ΕΘΝΙΚΗ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΤΥΦΛΩΝ

Οι προτάσεις του αναπηρικού κινήματος στο Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Βόρειο Αιγαίο 2014-2010»

Νοέ 5, 2014 | ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ, ΕΣΑΜΕΑ

05.11.2014
Αρ. Πρωτ.: 4444

Οι προτάσεις του αναπηρικού κινήματος στο Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Βόρειο Αιγαίο 2014-2010»

Με ισάριθμες επιστολές της η ΕΣΑμεΑ καταθέτει τις προτάσεις της επί του κειμένου του Περιφερειακού Επιχειρησιακού Προγράμματος «Βόρειο Αιγαίο 2014-2010».

Η Ε.Σ.Α.μεΑ. λαμβάνοντας υπόψη ότι στη νέα προγραμματική περίοδο:

• τόσο ο Κανονισμός ΕΕ 1303/2013 περί καθορισμού κοινών διατάξεων για τα Ευρωπαϊκά Διαρθρωτικά και Επενδυτικά Ταμεία (ΕΔΕΤ) όσο και οι επιμέρους Κανονισμοί των Ευρωπαϊκών Ταμείων, ενισχύουν τις απαιτήσεις τους αναφορικά με τα άτομα με αναπηρία και την προσβασιμότητα σε σχέση με την προηγούμενη προγραμματική περίοδο, δεδομένης της προηγηθείσας υπογραφής της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία από την Ευρωπαϊκή Ένωση (Η Σύμβαση και το συνοδευτικό αυτήν Προαιρετικό Πρωτόκολλο επικυρώθηκαν, ως γνωστόν, και από την ελληνική Βουλή και δια του ν. 4074/2012 – Αρ. ΦΕΚ 88 Α΄ – αποτελούν πλέον και εθνική νομοθεσία),

• ενδυναμώνεται η σημασία της εταιρικής σχέσης με κοινωνικούς εταίρους, μη κυβερνητικές οργανώσεις και φορείς – όπως η Ε.Σ.Α.μεΑ. – που είναι υπεύθυνοι για την προώθηση της κοινωνικής ένταξης και την καταπολέμηση των διακρίσεων, καθώς και η υποχρέωση ενίσχυσης αυτών των εταίρων,

• οι νέοι Κανονισμοί των ΕΔΕΤ περιλαμβάνουν την υποχρέωση οριζόντιας εφαρμογής των αρχών της μη διάκρισης λόγω αναπηρίας και της προσβασιμότητας στα άτομα με αναπηρία, με ρητές αναφορές σε αυτά, και μάλιστα στο πλαίσιο όλων των επενδυτικών προτεραιοτήτων των Προγραμμάτων, είτε απευθύνονται στο γενικό πληθυσμό είτε αφορούν σε στοχευμένες παρεμβάσεις,

• η οριζόντια ενσωμάτωση των αρχών της μη διάκρισης λόγω αναπηρίας και της προσβασιμότητας σε δράσεις που απευθύνονται στο γενικό πληθυσμό αποτελεί και το σημείο-κλειδί που θα φέρει τη μεγάλη διαφορά προς όφελος των ατόμων με αναπηρία, αποτρέποντας τη δημιουργία νέων εμποδίων, τη φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό τους.

Καθώς υφίστανται αναφορές στα άτομα με αναπηρία που περιλαμβάνονται ήδη στο κείμενο του ΠΕΠ, η ΕΣΑμεΑ καταθέτει συμπληρωματικά και ξεχωριστές προτάσεις, στην επιστολή που ακολουθεί.


Αθήνα: 05.11.2014
Αρ. Πρωτ.: 4432

Πληροφορίες: Δ. Λογαρά

ΠΡΟΣ:
– κα Χ. Καλογήρου, Περιφερειάρχη Βορείου Αιγαίου

ΚΟΙΝ:  
– Γραφείο Υφυπουργού Ανάπτυξης & Ανταγωνιστικότητας κου Οδ. Κωνσταντινόπουλου
– Γραφείο Γενικού Γραμματέα Επενδύσεων (ΕΣΠΑ)
– κ. Ι. Φίρμπα, Προϊστάμενο Ειδικής Υπηρεσίας Στρατηγικής, Σχεδιασμού & Αξιολόγησης Αναπτυξιακών Προγραμμάτων (ΕΥΣΣΑΑΠ)
– κ. Γ. Πλακωτάρη, Προϊστάμενο ΕΔΑ Βορείου Αιγαίου
– κ. Δ. Ιακωβίδη, Αναπληρωτή Προϊστάμενο της ΕΥΣΣΑΑΠ, Προϊστάμενο της Μονάδας Β,  συντονιστή της «Ομάδας Εργασίας σχετικά με την ένταξη της διάστασης της αναπηρίας και της μη διάκρισης στο ΕΣΠΑ 2014-2020»
– Μέλη «Ομάδας Εργασίας σχετικά με την ένταξη της διάστασης της αναπηρίας και της μη διάκρισης στο ΕΣΠΑ 2014-2020»

