4.4 Προτάσεις για μελλοντική έρευνα
Υπάρχουν παρ’ όλα αυτά και ιδέες σχετικές με το συγκεκριμένο ζήτημα, τις οποίες μπορούν να εξετάσουν μελλοντικές μελέτες. Ο αριθμός των ερευνών που βρέθηκαν και αξιοποιήθηκαν στην μελέτη, κρίνεται μικρός ώστε να τεκμηριώσει επαρκώς τις ερευνητικές υποθέσεις και τα ερευνητικά ερωτήματα που τέθηκαν.
Χρήσιμο θα ήταν η έρευνα να καλύψει την κάθε αναπηρία ξεχωριστά σε σχέση με την αντιμετώπισή της από τους συναδέλφους χωρίς αναπηρία καθώς κάτι τέτοιο θα ήταν χρήσιμο για την έρευνα και για το κάθε είδος ξεχωριστά. Ακόμα, κρίνεται σκόπιμο η έρευνα να επικεντρωθεί στη συνέχεια στα προγράμματα που αποσκοπούν στην ενημέρωση των εργαζομένων σε σχέση με την αναπηρία και πως αυτά επηρεάζουν τη μεταστροφή των στάσεων των εργαζομένων. Επιπλέον, κρίνεται απαραίτητη η συνέχιση της έρευνας ως προς τους παράγοντες που διαμορφώνουν τις στάσεις των εργαζομένων χωρίς αναπηρία όπως είναι το φύλο αλλά και το μορφωτικό τους επίπεδο.
Τέλος θα ήταν χρήσιμη η έρευνα σε σχέση με τους τρόπους που οι εργαζόμενοι επιλέγουν να προσεγγίσουν τους συναδέλφους τους με αναπηρία και τις πρακτικές που εφαρμόζουν.
4.5 Πρακτικές εφαρμογές
Η συγκεκριμένη βιβλιογραφική ανασκόπηση έχει ιδιαίτερη αξία, καθώς εξετάζει μία πολύ σημαντική παράμετρο που είναι ο ρόλος των συναδέλφων προκειμένου να γίνουν καλύτερα κατανοητές γενικότερα οι δυσκολίες που αντιμετωπίζουν τα άτομα με αναπηρία στον χώρο εργασίας. Σκοπός είναι να μειωθούν τα ποσοστά ανεργίας στον πληθυσμό αυτό, να αποσαφηνιστούν οι στάσεις των συναδέλφων και των εργοδοτών αλλά και προσμετρηθούν τα πολλαπλά οφέλη που έχει η ένταξή τους στην απασχόληση.
Η εκπαίδευση και η κατάρτιση φαίνεται να αποτελούν τους δυο βασικούς παράγοντες που διαμορφώνουν τις στάσεις των συναδέλφων και των εργοδοτών απέναντι στα άτομα με αναπηρία. Προτείνεται η οργάνωση ειδικών σεμιναρίων αλλά και εργαστηριακών μαθημάτων που άπτονται του θέματος της αναπηρίας, της διαφορετικότητας και της συμπερίληψης ατόμων με αναπηρία στην αγορά εργασίας. Ακόμα, προγράμματα βιωματικής μάθησης μπορούν να συμβάλλουν στην κατανόηση των προκλήσεων και των δυνατοτήτων τους. Η συνεχής ενημέρωση δε για τα δικαιώματα, τις δυνατότητες και τις ανάγκες των εργαζομένων με αναπηρία θα βελτιώσει τις στάσεις των εργαζομένων απέναντι στους συναδέλφους με αναπηρία.
Όσον αφορά την προώθηση των διαπροσωπικών σχέσεων και της συνεργασίας στα πλαίσια της ομάδας, προτείνεται η δημιουργία μικτών ομάδων εργασίας όπου τα μέλη της θα εργάζονται από κοινού πάνω σε κοινά έργα. Ακόμα, πρέπει να ενθαρρύνεται η ανοιχτή επικοινωνία αλλά και η ανταλλαγή εμπειριών μεταξύ των εργαζομένων. Τέλος, θα ήταν χρήσιμη η ανάθεση ενός μέντορα σε κάθε εργαζόμενο με αναπηρία με σκοπό την ομαλότερη ένταξή τους στην ομάδα.
Το εργασιακό περιβάλλον θα πρέπει να γίνει περισσότερο υποστηρικτικό απέναντι στους εργαζόμενους με αναπηρία. Αυτό απαιτεί την αναπροσαρμογή του χώρου εργασίας όπως τοποθέτηση ραμπών, εργονομικού εξοπλισμού, προσβάσιμες τουαλέτες, ειδικού φωτισμού κ.α.. Ακόμα, κρίνεται απαραίτητο να αναπροσαρμοστούν τα εργασιακά ωράρια αλλά και να καθιερωθεί η δυνατότητα τηλεργασίας όταν αυτό είναι εφικτό. Τέλος, θα πρέπει να διασφαλίζονται ίσες ευκαιρίες για επαγγελματική ανέλιξη, για εκπαίδευση αλλά και αξιολόγηση.
