01-00-ν4 Κράσπεδα, ρείθρα και τάφροι ομβρίων καταστρώματος οδών επενδεδυμένες με σκυρόδεμα
4. 05-02-02-00 Πλακοστρώσεις – Λιθοστρώσεις πεζοδρομίων και πλατειών
5. 05-04-07-00 Διατάξεις στήριξης πινακίδων κατακόρυφης σήμανσης
6. 08-06-08-03-v4 Αποκατάσταση πλακοστρώσεων στις θέσεις διέλευσης υπόγειων δικτύων
7. 08-06-08-04-v4 Αποκατάσταση κρασπεδορείθρων στις θέσεις διέλευσης υπόγειων δικτύων
8. 10-02-02-01 Καθιστικά υπαίθριων χώρων
9. 10-02-02-02 Κάδοι απορριμμάτων
10. 10-02-02-03 Εξοπλισμός παιδικής χαράς
11. 10-06-04-01 Κλάδεμα δένδρων
12. 10-06-04-02 Κλάδεμα θάμνων
Επισημαίνουμε στη συνέχεια την βασική σχετική ισχύουσα νομοθεσία:
• Ν.4074/2012 (ΦΕΚ 88Α/11.04.2012) “Κύρωση της Σύμβασης για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρίες και του Προαιρετικού Πρωτοκόλλου στη Σύμβαση για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρίες”
• Νέος Οικοδομικός Κανονισμός (Ν. 4067/2012 ΦΕΚ 79 Α/09.04.2012)
• Οδηγίες Σχεδιασμού “Σχεδιάζοντας για Όλους” του ΥΠΕΚΑ, που κατέστησαν υποχρεωτικής εφαρμογής δια του Νέου Οικοδομικού Κανονισμού
• Απόφαση ΥΠΕΚΑ με Αριθμ. 6952 ΦΕΚ 420 Β/16.03.2011 “Υποχρεώσεις και μέτρα για την ασφαλή διέλευση των πεζών κατά την εκτέλεση εργασιών σε κοινόχρηστους χώρους πόλεων και οικισμών που προορίζονται για την κυκλοφορία πεζών”, σε συνδυασμό με την ΔΙΠΑΔ/ οικ/ 502/1.7.2003/ ΦΕΚ 946 B Απόφαση Υφυπουργού ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε. “Έγκριση Τεχνικής Προδιαγραφής Σήμανσης Εκτελούμενων Οδικών Έργων εντός και εκτός κατοικημένων περιοχών ως ελάχιστα όρια”
• Απόφαση Υπ. Εσωτερικών με Αριθμ. 28492 ΦΕΚ 931 B/18.05.2009 “Καθορισμός των προϋποθέσεων και των τεχνικών προδιαγραφών για την κατασκευή και τη λειτουργία των παιδικών χαρών των Δήμων και των Κοινοτήτων, τα όργανα και η διαδικασία αδειοδότησης και ελέγχου τους, τη διαδικασία συντήρησης αυτών, καθώς και κάθε άλλη αναγκαία λεπτομέρεια”
• Απόφαση ΥΠΕΚΑ με Αριθ. 52907/ ΦΕΚ 2621 B/31.12.2009 “Ειδικές ρυθμίσεις για την εξυπηρέτηση ατόμων με αναπηρία σε κοινόχρηστους χώρους των οικισμών που προορίζονται για την κυκλοφορία πεζών”
• Απόφαση ΥΠΕΧΩΔΕ με Αριθ. 3046/ 304/ΦΕΚ 59 Δ/ 3.2.1989 “Κτιριοδομικός Κανονισμός”
Οι βελτιώσεις θα πρέπει να αναφέρονται τόσο σε βελτιώσεις ως προς την ορολογία (π.χ. άτομα με αναπηρίες αντί άτομα με ειδικές ανάγκες κ.λπ.), όσο και σε βελτιώσεις ως προς το περιεχόμενο (π.χ. τοποθέτηση/κατασκευή ικριωμάτων ώστε να διασφαλίζεται η ασφάλεια αλλά και δίοδος ατόμων με αναπηρία, κλάδεμα δένδρων και φυτών ώστε να διασφαλίζεται η ασφάλεια τυφλών ατόμων, ορθή διάταξη κάδων απορριμμάτων, πινακίδων σήμανσης κ.λπ.).
Η Ε.Σ.Α.μεΑ., διαθέτουσα πλέον την αναγκαία εξειδικευμένη τεχνογνωσία, προτίθεται να συμμετάσχει στη διαδικασία βελτίωσης των ΕΤΕΠ συντάσσοντας σταδιακά προτάσεις βελτίωσης προς τελική επεξεργασία από κοινού με την Υπηρεσία σας και τις ομάδες του ΕΛΟΤ. Παράλληλα θα επεξεργαστεί και αποστείλει και προτάσεις βελτίωσης άρθρων των Τιμολογίων.
Σας ευχαριστούμε θερμά εκ των προτέρων για την άμεση ανταπόκριση στο αίτημά μας για βελτίωση των ΕΤΕΠ και των Τιμολογίων με στόχο τη διασφάλιση καλύτερης ποιότητας έργων που θα ικανοποιούν και τις ανάγκες των πολιτών με αναπηρία.
Με εκτίμηση,
Ο Πρόεδρος
Ι. Βαρδακαστάνης
Ο Γεν. Γραμματέας
Χρ. Νάστας