ΘΕΜΑ: «Προτάσεις Ε.Σ.Α.μεΑ. επί του υποβληθέντος στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή κειμένου του Περιφερειακού Επιχειρησιακού Προγράμματος ‘Βόρειο Αιγαίο 2014 – 2020’»

Η Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία (Ε.Σ.Α.μεΑ.) – που αποτελεί τον τριτοβάθμιο κοινωνικό και συνδικαλιστικό φορέα των ατόμων με αναπηρία και των οικογενειών τους στη χώρα, επίσημα αναγνωρισμένο δια του Ν.2430/96 (ΦΕΚ 156Α/10.7.96) Κοινωνικό Εταίρο της ελληνικής Πολιτείας σε ζητήματα αναπηρίας, ιδρυτικό μέλος του Ευρωπαϊκού Φόρουμ Ατόμων με Αναπηρία (European Disability Forum), μέλος με δικαίωμα ψήφου στις Επιτροπές Παρακολούθησης των Επιχειρησιακών Προγραμμάτων του ΕΣΠΑ 2007 – 2013, μέλος της Ομάδας Εργασίας σχετικά με την ένταξη της διάστασης της αναπηρίας και της μη διάκρισης στο ΕΣΠΑ 2014 -2020 βάσει της υπ’ αριθ. 14125/ΕΥΣΣΑΑΠ 989/ 24.03.2014 Απόφασης του Υπουργού Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας,  διαθέτουσα διαχειριστική επάρκεια Β΄ και Γ΄ Τύπου για την υλοποίηση συγχρηματοδοτούμενων πράξεων στο πλαίσιο του ΕΣΠΑ 2007 – 2013 και διαπίστευση ως φορέας παροχής προγραμμάτων «Δια Βίου Μάθησης» –  με το παρόν σας αποστέλλει τις προτάσεις της επί του κειμένου του Περιφερειακού Επιχειρησιακού Προγράμματος (ΠΕΠ) ‘Βόρειο Αιγαίο 2014 – 2020’, το οποίο αναρτήθηκε στο διαδίκτυο μετά την υποβολή του (στις 17 Ιουλίου 2014) στην Ε.Ε.  
Η Ε.Σ.Α.μεΑ. λαμβάνοντας υπόψη ότι στη νέα προγραμματική περίοδο:

• τόσο ο Κανονισμός ΕΕ 1303/2013 περί καθορισμού κοινών διατάξεων για τα Ευρωπαϊκά Διαρθρωτικά και Επενδυτικά Ταμεία (ΕΔΕΤ) όσο και οι επιμέρους Κανονισμοί των Ευρωπαϊκών Ταμείων, ενισχύουν τις απαιτήσεις τους αναφορικά με τα άτομα με αναπηρία και την προσβασιμότητα σε σχέση με την προηγούμενη προγραμματική περίοδο (βλ. άρθρο 7 και γενικές εκ των προτέρων αιρεσιμότητες 1 και 3 του Κανονισμού 1303/2013), δεδομένης της προηγηθείσας υπογραφής της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία από την Ευρωπαϊκή Ένωση (Η Σύμβαση και το συνοδευτικό αυτήν Προαιρετικό Πρωτόκολλο επικυρώθηκαν, ως γνωστόν, και από την ελληνική Βουλή και δια του ν. 4074/2012 – Αρ. ΦΕΚ 88 Α΄ –  αποτελούν πλέον και εθνική νομοθεσία),

• ενδυναμώνεται η σημασία της εταιρικής σχέσης με κοινωνικούς εταίρους, μη κυβερνητικές οργανώσεις και φορείς – όπως η Ε.Σ.Α.μεΑ. – που είναι υπεύθυνοι για την προώθηση της κοινωνικής ένταξης και την καταπολέμηση των διακρίσεων (βλ. άρθρα 5 και 26 Κανονισμού 1303/2013), καθώς και η υποχρέωση ενίσχυσης αυτών των εταίρων (βλ. άρθρο 6 Κανονισμού 1304/2013),

• οι νέοι Κανονισμοί των ΕΔΕΤ περιλαμβάνουν την υποχρέωση οριζόντιας εφαρμογής των αρχών της μη διάκρισης λόγω αναπηρίας και της προσβασιμότητας στα άτομα με αναπηρία, με ρητές αναφορές σε αυτά, και μάλιστα στο πλαίσιο όλων των επενδυτικών προτεραιοτήτων των Προγραμμάτων, είτε απευθύνονται στο γενικό πληθυσμό είτε αφορούν σε στοχευμένες παρεμβάσεις (βλ. άρθρο 7 Κανονισμού ΕΕ 1303/2013, άρθρο  8 Κανονισμού ΕΕ 1304/2013, σημεία 5 και 15, άρθρα 3 και 5 του Κανονισμού ΕΕ 1301/2013 κ.λπ.),  

• η οριζόντια ενσωμάτωση των αρχών της μη διάκρισης λόγω αναπηρίας και της προσβασιμότητας σε δράσεις που απευθύνονται στο γενικό πληθυσμό αποτελεί και το σημείο-κλειδί που θα φέρει τη μεγάλη διαφορά προς όφελος των ατόμων με αναπηρία, αποτρέποντας τη δημιουργία νέων εμποδίων, τη φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό τους,

