«Η Συνεισφορά της Υποστηρικτικής Τεχνολογίας στην Εκπαίδευση και στην Αυτόνομη Κινητικότητα των Ατόμων με Οπτική Αναπηρία»- ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ της Αικατερίνης Λυγγερίδου-ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ, ΠΜΣ “Ειδική Αγωγή, Εκπαίδευση και Αποκατάσταση”- Μέρος 2ο

Αυγ 21, 2024 | Άλλες προσεγγίσεις της τυφλότητας και της αναπηρίας, ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

«Η Συνεισφορά της Υποστηρικτικής Τεχνολογίας στην Εκπαίδευση και στην Αυτόνομη Κινητικότητα των Ατόμων με Οπτική Αναπηρία»- ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ της Αικατερίνης Λυγγερίδου-ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ, ΠΜΣ “Ειδική Αγωγή, Εκπαίδευση και Αποκατάσταση”- Μέρος 2ο

 

ΠΡΟΛΟΓΟΣ

Στα πλαίσια του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών “Επιστήμες της Αγωγής: Ειδική Αγωγή, Εκπαίδευση και Αποκατάσταση”, το οποίο πραγματώνει το τμήμα Εκπαιδευτικής και Κοινωνικής Πολιτικής του Πανεπιστημίου Μακεδονίας εκπονήθηκε η παρούσα διπλωματική εργασία με τίτλο: Η συνεισφορά της υποστηρικτικής τεχνολογίας στην εκπαίδευση και στην αυτόνομη κινητικότητα των ατόμων με οπτική αναπηρία.

Αφορμή για την επιλογή και κατ’ επέκταση την διερεύνηση αυτού του θέματος αποτέλεσε ένα μάθημα τόσο κατά την διάρκεια των προπτυχιακών σπουδών μου όσο και ένα αντίστοιχο μάθημα στις μεταπτυχιακές σπουδές μου, το οποίο αναφερόταν στην υποστηρικτική τεχνολογία. Αυτά τα μαθήματα υπήρξαν ως έναυσμα για την περαιτέρω ενασχόληση μου με το θέμα και εν τέλει με την εκπόνησή του.

Στο σημείο αυτό είναι πρέπον να ευχαριστήσω τον επιβλέποντα καθηγητή μου, κύριο Παπαδόπουλο Κωνσταντίνο, καθώς και τα υπόλοιπα μέλη της εξεταστικής επιτροπής, κυρία Κουστριάβα Ελένη και κυρία Παπακωνσταντίνου Δόξα. Ένα μεγάλο ευχαριστώ όμως πρέπει να αποδοθεί και σε όλους τους καθηγητές του συγκεκριμένου Προγράμματος Μεταπτυχιακών σπουδών για τις χρήσιμες συμβουλές τους.

Τέλος όμως το μεγαλύτερο ευχαριστώ το απευθύνω στην οικογένεια μου για την πολύτιμη στήριξη τους αλλά και την αμέριστη συμπαράστασή τους όλα τα χρόνια των ακαδημαϊκών μου σπουδών, ενθαρρύνοντας κάθε μου όνειρο και συμβάλλοντας στην υλοποίηση αυτών.

 

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Μία από τις πιο σοβαρές αισθητηριακές απώλειες που μπορεί να έχει ένα άτομο είναι η απώλεια της όρασης, η οποία προκαλεί περίπου το 90% στέρηση ολόκληρης της πολυαισθητηριακής αντίληψης. Κατά την διάρκεια της ζωής ενός ατόμου, η όραση αποτελεί ένα αναπόσπαστο κομμάτι για τον ίδιο, καθώς έχει μεγάλη επίδραση σε όλες της πτυχές της ζωής του. Σε αυτές τις πτυχές συμπεριλαμβάνεται η ικανότητα του να εργάζεται, να διαβάζει, να γράφει, να μετακινείται, αλλά και την δυνατότητα του να διαβιώνει αυτόνομα και ανεξάρτητα.

