Λόγος και αναπηρία – ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ της ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΕΥΓΕΝΙΑΣ – ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ, Π.Μ.Σ. «ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ: ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ, ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ» ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΣΠΟΥΔΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΗΡΙΑ – Μέρος 17ο
4.1 Σκοποί της Έρευνας και Ερευνητικά Ερωτήματα
Η παρούσα μελέτη έχει ως στόχο να αναλύσει τον μισαναπηρικό λόγο και τις αντιλήψεις που αναπαράγονται για την αναπηρία σε τρεις διαφορετικούς τύπους κειμένων: ακαδημαϊκά άρθρα, δημοσιογραφικά άρθρα και άρθρα/κείμενα των οργανώσεων αναπήρων. Μέσα από τη συγκριτική ανάλυση αυτών των κειμένων, επιδιώκεται να αναδειχθούν οι τρόποι με τους οποίους η αναπηρία κατασκευάζεται κοινωνικά μέσω του λόγου, καθώς και οι διαφορές και οι ομοιότητες στις αφηγήσεις που αναπτύσσονται ανάλογα με το εκάστοτε πλαίσιο παραγωγής του κειμένου.
Η έρευνα βασίζεται στη θεμελιώδη διάκριση μεταξύ του ιατρικού μοντέλου αναπηρίας, που την αντιλαμβάνεται ως ατομική έλλειψη, και του κοινωνικού μοντέλου, που υποστηρίζει ότι η αναπηρία είναι αποτέλεσμα των κοινωνικών και περιβαλλοντικών εμποδίων (Oliver, 1990; Shakespeare, 2013).
Η έρευνα διαρθρώνεται γύρω από τα εξής ερευνητικά ερωτήματα:
- Πώς περιγράφεται και κατανοείται η αναπηρία στα ακαδημαϊκά και δημοσιογραφικά άρθρα καθώς και στα κείμενα των αναπηρικών οργανώσεων;
- Ποια είναι τα κυρίαρχα αφηγήματα που προκύπτουν σε κάθε τομέα;
- Σε ποιο βαθμό και με ποιους τρόπους αναπαράγεται ο μισαναπηρικός λόγος στα άρθρα που αναλύονται;
- Ποιοι όροι και έννοιες χρησιμοποιούνται για την αναπηρία και ποιο μοντέλο (ιατρικό ή κοινωνικό) φαίνεται να υπερισχύει;
- Υπάρχουν διαφορές μεταξύ των τριών κατηγοριών πηγών όσον αφορά τη χρήση γλώσσας και τις αναπαραστάσεις της αναπηρίας;