καθώς και τις αναφορές στα άτομα με αναπηρία που περιλαμβάνονται ήδη στο κείμενο του ΠΕΠ, προτείνει συμπληρωματικά τα ακόλουθα:

1) Έχουμε ήδη αναφερθεί σε προηγούμενες επιστολές μας στην ανάγκη διακεκριμένης αναφοράς στα άτομα με αναπηρία, κατά τα πρότυπα των νέων Κανονισμών των Ευρωπαϊκών Ταμείων, όποτε κατά την αναφορά του όρου «ευπαθείς ή μειονεκτούσες ομάδες πληθυσμού» γίνεται ανάλυση/εξειδίκευση του όρου μέσω της χρήσης παρένθεσης ή ιδιαίτερης παραπομπής σε ομάδες πληθυσμού.

2) Κατά τη μελέτη του υποβληθέντος ΠΕΠ στην Ε.Ε., παρατηρήθηκε η χρήση τυποποιημένου εδαφίου σχετικά με τις κατευθυντήριες αρχές επιλογής πράξεων κάθε επενδυτικής προτεραιότητας, το οποίο περιέχει μεν αναφορά στην μη διάκριση εν γένει και την ισότητα των φύλων αλλά όχι στην προσβασιμότητα των ατόμων με αναπηρία σε αντίθεση με τις προβλέψεις του άρθρου 7 του Κανονισμού 1303/2013, όπου υπάρχει διακριτή αναφορά στην αρχή αυτή. Με δεδομένη λοιπόν την υποχρέωση διασφάλισης της προσβασιμότητας στα άτομα με αναπηρία η Ε.Σ.Α.μεΑ. θεωρεί ότι είναι αναγκαία η παρακάτω τροποποίηση του σχετικού τυποποιημένου εδαφίου (βλ. κείμενο εντός πλαισίου με χαρακτήρες bold) στην παράγραφο ‘Κατευθυντήριες αρχές για την επιλογή πράξεων’, που συνοδεύει την ανάλυση κάθε Επενδυτικής Προτεραιότητας, ώστε πάντα να περιλαμβάνεται και η προσβασιμότητα στα άτομα με αναπηρία μεταξύ των κατευθυντήριων αρχών επιλογής πράξεων όπως προβλέπεται από τον Κανονισμό 1303/2013. Εξάλλου όπως είναι γνωστό, η αναφερόμενη στο τυποποιημένο κείμενο ‘ισοτιμία στις επιλογές’ προκειμένου για τα άτομα με αναπηρία διασφαλίζεται μονοσήμαντα από την εξασφάλιση της προσβασιμότητας υποδομών και υπηρεσιών.

[…]Οι βασικές αρχές που θα διέπουν τη διαμόρφωση της μεθοδολογίας και των κριτηρίων για την αξιολόγηση και επιλογή των πράξεων είναι η αξιολόγηση ως προς τη σκοπιμότητα, αποδοτικότητα και αποτελεσματικότητά τους προκειμένου να διασφαλίζεται η μέγιστη δυνατή συμβολή τους στην επίτευξη των Ειδικών Στόχων και των αποτελεσμάτων που προβλέπονται για κάθε αντίστοιχη επενδυτική προτεραιότητα των αξόνων προτεραιότητας του προγράμματος. Η μεθοδολογία και τα κριτήρια θα είναι επίσης συνεπή με τις κατευθυντήριες αρχές που προβλέπονται από τους Κανονισμούς και αφορούν στην προώθηση της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών και της μη διάκρισης και της προσβασιμότητας στα άτομα με αναπηρία, καθώς επίσης και με τις αρχές της διατηρήσιμης ανάπτυξης (άρθρα 7 και 8 του Καν. 1303/2013). Ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στη διατύπωση των κριτηρίων με τρόπο που θα διασφαλίζει τη διαφάνεια, την αντικειμενικότητα και την ισοτιμία στις επιλογές, ενώ αυξημένη βαρύτητα θα δίδεται σε πράξεις που αναδεικνύουν συνέργειες και συμπληρωματικότητες με άλλες πράξεις, Ταμεία και Ε.Π.[…]

3) Στην ενότητα 11 ‘Horizontal Principles’, παρ. 11.2 ‘Equal opportunities and non-discrimination’ των Περιφερειακών Επιχειρησιακών Προγραμμάτων, η Ε.Σ.Α.μεΑ. είχε προτείνει τη συμπερίληψη τυπικού κειμένου, το οποίο όμως όπως φάνηκε από τα κείμενα των Επιχειρησιακών Προγραμμάτων που υποβλήθηκαν στην Ε.Ε. δεν ελήφθη υπόψη.  Ως εκ τούτου, θεωρούμε αναγκαία κατ’ ελάχιστον τη συμπλήρωση του κειμένου ως εξής (βλ. κείμενο εντός πλαισίου με χαρακτήρες bold):

Η καταπολέμηση κάθε μορφής διακρίσεων και η προαγωγή της ισότητας ευκαιριών καθώς και η διασφάλιση της προσβασιμότητας στα άτομα με αναπηρία, διατρέχει οριζόντια το Επιχειρησιακό Πρόγραμμα, ενώ επιπλέον αναλαμβάνονται συγκεκριμένες ενέργειες για την:

• Ισότιμη πρόσβαση στην αγορά εργασίας
• Ισότιμη πρόσβαση στην εκπαίδευση, στην κατάρτιση και τη δια βίου μάθηση
• Προώθηση της κοινωνικής ένταξης και καταπολέμησης της φτώχειας
• Καταπολέμηση των διακρίσεων λόγω, φυλετικής ή εθνικής καταγωγής, θρησκείας ή πεποιθήσεων, αναπηρίας, ηλικίας ή γενετήσιου προσανατολισμού.

