6.1. Εισηγητικές – Αιτιολογικές Εκθέσεις των νόμων για την Ειδική Αγωγή

Η εισηγητική έκθεση του 1143 έχει ως βασικά τη μέρη: α) την έκταση του προβλήματος και β) τις αναφορές στην ιστορία και στην κατάσταση που επικρατούσε. Αυτό μπορεί να εξηγηθεί από το γεγονός ότι, ο συντάκτης της εισηγητικής έκθεσης όφειλε να κάνει κάτι τέτοιο, εξ’ αιτίας του χαμηλού επιπέδου ανάπτυξης του συστήματος Ε.Α. στην Ελλάδα. Παρουσιάζονται επίσης στατιστικά δεδομένα από άλλες χώρες, μιας και στην Ελλάδα δεν υπήρχαν, για να υπολογιστεί ο αριθμός των «αποκλινόντων παιδιών και εφήβων εκ του φυσιολογικού»,  γίνονται αναφορές ιστορικού χαρακτήρα στην πορεία της Ε. Α. και στο προηγούμενο νομοθετικό πλαίσιο (Α.Ν. 437 & 1049), περιγράφεται η κατάσταση στο εξωτερικό αναφέροντας ότι «η κοινωνική συνείδηση αφυπνίζεται και συντελείται η μετάβαση από τον οίκτο στο χρέος με παράλληλη μετατόπιση του προβλήματος από την ιδιωτική πρωτοβουλία στο κράτος», γίνεται αναφορά: α) στα αποτελέσματα των επιστημών, β) στη σύνδεση της κάλυψης των αναγκών με τις οικονομικές δυνατότητες κάθε χώρας, γ) στο ρόλο των γονέων και δ) στις ειδικότερες εξελίξεις στο χώρο της Ε. Α. και της κοινωνικής μέριμνας.

Τα χαρακτηριστικά των εξελίξεων που παρουσιάζονται στην έκθεση είναι: α) η αλλαγή του ρόλου του κράτους και της ιδιωτικής πρωτοβουλίας. Το κράτος πια έχει παντού την ευθύνη της Ε. Α., β) η αλλαγή του ρόλου του Ειδικού Σχολείου και γ) η αλλαγή της έννοιας της Ε. Α., η οποία θεωρείται πλέον επιστημονικός κλάδος με ιδιαίτερη σημασία και αξία.

Οι διαπιστώσεις της έκθεσης για την ελληνική πραγματικότητα είναι: α) η Ε. Α. παρέχεται μόνο σε 4.000 από τα 150-200 χιλιάδες παιδιά, β) στα 105 υπάρχοντα Ειδικά Σχολεία δεν υπάρχει οργάνωση και λειτουργία που να ανταποκρίνεται στα νέα δεδομένα, γ) δεν υπάρχει ενιαίο πρόγραμμα αντιμετώπισης του προβλήματος, δ) το προσωπικό είναι ανεκπαίδευτο,  ε) δεν υπάρχουν εξειδικευμένοι επιστήμονες για τη στελέχωση των υπηρεσιών, στ) δεν έχει κατανοηθεί η ανάγκη συντονισμού των φορέων, ζ) η Κοινωνική Μέριμνα προσφέρεται με τη μορφή της κοινωνικής πρόνοιας και η) η υπάρχουσα νομοθεσία είναι υποτυπώδης.

Τέτοιες αναφορές δεν παρουσιάζονται στις επόμενες εκθέσεις. Οι συντάκτες τους πιθανόν να θεώρησαν ότι τα βασικά σημεία αυτής της περιγραφής είχαν ήδη αναφερθεί. Επισημαίνουν, όμως, προβλήματα άλυτα, αδυναμίες που είχαν ήδη παρουσιαστεί, ή νέα δεδομένα και αντιλήψεις. Καμία, όμως, δεν αναφέρει, ούτε ως επισήμανση, το ζήτημα των στατιστικών δεδομένων και του αριθμού των παιδιών που χρειάζονται Ε. Α. και το πρόβλημα της καταγραφής τους είναι σε μεγάλο βαθμό μέχρι σήμερα άλυτο.

Η εισηγητική έκθεση του 1566 δεν επισημαίνει κάποια βασικά προβλήματα της Ε.Α., ούτε κάνει αναφορές σε νέες αντιλήψεις. Το μόνο σημείο στο οποίο αναφέρεται είναι η σημασία που αποδίδεται στο ρόλο των γονέων.

Η εισηγητική έκθεση του 28172000 δεν περιγράφει βασικά προβλήματα. Αναφέρεται, όμως, σε πολλά σημεία στις νέες αντιλήψεις που εν τω μεταξύ αναπτύχθηκαν στο χώρο της αναπηρίας. Πιο συγκεκριμένα αναφέρεται: α) στην αποκατηγοριοποίηση των ΑΜΕΑ και β) στην μετακίνηση από την παθολογία του παιδιού στην παθολογία της εκπαίδευσης, στις οποίες, όπωςεπισημαίνει, οδήγησε η συνεχής έρευνα και η συστηματική μελέτη των προβλημάτων της Ε. Α. Οι αντιλήψεις αυτές σύμφωνα με την εισηγητική έκθεση σηματοδοτούν αλλαγές όπως: α) το σχολείο και τον εκπαιδευτικό δεν τον ενδιαφέρει να ξέρει σε ποια ομάδα ή κατηγορία ανήκουν τα ΑΜΕΑ, αλλά η γνώση του σχεδιασμού και η χρησιμοποίηση προγραμμάτων, μεθόδων και στρατηγικών που κάνουν αποτελεσματική την εκπαιδευτική του εργασία, β) η ευθύνη για την αντιμετώπιση των δυσκολιών μάθησης δεν ανήκει στα παιδιά, αλλά στο εκπαιδευτικό σύστημα, το οποίο οφείλει και πρέπει να είναι σε θέση να εκπαιδεύει ισότιμα όλα τα παιδιά, και γ) η δημιουργία κατάλληλων περιβαλλοντικών συνθηκών, η χρησιμοποίηση κατάλληλων προσαρμοσμένων και εξατομικευμένων προγραμμάτων, υλικών και μεθόδων διδασκαλίας γίνεται ανάλογα με τις δυνατότητες και τις ανάγ