«Εργασιακές σχέσεις και εργασιακό στρες ατόμων με αισθητηριακές αναπηρίες (Κώφωση και Τύφλωση)» Διπλωματική Εργασία της Κουλανδρέτσου Αγγελικής – ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ, ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ, ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΤΕΧΝΩΝ-Τμήμα Εκπαιδευτικής και Κοινωνικής Πολιτικής-Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Επιστήμες της Αγωγής: Ειδική Αγωγή, Εκπαίδευση και Αποκατάσταση» – Μέρος 11ο

Μαρ 28, 2024 | Άλλες προσεγγίσεις της τυφλότητας και της αναπηρίας, ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

«Εργασιακές σχέσεις και εργασιακό στρες ατόμων με αισθητηριακές αναπηρίες (Κώφωση και Τύφλωση)» Διπλωματική Εργασία της Κουλανδρέτσου Αγγελικής – ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ, ΣΧΟΛΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ, ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΤΕΧΝΩΝ-Τμήμα Εκπαιδευτικής και Κοινωνικής Πολιτικής-Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Επιστήμες της Αγωγής: Ειδική Αγωγή, Εκπαίδευση και Αποκατάσταση» – Μέρος 11ο

 

Κεφάλαιο 3ο Αποτελέσματα της έρευνας: Εργασιακές σχέσεις

3.1          Διακρίσεις και προκαταλήψεις στο εργασιακό περιβάλλον

 

Οι προσλήψεις που πραγματοποιούνται στην αγορά εργασίας γίνονται με διάφορα κριτήρια, όπως η στάση που υιοθετείται απέναντι σε διάφορες κοινωνικές ομάδες. Τα άτομα με αναπηρία εμπίπτουν σε μια τέτοια ομάδα και συχνά βρίσκονται εκτός της αγοράς εργασίας. Ως αποτέλεσμα, πολλοί άνθρωποι αυτών των ομάδων αντιμετωπίζουν το ενδεχόμενο μακροχρόνιας ανεργίας, μερικής απασχόλησης ή ακόμα και απασχόλησης σε θέσεις που δεν προσφέρουν επαρκή ενδιαφέρον ή χωρίς προοπτικές ανάπτυξης (Ζώνιου, 2000).

Η στάση των εργοδοτών καθορίζει τον τρόπο που αντιμετωπίζουν αυτά τα άτομα (Pratt et al., 2014) αλλά και την επιτυχή πρόσληψη και μετέπειτα αλληλεπίδραση τους με γνώμονα το σεβασμό (Morgan & Alexander, 2005). Συνολικά, μέχρι σήμερα, παρατηρείται ένα αντικοινωνικό φαινόμενο στον εργασιακό χώρο, όπου οι εργοδότες εξακολουθούν να έχουν αρνητικές στάσεις απέναντι στην ενσωμάτωση ατόμων με αναπηρία, γεγονός το οποίο δυσχεραίνει την επιτυχημένη επαγγελματική ένταξη αυτών των ατόμων. Αρκετοί εργοδότες διστάζουν να προσλάβουν άτομα με αναπηρία (Chi & Qu, 2005) λόγω προσωπικών προκαταλήψεών τους, που οφείλονται συχνά στην έλλειψη ενημέρωσης σχετικά με τις δυνατότητες αυτών των ατόμων (Mcloughlin, 2002), όπως θα παρουσιαστεί στη συνέχεια.

Οι εργοδότες συνήθως παρουσιάζουν δισταγμό στην επιλογή ατόμων με αναπηρία, καθώς πιστεύουν ότι αυτό δεν θα βοηθήσει στην ανάπτυξη της επιχείρησής τους και πιο συγκεκριμένα θα οδηγήσει σε οικονομική ζημία (Cimera, 2006). Μάλιστα, οι διακρίσεις και οι προκαταλήψεις αποτελούν σύνηθες φαινόμενο σε όλο τον κόσμο (Wolffe & Spungin, 2002). Η Lempka (2019) οδηγείται στη διαπίστωση ότι οι εργοδότες είναι λιγότερο πιθανό να προσλάβουν άτομα με αντιληπτό χαρακτηριστικό αναπηρίας (Lempka, 2019). Συνίσταται λοιπόν κατανοητό πως οι στάσεις των εργοδοτών και οι ανεπιθύμητες εταιρικές κουλτούρες που αντικατοπτρίζουν το στίγμα και την προκατάληψη κατά της αναπηρίας, περιορίζουν τις ευκαιρίες απασχόλησης των ατόμων αυτών (Dixon K et al., 2003).