Πιο συγκεκριμένα, στο πλαίσιο του ΕΠ Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου 2014-2020 έχουν ενταχθεί επενδυτικές προτεραιότητες και παρεμβάσεις που στοχεύουν στην ενεργό ένταξη, στην κοινωνικοοικονομική ενσωμάτωση περιθωριοποιημένων κοινοτήτων, στην καταπολέμηση κάθε μορφής διακρίσεων, στη βελτίωση της πρόσβασης σε υψηλής ποιότητας κοινωνικές και υγειονομικής περίθαλψης υπηρεσίες.

Επιπλέον, κατά τη διάρκεια σχεδιασμού και εφαρμογής του προγράμματος προβλέπεται η ανάληψη πρόσθετων πρωτοβουλιών για:

• Την ενεργό συμμετοχή σε δημόσια διαβούλευση, περιφερειακές και τομεακές αναπτυξιακές ημερίδες, εθνικά συνέδρια αρμόδιων δημόσιων φορέων και οικείων κοινωνικών οργανώσεων

• Την ισόρροπη, κατά το δυνατόν, συμμετοχή ανδρών και γυναικών στην Επιτροπή Παρακολούθησης του ΕΠ και την εκπροσώπηση σε αυτή δημόσιων αρχών που είναι αρμόδιες για θέματα ισότητας, καθώς και κοινωνικών οργανώσεων ευπαθών πληθυσμιακών ομάδων (Γενική Γραμματεία Ισότητας των Φύλων, Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία, κλ.π.)

• Τη λήψη κατάλληλων μέτρων για τη δημοσιοποίηση του ΕΠ και των ειδικότερων δράσεων που περιλαμβάνονται σε αυτό, ώστε να διασφαλίζεται η κατά το δυνατό ευρύτερη δυνατότητα πρόσβασης στην κοινοτική συγχρηματοδότηση.

• Την παρακολούθηση και τη σχετική ενημέρωση της Επιτροπής Παρακολούθησης του ΕΠ και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, μέσω της ετήσιας έκθεσης, όσον αφορά τα μέτρα που έχουν ληφθεί σε σχέση με την παροχή ίσων ευκαιριών στο πλαίσιο του ΕΠ, την αποτελεσματικότητα τους και τις διορθωτικές παρεμβάσεις που απαιτούνται ώστε να διασφαλίζεται η αρχή της μη διάκρισης και η προσβασιμότητα στα άτομα με αναπηρία σύμφωνα με το άρθρο 9 της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία και το ευρωπαϊκό και εθνικό θεσμικό πλαίσιο (π.χ. Κανονισμοί για τα δικαιώματα των επιβατών, Οδηγία ΕΕ 2014/24, νέος Οικοδομικός Κανονισμός κ.λπ)..

• Τη χρήση εξειδικευμένων κριτηρίων για την τήρηση της αρχής της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών και της μη διάκρισης, καθώς και για την ενίσχυση της προσβασιμότητας στα άτομα με αναπηρία, κατά τη διαδικασία επιλογής, υλοποίησης και αξιολόγησης πράξεων για συγχρηματοδότηση, ανάλογα με το φυσικό αντικείμενο των παρεμβάσεων.

4) Δεδομένων των ιδιαίτερων προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες που υφίστανται πολλαπλή διάκριση λόγω του συνδυασμού του φύλου με κάποια άλλη αιτία διάκρισης (π.χ. αναπηρία, εθνοτική καταγωγή κ.λπ.), αλλά και οι γυναίκες που είναι μητέρες παιδιών με αναπηρία, οι οποίες υφίστανται διάκριση εξαιτίας της αναπηρίας του παιδιού τους, στην ενότητα 11 ‘Horizontal Principles’, παρ 11.3 ‘Equality between men and women’ το γ΄ εδάφιο θα πρέπει να συμπληρωθεί ως παρακάτω (βλ. κείμενο εντός πλαισίου με χαρακτήρες bold):

[…]Στο πλαίσιο του Ε.Π. Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου και σε πλήρη εναρμόνιση με τα προβλεπόμενα στο κανονιστικό πλαίσιο της προγραμματικής περιόδου 2014-2020 (Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1304/2013-) Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1303/2013-) καθώς και τις στρατηγικές προτεραιότητες πολιτικής της Γενικής Γραμματείας Ισότητας επιδιώκεται η διασφάλιση της προώθησης της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών και η ενσωμάτωση της διάστασης του φύλου κατά τα στάδια της προετοιμασίας, της υλοποίησης, της παρακολούθησης και της αξιολόγησης του εν λόγω επιχειρησιακού προγράμματος. Ιδιαίτερη μέριμνα θα ληφθεί για γυναίκες που αντιμετωπίζουν πολλαπλές διακρίσεις, όπως π.χ. γυναίκες με αναπηρία, γυναίκες-μητέρες ατόμων με αναπηρία, γυναίκες Ρομά κ.λπ.[…]