Ακολούθως, θα πρέπει να αναδεικνύονται οι εργαζόμενοι με αναπηρία από την ίδια την επιχείρηση ώστε να αποτελούν με τη σειρά τους πρότυπο για τους επόμενους. Η ανάδειξη αυτή μπορεί να γίνεται με διάφορους τρόπους, για παράδειγμα μέσα από προσωπικές συνεντεύξεις. Ακόμα, θα πρέπει να δίνεται η ευκαιρία στους εργαζόμενους με αναπηρία να συμμετέχουν σε επιτροπές, ομάδες λήψης αποφάσεων αλλά και δράσεις εταιρικής ευθύνης. Να συμμετέχουν δηλαδή σε όλες τις εταιρικές δραστηριότητες χωρίς περιορισμούς.
Οι σαφείς πολιτικές κατά των διακρίσεων αλλά και η μηδενική ανοχή σε φαινόμενα εργασιακού αποκλεισμού ή εκφοβισμού κρίνονται απαραίτητες. Ακόμα, θα πρέπει να υπάρχουν τεχνικές διαχείρισης παραπόνων που να προστατεύουν όλους τους εργαζόμενους, καθώς και συστηματική αξιολόγηση του εργασιακού κλίματος αλλά και των στάσεων των εργαζομένων χωρίς αναπηρία μέσω προσωπικών συνεντεύξεων.
Τέλος, κρίνεται απαραίτητη και επιτακτική η ανάγκη για στενή συνεργασία με οργανώσεις ατόμων με αναπηρία για την παροχή συμβουλών τόσο ως προς την εκπαίδευση των εργαζομένων με αναπηρία όσο και ως προς την ουσιαστική υποστήριξή τους. Η συνεργασία δε με εξωτερικούς συμβούλους για την ανάπτυξη και την εφαρμογή πρακτικών και πολιτικών συμπερίληψης είναι εξίσου ζωτικής σημασίας.
Για να βελτιωθούν οι στάσεις των εργαζομένων, απαιτείται ένας συνδυασμός από εκπαίδευση, εμπειρία, υποστήριξη και φυσικά δέσμευση από τη μεριά της διοίκησης. Η εφαρμογή των παραπάνω πρακτικών μπορεί να οδηγήσει σταδιακά στην δημιουργία ενός πραγματικά σύγχρονου συμπεριληπτικού εργασιακού περιβάλλοντος.
Συγκεκριμένα, μια εταιρεία μπορεί να πραγματοποιεί σε ετήσια βάση σεμινάρια ευαισθητοποίησης με σκοπό να διασφαλιστεί ότι όλοι οι χώροι είναι πλήρως προσβάσιμοι. Παράλληλα, ένας υπεύθυνος ενσωμάτωσης από την πλευρά των εργαζομένων, θα ενθάρρυνε τη δημιουργία ομάδων υποστήριξης για την πρόσληψη εργαζομένων με αναπηρία και θα βοηθούσε στην ομαλότερη εργασιακή προσαρμογή τους. Η διοργάνωση τακτικών σεμιναρίων για τα μέλη του προσωπικού θα συνέβαλε στη μείωση των προκαταλήψεων, την ενίσχυση της ενσυναίσθησης αλλά και τη δημιουργία ενός θετικού κλίματος στο εργασιακό περιβάλλον. Οι ανοιχτές συζητήσεις δε για θέματα περί αναπηρίας, θα συμβάλλουν ώστε οι εργαζόμενοι να νιώσουν άνετα αλλά και να μοιραστούν τις ανάγκες και τις εμπειρίες τους, ενώ παράλληλα θα μειώσουν το εργασιακό τους άγχος και την ανασφάλεια και θα ενισχύσουν την εμπιστοσύνη και τη συνεργασία.
Εν κατακλείδι, οι παραπάνω πρακτικές εφαρμογές πρόκειται να συμβάλλουν στη δημιουργία ενός θετικού εργασιακού κλίματος για τα άτομα με αναπηρία ενώ θα ενισχύσουν την αλληλεπίδραση μεταξύ των εργαζομένων με τρόπο ουσιαστικό, ισότιμο και ωφέλιμο για όλους καθώς μέσα από αυτήν θα συνειδητοποιήσουν ότι η ομορφιά βρίσκεται στην ποικιλομορφία της ανθρώπινης εμπειρίας.