Στη μελέτη των Vornholt, Uitdewilligen & Nijhuis (2013), προκύπτει ότι εργοδότες όταν λείπουν αντικειμενικές πληροφορίες είναι πιο επιρρεπείς σε προκαταλήψεις. Οι Rumrill & Fitzgerald (2010) επισήμαναν ότι οι εργοδότες είναι απρόθυμοι να προσλάβουν άτομα με αναπηρία, διότι αδυνατούν να καλύψουν τις ανάγκες τους, ενώ οι Schur et al. (2005) ανέφεραν ότι οι υποτιμητικές στάσεις των εργοδοτών και των συναδέλφων, δυσκολεύουν την προσβασιμότητα στον εργασιακό χώρο, με αποτέλεσμα να νιώθουν μη αποδεκτά (Schur et al., 2005).

Σε μια έρευνα που πραγματοποιήθηκε από τους Robert & Harlan (2006), αναδείχθηκαν διάφορα θέματα, όπως η περιθωριοποίηση που αντιμετωπίζουν τα άτομα με αναπηρία.Συγκεκριμένα, διαπιστώθηκε πως συχνά αντιμετωπίζουν απογοητεύσεις ήδη από την αρχή της αναζήτησης εργασίας, καθώς συναντούν διακρίσεις κατά την πρόσληψη. Στο περιβάλλον εργασίας, οι προϊστάμενοι και οι συνάδελφοι ενίοτε αντιμετωπίζουν τα άτομα αυτά σαν να μην υπάρχουν, αγνοώντας τις ανάγκες τους και μη συμμετέχοντας στις καθημερινές ενέργειές τους. Οι προκαταλήψεις και τα στερεότυπα ορισμένες φορές είναι τόσο έντονα, που οι συνάδελφοι τους, χρησιμοποιούν την αναπηρία των ατόμων αυτών ως δικαιολογία για τις αποφάσεις που λαμβάνουν. Τα αποτελέσματα της έρευνας, αναδεικνύουν την ανάγκη για την ενίσχυση της κοινωνικής αποδοχής και της ισάξιας μεταχείρισης (Robert & Harlan, 2006). Με την πάροδο του χρόνου, φαίνεται πώς γίνεται μία προσπάθεια για να αλλάξουν αυτές οι αντιλήψεις, χωρίς όμως αυτό να αυξάνει απαραίτητα τις ευκαιρίες απασχόλησης για τα άτομα αυτά (Hemphill & Kulik, 2016). Οι προκαταλήψεις, οι παρανοήσεις και οι κριτικές απέναντι σε ανθρώπους με αναπηρία αποτρέπουν την ανάπτυξη γνήσιων εργασιακών σχέσεων και δυσκολεύουν τη διατήρηση της απασχόλησής τους.

Σε μελέτη του O’Day (1999), ερευνήθηκαν οι προκλήσεις που αντιμετωπίζουν 20 τυφλοί άνθρωποι οι οποίοι είναι άνεργοι και παρατηρήθηκε ότι αντιμετώπιζαν προβλήματα τόσο σε προσωπικό όσο και σε κοινωνικό επίπεδο. Ορισμένοι από αυτούς, προσπαθούσαν ενεργά να βρουν εργασία, άλλοι είχαν αποδεχθεί την ανεργία τους, ενώ άλλοι είχαν χάσει εντελώς την ελπίδα τους. Ένας από τους συμμετέχοντες ανέφερε ότι πολλές φορές, αυτό που φαίνεται ως έλλειψη κινήτρων, είναι στην πραγματικότητα έλλειψη αυτοπεποίθησης. Συνολικά, 16 από τους 20 συμμετέχοντες ανέφεραν ότι αντιμετώπιζαν αρνητικές συναισθηματικές αντιδράσεις σχετικά με την τυφλότητά τους, συμπεριλαμβανομένων των περιορισμένων προσδοκιών και των στερεοτύπων, τα οποία αποτελούσαν σημαντικά εμπόδια στην αναζήτηση εργασίας (O’Day, 1999).

 

Μετάβαση στο περιεχόμενο