Συνεχίζοντας σε πλέον εξειδικευμένα πεδία:

5) Δεδομένου ότι είναι κοινά αποδεκτή η έλλειψη προσβασιμότητας στα άτομα με αναπηρία του περιφερειακού δικτύου της χώρας, γεγονός που αφ’ εαυτού γεννά διακρίσεις, επιβαρύνσεις και ενίοτε αποκλεισμό σε βάρος των ατόμων με αναπηρία, ιδιαίτερα στη συγκεκριμένη περίπτωση λόγω της νησιωτικότητας και του κατακερματισμού της Περιφέρειας, ενώ παράλληλα η Ε.Ε. αναπτύσσει πλαίσιο  για την ισότιμη πρόσβαση στις μεταφορές και των ατόμων με αναπηρία, η οποία σχετίζεται μάλιστα άμεσα με τον περιορισμό της εκπομπής ρύπων αλλά και την ασφάλεια,  η Ε.Σ.Α.μεΑ. θεωρεί αναγκαία τις παρακάτω προσθήκες (βλ. κείμενο εντός πλαισίου με χαρακτήρες bold)  στο εδάφιο ‘Υποδομές Μεταφορών’ (σελ.12), στο κεφάλαιο ‘1.1 Strategy for the operational programme΄s contribution to the Union strategy for smart, sustainable and inclusive growth and to the achievement of economic, social and territorial cohesion’:

[…]Προκειμένου να επιτευχθεί ο παραπάνω στόχος, όσον αφορά τις πύλες εισόδου και εξόδου των νησιών (αεροδρόμια και λιμάνια),σε πολλές περιπτώσεις είναι απαραίτητη, είτε η επέκταση/βελτίωση των υφιστάμενων υποδομών, είτε η μετεγκατάστασή τους, προκειμένου να ανταποκριθούν στις νέες συνθήκες (νέοι τύποι πλοίων, νέα ζήτηση, κλπ.). Παράλληλα, είναι απαραίτητη και η αναθεώρηση/πύκνωση των υφιστάμενων συνδέσεων (ακτοπλοϊκών και αεροπορικών) έτσι ώστε να ανταποκρίνονται στις ανάγκες των κατοίκων, των επιχειρηματιών και των τουριστών-επισκεπτών των νησιών. Ιδιαίτερη μέριμνα απαιτείται επίσης για την βελτίωση των μεταφορικών συστημάτων της Περιφέρειας εν γένει ώστε να ικανοποιούν τις απαιτήσεις των Ευρωπαϊκών Κανονισμών για τα δικαιώματα των επιβατών, συμπεριλαμβανομένων των επιβατών με αναπηρία[…]

[…]Ως εκ τούτου είναι επιτακτική ανάγκη η ολοκλήρωση ενός μεταφορικού συστήματος προσβάσιμου σε όλους για τη βελτιστοποίηση της συνδεσιμότητας των νησιών του Αιγαίου με την ενδοχώρα και των νησιών μεταξύ τους σε συνδυασμό με την βελτίωση των πυλών εισόδου/εξόδου (λιμάνια και αεροδρόμια).Επίσης ιδιαίτερα σημαντικός παράγοντας για την ευημερία των κατοίκων και για την ανάπτυξή της οικονομίας των νησιών […] Κατ’ αντιστοιχία δε οι Επενδυτικές Προτεραιότητες (7b) Enhancing regional mobility by connecting secondary and tertiary nodes to TEN-T infrastructure, including multimodal nodes -Ειδικοί στόχοι 7.b.1 και 7.b.2 και (7c) Developing and improving environmentally-friendly (including low noise) and low-carbon transport systems, including inland waterways and maritime transport, ports, multimodal links and airport infrastructure, in order to promote sustainable regional and local mobility –Ειδικός στόχος 7.c.1 (σελ. 221 έως και 236) θα πρέπει να συμπεριλάβουν σχετική αναφορά στους προαναφερόμενους Κανονισμούς ΕΚ και στην ανάγκη βελτίωσης της προσβασιμότητας στα άτομα με αναπηρία του μεταφορικού δικτύου. Επίσης, πέραν των αναφερόμενων στην παράγραφο 2 της παρούσας επιστολής, στην αντίστοιχη παράγραφο ‘Κατευθυντήριες αρχές για την επιλογή πράξεων’ που αφορά στις προαναφερόμενες Επενδυτικές Προτεραιότητες θα πρέπει μεταξύ των αρχών να περιληφθεί και η συμβατότητα με τους Ευρωπαϊκούς Κανονισμούς για τα δικαιώματα των επιβατών αναφορικά με την προσβασιμότητα υποδομών και υπηρεσιών.