Πολλά από αυτά τα άτομα φαίνεται να αισθάνονται αποξενωμένα από τους υπόλοιπους ανθρώπους και τα πράγματα που διαδραματίζονται γύρω τους. Η κοινωνία συνεχώς εξελίσσεται και το ίδιο παρατηρείται ότι συμβαίνει και στον τομέα της τεχνολογίας. Η τεχνολογία πλέον αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής των ατόμων. Αντίστοιχα φαίνεται να έχει εξελιχθεί και να έχει εισχωρίσει στις ζωές των ατόμων με οπτική αναπηρία η υποστηρικτική τεχνολογία, είτε αυτή χαρακτηρίζεται ως υψηλή, είτε ως χαμηλή. Έπειτα από την ενσωμάτωση της υποστηρικτικής τεχνολογίας στις ζωές των ατόμων με οπτική αναπηρία, φαίνεται να υπάρχει βελτίωση στην πρόσβαση τους στην εκπαίδευση και δίνονται ευκαιρίες για πιο βατή καθημερινή διαβίωση. Γενικότερα υπάρχει εμφανώς βελτίωση της ποιότητας της ζωής τους.

Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η διερεύνηση μέσω της βιβλιογραφικής ανασκόπησης της ύπαρξης υποστηρικτικών τεχνολογιών στον χώρο της εκπαίδευσης και για την χρήση τους με σκοπό την καθημερινή τους αυτόνομη κινητικότητα. Επιπλέον θα γίνει αναφορά στο κατά πόσον αυτές οι υποστηρικτικές τεχνολογίες συμβάλλουν σε αυτές τις δύο πτυχές στις οποίες επικεντρώνεται η διπλωματική εργασία.

Η δομή της παρούσας εργασίας διαρθρώνεται σε παρακάτω έξι κεφάλαια.

Στο πρώτο κεφάλαιο αναφέρονται η μεθοδολογία της βιβλιογραφικής ανασκόπησης, δηλαδή τα ερευνητικά ερωτήματα που τέθηκαν, ο σχεδιασμός της ερευνητικής μεθοδολογίας και ο σκοπός αυτής.

Στο δεύτερο κεφάλαιο όπως φαίνεται πραγματοποιείται η εννοιολογική αποσαφήνιση της έννοιας οπτική αναπηρία.

Στο τρίτο κεφάλαιο γίνεται η εννοιολογική αποσαφήνιση της έννοιας της υποστηρικτικής τεχνολογίας, με εστίαση στον ορισμό και τους στόχους σχετικά με την οπτική αναπηρία. Πραγματοποιείται η ταξινόμηση της σύμφωνα με τον σκοπό χρήσης, τον τρόπο λειτουργίας κ.τ.λ.

Στο τέταρτο κεφάλαιο γίνεται η παρουσίαση της υποστηρικτικής τεχνολογίας που συμβάλει στον τομέα της εκπαίδευσης των ατόμων με οπτική αναπηρία. Πρώτα γίνεται αναφορά στις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν τα άτομα αυτά στον τομέα της εκπαίδευσης και έπειτα αναλύονται ορισμένα βοηθήματα υποστηρικτικής τεχνολογίας που συμβάλλουν στην συμμετοχή τους στην εκπαίδευση. Στο τέλος αυτού του κεφαλαίου γίνεται και ανάλυση των ανασταλτικών παραγόντων στην χρήση της υποστηρικτικής τεχνολογίας για την εκπαίδευση των ατόμων με οπτική αναπηρία.

Στο πέμπτο κεφάλαιο παρουσιάζονται διάφορες υποστηρικτικές τεχνολογίες και γίνεται ανάλυση αυτών σχετικά με τον τομέα της αυτόνομης κινητικότητας των ατόμων με οπτική αναπηρία. Πρώτα γίνεται αναφορά στις δυσκολίες και τους περιορισμούς που αντιμετωπίζουν τα άτομα με οπτική αναπηρία στην καθημερινότητά τους σχετικά με την μετακίνησή τους. Θα γίνει παρουσίαση ορισμένων υποστηρικτικών τεχνολογιών που βοηθούν στον εντοπισμό εμποδίων, κάποιες εφαρμογές αντίληψης του χώρου και προσανατολισμού και ορισμένα συστήματα πλοήγησης και εύρεσης τοποθεσιών. Στο τέλος αυτού του κεφαλαίου γίνεται ανάλυση των ανασταλτικών παραγόντων στην χρήση της υποστηρικτικής τεχνολογίας για την αυτόνομη κινητικότητα των ατόμων με οπτική αναπηρία.

Στο έκτο και τελευταίο κεφάλαιο πραγματώνεται συζήτηση σχετικά με τα ευρήματα της παρούσας βιβλιογραφικής ανασκόπησης και έπειτα προκύπτουν τα συμπεράσματα μέσω αυτής. Σαφώς γίνεται αναφορά και στους περιορισμούς καθώς και ορισμένες προτάσεις για μελλοντικές έρευνες.

Μετάβαση στο περιεχόμενο