1.3. : Η Ειδική αγωγή στην Ελλάδα

Στην Ελλάδα η Ειδική Αγωγή άρχισε να κάνε την εμφάνισή της στις αρχές του περασμένου αιώνα. Πιο συγκεκριμένα το 1906 ιδρύθηκε στην Καλλιθέα για τυφλά παιδιά το πρώτο ειδικό σχολείο και ήταν ο Οίκος Τυφλών (Αγγελοπούλου – Σακαντάμη, 2004).
Το 1923 ιδρύθηκε το Εθνικό Σχολείο Κωφών στην Αθήνα, στους Αμπελόκηπους, που θεωρείται ισάξιο των καλύτερων ευρωπαϊκών ιδρυμάτων, ενώ την ίδια χρονική περίοδο ο σύλλογος τυφλών ιδρύει σχολεία για τυφλούς έφηβους και ενήλικες. Την εποχή αυτή ο γιατρός Ε. Λαμπανταρίου ασχολήθηκε πάρα πολύ με την εκτίμηση των ψυχοπαιδαγωγικών ικανοτήτων των παιδιών και την εκπαίδευσή τους (Πολυχρονοπούλου, 2003 ).
Λίγα χρόνια αργότερα το 1935, ιδρύθηκε στην Καισαριανή το πρώτο δημόσιο ειδικό σχολείο, Πρότυπο Ειδικό Σχολείο, ισάξιο των καλύτερων ειδικών σχολείων της Ευρώπης (Αγγελοπούλου – Σακαντάμη, 2004).
Ακολουθεί μια περίοδος όπου εξαιτίας του πολέμου η δημιουργία ειδικών σχολείων και ειδικών τάξεων σταματάει, για να φτάσουμε στο 1945 και τη δημιουργία ενός ιδρύματος από αμερικανικούς συλλόγους για την αποκατάσταση των σωματικά αναπήρων εφήβων και ενηλίκων. Την περίοδο αυτή πολλά παιδιά παρουσιάζουν καθυστέρηση στην ομιλία και το βάδισμα, ψυχοσωματικά προβλήματα και αντικοινωνική συμπεριφορά τα μεγαλύτερα παιδιά. Έτσι, δημιουργείται η ανάγκη για ίδρυση ψυχιατρικών κέντρων για τη διάγνωση της ψυχικής υγείας των παιδιών, καθώς και για συμβουλευτική της οικογένειας. Η πρώτη υπηρεσία που δημιουργείται στην Ελλάδα για την ψυχιατρική φροντίδα παιδιών και εφήβων, ήταν το Παιδοψυχιατρικό τμήμα στο Δημόσιο Ψυχιατρείο της Αθήνας. Ξεκίνησε τη λειτουργία του το 1949, υπό την εποπτεία του ψυχίατρου – ψυχαναλυτή Γεώργιο Ζαβιτζιάνου, που ήταν και ο πρώτος διευθυντής (Μ. Παπαδημητρίου, Ν. Ζηλίκης, Δ. Χριστοδούλου, 2010 ) . Τον Μάιο του 1953 ιδρύθηκε ο πρώτος Ιατροπαιδαγωγικός Σταθμός, που ως αποστολή είχε να βοηθήσει τα παιδιά με ψυχικά προβλήματα και τους γονείς τους. Ο σταθμός αυτός ήταν στελεχωμένος από διεπιστημονική ομάδα, η οποία είχε ψυχίατρο, ψυχολόγο, παιδαγωγό, ειδικό παιδαγωγό και κοινωνικό λειτουργό. Ο ρόλος του Σταθμού ήταν κυρίως διαγνωστικός και συμβουλευτικός. Το 1954 ιδρύθηκαν δύο νέοι ΙατροπαιδαγωγικοίΣταθµοί. Ο ένας, του Ινστιτούτου Ιατρικής Ψυχολογίας και Ψυχικής Υγιεινής του «Ελληνικού Φωτός», και ο άλλος της Πολυκλινικής Αθηνών. Μάλιστα, το Ιατροπαιδαγωγικό Τμήμα της Πολυκλινικής είχε ρόλο διαγνωστικό και θεραπευτικό για παιδιά και εφήβους µε νευρολογικές διαταραχές, διαταραχές λόγου, ψυχικές διαταραχές, νοητική καθυστέρηση, καθώς και μαθησιακά προβλήματα (Μ. Παπαδημητρίου, Ν. Ζηλίκης, Δ. Χριστοδούλου, 2010 ) .
Το 1955, στο πλαίσιο της κλινικής, ο ειδικός παιδαγωγός Κ. Καλαντζής ξεκίνησε την πειραματική λειτουργία ειδικού σχολείου για τους καλύτερα εκπαιδεύσιμους, και ένα χρόνο αργότερα το 1956 ιδρύθηκε το Κέντρο Ψυχικής Υγιεινής με ιδρύτρια την Άννα Ποταμιάνου. Η υπηρεσία αυτή λειτούργησε με πλήρη διεπιστημονική ομάδα και με τις αρχές τις Κοινωνικής Ψυχιατρικής για πρώτη φορά στην Ελλάδα (Μ. Παπαδημητρίου, Ν. Ζηλίκης, Δ. Χριστοδούλου, 2010 ).
Το 1963, ιδρύεται το Κοινωφελές Ίδρυμα Προστασίας Απροσάρµοστων Παίδων «Η Θεοτόκος» στο οποίο υπήρχε Ιατροπαιδαγωγικός Σταθμός, Ειδικό Σχολείο µε τμήμα Αγωγής Λόγου και τομέας εργασιοθεραπείας. Επίσης στη Θεσσαλονίκη την ίδια εποχή ιδρύθηκε το Ψυχολογικό Κέντρο Βορείου Ελλάδος, το οποίο παρείχε στέγη και ειδική εκπαίδευση σε παιδιά και εφήβους µε νοητική υστέρηση καθώς και σε παιδιά με διαταραχές συμπεριφοράς (Μ. Παπαδημητρίου, Ν. Ζηλίκης, Δ. Χριστοδούλου, 2010 ).
Το 1969, ιδρύεται η Κεντρική Υπηρεσία του Γραφείου Ειδικής Αγωγής , που αργότερα το 1976 με προεδρικό διάταγμα μετονομάστηκε σε Διεύθυνση Ειδικής Αγωγής (Πολυχρονοπούλου, 2003 ).
Μέχρι το 1970 ιδρύθηκαν στην Ελλάδα 23 ειδικά σχολεία και με το Ελληνικό Σύνταγμα του 1975 όλοι οι Έλληνες πολίτες έχουν το δικαίωμα της δωρεάν εκπαίδευσης.
Ο βασικός Νόμος που αφορά την Ειδικά Εκπαίδευση είναι ο 1143 του 1981 , όπου συμπληρώθηκε με το Νόμο 1566 του 1985, που αφορά τη δομή και λειτουργία της βασικής και ανώτερης εκπαίδευσης και η Ειδική Αγωγή ενσωματώνεται στο γενικό εκπαιδευτικό σύστημα (Αγγελοπούλου – Σακαντάμη, 2004).
Ακολουθεί ο Νόμος 2817/2000, όπου μεταξύ άλλων αντικαθίσταται ο όρος
«άτομα με ειδικές ανάγκες» από τον όρο « άτομα με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες », αναγνωρίζεται επίσημα η ελληνική νοηματική γλώσσα, ως γλώσσα κωφών και βαρήκοων μαθητών (Πολυχρονοπούλου, 2003 ), ενώ υπάρχει και ο πιο πρόσφατος Νόμος 3699/2008.