Ιδιαίτερα επισημαίνουμε επίσης στο σημείο αυτό, την τεκμηριωμένη πλέον από μελέτες αλλά και τη διεθνή εμπειρία, στενότατη σχέση της προσβασιμότητας με την οδική ασφάλεια.

6) Είναι πλέον κοινά αποδεκτή, σε ευρωπαϊκό αλλά και εθνικό επίπεδο, η άμεση σχέση της αναπηρίας και της προσβασιμότητας με τομείς πέραν των παραδοσιακά γνωστών όπως π.χ. μεταφορές, ανάπτυξη ανθρώπινου δυναμικού, κοινωνική ένταξη και καταπολέμηση της φτώχειας, υγεία, εκπαίδευση κ.λπ. Τη σχέση αυτή τονίζει τόσο η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία όσο και το νεώτερο θεσμικό πλαίσιο σε ευρωπαϊκό επίπεδο (Κανονισμοί για τα δικαιώματα των επιβατών, Οδηγία 2014/24 για τις δημόσιες συμβάσεις που αναφέρει ότι ‘Κατά την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία ( 6 ), ιδίως όσον αφορά την επιλογή μέσων επικοινωνίας, τεχνικών προδιαγραφών, κριτηρίων ανάθεσης και όρων εκτελέσεων των συμβάσεων’, κ.λπ.) αλλά και η εθνική νομοθεσία (Νέος Οικοδομικός Κανονισμός, Απόφαση  ΥΔΜΗΔ ΥΑΠ/Φ.40.4/1/989/ΦΕΚ 1301Β’ – Κύρωση Πλαισίου Παροχής Υπηρεσιών Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης κ.λπ.). Για το λόγο αυτό η Ε.Σ.Α.μεΑ. θεωρεί ότι στον αντίστοιχο Πίνακα 24, ενότητα 9.1 θα πρέπει στη στήλη ‘Priority axes to which conditionality applies’, στην αναφορά στην αιρεσιμότητα 3 «Αναπηρία» να περιληφθούν ως σχετιζόμενοι με την αιρεσιμότητα αυτή όλοι οι Θεματικοί Στόχοι- Επενδυτικές Προτεραιότητες του παρόντος ΕΠ και όχι μόνο οι άξονες 2 και 4 (σελ. 283).

7) Τέλος, η Ε.Σ.Α.μεΑ. προτείνει τη συμπερίληψη των παρακάτω ενδεικτικών στοχευμένων δράσεων στους αντίστοιχους άξονες προτεραιότητας του ΕΠ:

• ΑΠ1 ‘Άμεση ανάσχεση της συρρίκνωσης της παραγωγικής/επιχειρηματικής δραστηριότητας, ενδυνάμωση της ελκυστικότητας, της ανταγωνιστικότητας και της εξωστρέφειας των νησιών της Περιφέρειας, ιδιαίτερα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων και αύξηση της περιφερειακής προστιθέμενης αξίας, με αιχμή την καινοτομία’, που περιλαμβάνει τις παρακάτω Επενδυτικές Προτεραιότητες (ΕΠ):

1a – Enhancing research and innovation (R&I) infrastructure and capacities to develop R&I excellence, and promoting centres of competence, in particular those of European interest

1b – Promoting business investment in R&I, developing links and synergies between enterprises, research and development centres and the higher education sector, in particular promoting investment in product and service development, technology transfer, social innovation, eco-innovation, public service applications, demand stimulation, networking, clusters and open innovation through smart specialisation, and supporting technological and applied research, pilot lines, early product validation actions, advanced manufacturing capabilities and first production, in particular in key enabling technologies and diffusion of general purpose technologies

2b – Developing ICT products and services, e-commerce and enhancing demand for ICT

2c – Strengthening ICT applications for e-government, e-learning, e-inclusion, e-culture and e-health

3a – Promoting entrepreneurship, in particular by facilitating the economic exploitation of new ideas and fostering the creation of new firms, including through business incubators

3b – Developing and implementing new business models for SMEs, in particular with regard to internationalisation

3d – Supporting the capacity of SMEs to grow in regional, national and international markets, and to engage in innovation processes

Ενδεικτικές δράσεις προς ένταξη στον ΑΠ1

– Προώθηση της βελτίωσης της προσβασιμότητας ΜΜΕ σε άτομα με αναπηρία και πιστοποίησης αυτών βάσει του Προτύπου ΕΛΟΤ 1439.
– Προώθηση της βελτίωσης της προσβασιμότητας στα άτομα με αναπηρία υφιστάμενων ιστοσελίδων δημόσιων και ιδιωτικών επιχειρήσεων.

