2. ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΊΑΣ
2.1. ΕΙΔΗ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ- ΜΟΝΤΕΛΑ
Η αναπηρία είναι ένας όρος ‘ομπρέλα’ ,ο οποίος ανάλογα το θεωρητικό πλαίσιο με το οποίο χρησιμοποιείται έχει διαφορετική σημασία. Στην βιβλιογραφία, δύο είναι τα κυρίαρχα μοντέλα που περιγράφουν την έννοια της αναπηρίας, το ιατρικό και το κοινωνικό μοντέλο. Η κατανόησή της μέσω των διαφορετικών μοντέλων παρέχει μια πιο ολοκληρωμένη εικόνα για την διαμόρφωση αλλά και την εφαρμογή κατάλληλων πολιτικών.(Courtney-Long, E. A, et.al,2015)
2.1. Α. Ιατρικό μοντέλο Αναπηρίας
2.1. Α.1. Τα είδη της αναπηρίας στο ιατρικό μοντέλο
Το ιατρικό μοντέλο προτάθηκε και κυριάρχησε τον 20ο αιώνα και προσεγγίζει το θέμα από την οπτική της ιατρικής. Η θεωρητική βάση αυτού του μοντέλου διαμορφώθηκε από ιατρούς και φορείς υγείας και αντιμετωπίζει την αναπηρία ως πρόβλημα του ατόμου που επιδέχεται ιατρική παρέμβαση για την διάγνωση και την αντιμετώπισή του. Ορίζει την αναπηρία ως αποτέλεσμα
Στο πλαίσιο του ιατρικού μοντέλου της αναπηρίας οι διάφοροι τύποι αναπηρίας κατηγοριοποιούνται βάσει των βιολογικών δυσλειτουργιών που καθιστούν το άτομο ανήμπορο να ανταποκριθεί στις καθημερινές του δραστηριότητες. Η λεπτομερής ανάλυση αυτών των κατηγοριών είναι απαραίτητη για την ανάπτυξη εξειδικευμένων ιατρικών και κοινωνικών παρεμβάσεων. (Guide, T.,2010) Αναλυτικά η κατηγοριοποίηση των ειδών αναπηρίας είναι: (Wade, D.,2015)
- Σωματική Αναπηρία:
Περιλαμβάνει τις διαταραχές του μυοσκελετικού συστήματος με αποτέλεσμα το άτομο να αντιμετωπίζει προβλήματα κινητικότητας
Παραδείγματα:
-Ακρωτηριασμός
-Παραπληγία και Τερτραπληγία
-Εγκεφαλική παράλυση
- Αισθητηριακές Αναπηρίες
Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται δυσλειτουργίες των αισθητηρίων οργάνων όπως:
-Οπτική Αναπηρία
-Ακουστική Αναπηρία
-Διαταραχές στην οσμή και την αφή (Scherer, M. J.,2005)
- Νοητικές Αναπηρίες
Νοητικές θεωρούνται οι αναπηρίες που αφορούν την γνωστική δυσλειτουργικότητα και για τις οποίες απαιτείται εξειδικευμένη εκπαιδευτική παρέμβαση και υποστηρικτικές υπηρεσίες, όπως:(Emerson, E., & Hatton, C., 2014)
- Νοητική καθυστέρηση (Intellectual Disabilities), που χαρακτηρίζεται από μειωμένες γνωστικές δεξιότητες και δυσκολίες στην προσαρμογή.
- Διαταραχές αυτιστικού φάσματος, που επηρεάζουν την κοινωνική αλληλεπίδραση και τη συμπεριφορά.
- Μαθησιακές δυσκολίες, όπως δυσλεξία και δυσαριθμησία.
- Ψυχικές Αναπηρίες
Η ψυχική αναπηρία αναφέρεται σε διαταραχές που επηρεάζουν την κοινωνική και επαγγελματική ζωή των παθόντων, ενώ η αντιμετώπισή τους περιλαμβάνει ψυχολογική υποστήριξη, κοινωνική αποκατάστασή και σε κάποιες περιπτώσεις ακόμα και φαρμακευτική αγωγή. (Corrigan, P. W, et.al,2014) Σε αυτή την κατηγορία περιλαμβάνονται:
- Κατάθλιψη, μια από τις πιο κοινές ψυχικές παθήσεις που συνδέονται με απώλεια ενδιαφέροντος και λειτουργικότητας.
- Σχιζοφρένεια, που χαρακτηρίζεται από διαταραχές σκέψης, ψευδαισθήσεις και κοινωνική απόσυρση.
- Διπολική διαταραχή, που συνδυάζει περιόδους μανίας και κατάθλιψης.
- Χρόνιες Παθήσεις
Οι χρόνιες παθήσεις μπορούν να αποτελέσουν μια ηπιότερη, σε ορισμένες περιπτώσεις, μορφή αναπηρίας, καθώς περιορίζουν την μακροπρόθεσμη λειτουργικότητα του ατόμου. Σε αυτή την κατηγορία ανήκουν παθήσεις όπως:
- Διαβήτης, που μπορεί να προκαλέσει επιπλοκές όπως τύφλωση ή ακρωτηριασμούς.
- Καρδιοπάθειες, που περιορίζουν τη σωματική δραστηριότητα.
- Καρκίνος, ο οποίος συχνά συνδέεται με περιορισμό της γενικότερης λειτουργικότητας του ασθενούς.