• ΑΠ2  ‘Ανάπτυξη, αξιοποίηση και αύξηση της συμμετοχής του ανθρώπινου δυναμικού στην αγορά εργασίας, ενεργός ένταξη και κοινωνική ενσωμάτωση κοινωνικά και οικονομικά ευπαθών ομάδων’, που περιλαμβάνει τις παρακάτω Επενδυτικές Προτεραιότητες (ΕΠ):

9a – Investing in health and social infrastructure which contributes to national, regional and local development, reducing inequalities in terms of health status, promoting social inclusion through improved access to social, cultural and recreational services and the transition from institutional to community-based services

9c – Providing support for social enterprises

10a – Investing in education, training and vocational training for skills and lifelong learning by developing education and training infrastructure

8iii – Self employment, entrepreneurship and business creation including innovative micro, small and medium sized enterprises

8v – Adaptation of workers, enterprises and entrepreneurs to change

9i – Active inclusion, including with a view to promoting equal opportunities and active participation, and improving employability

9ii – Socio economic integration of marginalised communities such as the Roma

9iii – Combating all forms of discrimination and promoting equal opportunities

9iv – Enhancing access to affordable, sustainable and high quality services, including health care and social services of general interest

9v – Promoting social entrepreneurship and vocational integration in social enterprises and the social and solidarity economy in order to facilitate access to employment

Ενδεικτικές δράσεις προς ένταξη στον ΑΠ2

– Προώθηση της ανεξάρτητης διαβίωσης των ατόμων με αναπηρία (θεσμός του προσωπικού βοηθού).

– Παροχή εξατομικευμένης υποστήριξης σε μητέρες/πατέρες  παιδιών/ατόμων με αναπηρία και γυναίκες με αναπηρία.

– Δημιουργία Δικτύου Ολοκληρωμένων Υπηρεσιών Υποστήριξης Οικογενειών που φροντίζουν παιδιά/άτομα με αναπηρία (όπως για π.χ. Βρεφονηπιακοί Σταθμοί,  ΚΔΑΠ – ΜΕΑ, Κέντρα Διημέρευσης και Ημερήσιας Φροντίδας, ΚΗΦΗ, Στέγες Υποστηριζόμενης Διαβίωσης, Ξενώνες  Βραχείας Φιλοξενίας κ.λπ.) μέσω της δημιουργίας σχετικού Γραφείου στον Δήμο.

– Προώθηση δράσης «Διαβίωση κατ’ οίκον», για επιδότηση παρεμβάσεων προσβασιμότητας σε κατοικίες ατόμων με αναπηρία με σκοπό την προώθηση της ανεξάρτητης διαβίωσης και την αποφυγή της ιδρυματοποίησης.

– Εκστρατείες ενημέρωσης επιχειρηματιών για τις ικανότητες των ατόμων με αναπηρία και τα οφέλη για την επιχείρηση που απασχολεί άτομα με αναπηρία.

– Παροχή κινήτρων στους επιχειρηματίες για την απασχόληση ατόμων με αναπηρία (π.χ. επιδότηση της απασχόλησης των ατόμων με αναπηρία).

– Εφαρμογή δράσης για την προώθηση των εύλογων προσαρμογών στους χώρους εργασίας και τις ΤΠΕ που χρησιμοποιούνται.

– Υποστήριξη αναπηρικών φορέων για ίδρυση και λειτουργία προστατευμένων παραγωγικών εργαστηρίων αλλά και προγραμμάτων υποστηριζόμενης απασχόλησης.

– Βελτίωση της ποιότητας των υπηρεσιών εκπαίδευσης, κατάρτισης και διά βίου μάθησης των ατόμων με αναπηρία και της σύνδεσής τους με την περιφερειακή αγορά.

– Βελτίωση της προσβασιμότητας στα άτομα με αναπηρία των υποδομών υγείας και εκπαίδευσης.

• ΑΠ3 ‘Προστασία του περιβάλλοντος και των πόρων και μετάβαση σε μια οικονομία φιλική στο περιβάλλον, με επάρκεια πόρων για ανάπτυξη, απασχόληση και αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής’, που περιλαμβάνει τις παρακάτω Επενδυτικές Προτεραιότητες (ΕΠ):

(4b) Promoting energy efficiency and renewable energy use in enterprises

(4c) Supporting energy efficiency, smart energy management and renewable energy use in public infrastructure, including in public buildings, and in the housing sector

(4e) Promoting low-carbon strategies for all types of territories, in particular for urban areas, including the promotion of sustainable multimodal urban mobility and mitigation-relevant adaptation measures

(5a) Supporting investment for adaptation to climate change, including ecosystem-based approaches

(6a) Investing in the waste sector to meet the requirements of the Union΄s environmental acquis and to address needs, identified by the Member States, for investment that goes beyond those requirements

(6b) Investing in the water sector to meet the requirements of the Union΄s environmental acquis and to address needs, identified by the Member States, for investment that goes beyond those requirements

(6c) Conserving, protecting, promoting and developing natural and cultural heritage

(6d) Protecting and restoring biodiversity and soil and promoting ecosystem services, including through Natura 2000, and green infrastructure

(6e)Taking action to improve the urban environment, to revitalise cities, regenerate and decontaminate brownfield sites (including conversion areas), reduce air pollution and promote noise-reduction measures

Ενδεικτικές δράσεις προς ένταξη στον ΑΠ3

– Δημιουργία και προβολή δικτύων προσβάσιμων προορισμών (διαδρομών,  υποδομών και μέσων) τουριστικού ενδιαφέροντος (βλ. και σημείο 8 της παρούσας επιστολής).

– Εφαρμογή εμβληματικής ολοκληρωμένης δράσης για τη δημιουργία τυπικής προσβάσιμης και έξυπνης πόλης.

– Προώθηση δράσεων βελτίωσης της προσβασιμότητας αστικών αξόνων σε υποβαθμισμένες περιοχές ή/και σε περιοχές εμβληματικού χαρακτήρα / ειδικής δυναμικής της Περιφέρειας.

– Υποστήριξη παρεμβάσεων αποκατάστασης της προσβασιμότητας κτιρίων ανοικτών στο κοινό βάσει των απαιτήσεων του Νέου Οικοδομικού Κανονισμού.

• ΑΠ4 ‘Συμπλήρωση-ολοκλήρωση διατηρήσιμων υποδομών για την ανάπτυξη και την απασχόληση’, που περιλαμβάνει τις παρακάτω Επενδυτικές Προτεραιότητες (ΕΠ):

(7b) Enhancing regional mobility by connecting secondary and tertiary nodes to TEN-T infrastructure, including multimodal nodes
(7c)Developing and improving environmentally-friendly (including low noise) and low-carbon transport systems, including inland waterways and maritime transport, ports, multimodal links and airport infrastructure, in order to promote sustainable regional and local mobility

Ενδεικτικές δράσεις προς ένταξη στον ΑΠ4

– Προώθηση δράσεων για τη συμμόρφωση των μεταφορικών συστημάτων της Περιφέρειας στις απαιτήσεις των Ευρωπαϊκών Κανονισμών για τα δικαιώματα των επιβατών και ιδιαίτερα των επιβατών με αναπηρία.

8) Τέλος, επισημαίνουμε ότι ο προσβάσιμος τουρισμός, που καλύπτει τις ανάγκες των ατόμων με αναπηρία, τρίτης ηλικίας και άλλων ομάδων με παρόμοιες ανάγκες, μπορεί να συνεισφέρει τα μέγιστα στη διεύρυνση της τουριστικής αγοράς, την επιμήκυνση της τουριστικής περιόδου και συνεπώς την αναβάθμιση του τουριστικού προϊόντος . Ως εκ τούτου, διεθνώς πλέον θεωρείται απαραίτητο ο σχεδιασμός κάθε δράσης στον τομέα τουρισμού-πολιτισμού να ενσωματώνει την οριζόντια αρχή της προσβασιμότητας στα άτομα με αναπηρία, όπως εξάλλου επιβάλλουν και οι Κανονισμοί των Ευρωπαϊκών Ταμείων.

Στο παραπάνω πλαίσιο, το Υπουργείο Τουρισμού σε συνεργασία με την Ε.Σ.Α.μεΑ.  συνιστούν, την ένταξη στο νέο ΕΣΠΑ 2014-2020 και την υλοποίηση της ολοκληρωμένης παρέμβασης «Προσβάσιμοι Προορισμοί» για τη δημιουργία ενός τουλάχιστον δικτύου προσβάσιμων προορισμών τουριστικού ενδιαφέροντος σε κάθε Περιφέρεια. Το δίκτυο μπορεί να περιλαμβάνει σημεία πολιτισμού (αρχαιολογικούς χώρους, μουσεία, πινακοθήκες, βιβλιοθήκες, πολιτιστικούς χώρους κ.λπ.), φυσικά αξιοθέατα (άλση, πάρκα, παραλίες, δασικές διαδρομές κ.λπ.) καθώς και επιχειρήσεις (διαμονής, εστίασης, εμπορικές κ.λπ.) προσβάσιμων σε άτομα με αναπηρία, τρίτης ηλικίας κ.λπ. Η δράση μπορεί επίσης να ενσωματώνει και δράσεις πιστοποίησης επιχειρήσεων και οργανισμών βάσει του εθνικού προτύπου ΕΛΟΤ 1439, εκπαίδευση προσωπικού κ.λπ. και ως εκ τούτου να ενταχθεί στις Ολοκληρωμένες χωρικές επενδύσεις.

Για την υλοποίηση των παραπάνω, η Ε.Σ.Α.μεΑ. προτείνει να εξεταστεί από την Περιφέρεια η δυνατότητα για αξιοποίηση των εργαλείων των «Ολοκληρωμένων χωρικών επενδύσεων» ή και της «Τοπικής ανάπτυξης με την πρωτοβουλία τοπικών κοινοτήτων».

Σε συνέχεια των παραπάνω προτάσεων, η Ε.Σ.Α.μεΑ. αναμένοντας τις δικές σας ενέργειες για τη συμπλήρωση/προσαρμογή του ΠΕΠ κατά τρόπο συμβατό με τις απαιτήσεις των νέων Κανονισμών των ΕΔΕΤ για τα άτομα με αναπηρία, θέτει στη διάθεσή σας την εξειδικευμένη τεχνογνωσία που πλέον κατά κοινή ομολογία διαθέτει.

Σας ευχαριστούμε θερμά εκ των προτέρων.

Με εκτίμηση,

Ο Πρόεδρος
Ι. Βαρδακαστάνης

Ο Γεν. Γραμματέας
Χρ. Νάστας

Πηγή: http://www.esamea.gr/

Μετάβαση στο περιεχόμενο