ΕΘΝΙΚΗ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΤΥΦΛΩΝ

Έρευνα του Παρατηρητηρίου θεμάτων Αναπηρίας της Ε.Σ.Α.μεΑ. -Ο Προσωπικός Βοηθός στην πράξη: Η εμπειρία των ωφελούμενων με αναπηρία (μέρος 43ο)

Οκτ 8, 2026 | ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ, ΕΣΑΜΕΑ

ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

Η έρευνα αναδεικνύει και τεκμηριώνει τον ιδιαίτερα θετικό αντίκτυπο του Πιλοτικού Προγράμματος του Προσωπικού Βοηθού στα άτομα με αναπηρία και τις οικογένειες τους και συνηγορεί υπέρ της συνέχισης και εξέλιξής του σε ένα μόνιμο θεσμικό εργαλείο για την προώθηση της ανεξάρτητης διαβίωσης και της κοινωνικής συμμετοχής των ατόμων με αναπηρία στη χώρα.

Ταυτόχρονα, τα ποσοτικά και ποιοτικά ευρήματα αποτυπώνουν τα οργανωτικά και λειτουργικά προβλήματα που προέκυψαν κατά την πιλοτική εφαρμογή, η αντιμετώπιση των οποίων κρίνεται κρίσιμη για τη διευρυμένη φάση λειτουργίας του Προσωπικού Βοηθού.

Λαμβάνοντας υπόψη τις βασικές ανάγκες και τα εμπόδια που αντιμετώπισαν οι ωφελούμενοι κατά την πιλοτική εφαρμογή, καθώς και τις προτάσεις βελτίωσης που διατύπωσαν οι συμμετέχοντες στο πλαίσιο της έρευνας, διαμορφώθηκαν οι ακόλουθες συστάσεις πολιτικής που αποσκοπούν: στη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα του Προσωπικού Βοηθού, στην καθολική πρόσβαση των ατόμων με αναπηρία και ανάγκες υποστήριξης στην υπηρεσία και στη διασφάλιση ποιοτικής και αποτελεσματικής υποστήριξης των ωφελούμενων, υπό το πρίσμα της δικαιωματικής προσέγγισης της αναπηρίας.

 

Θεσμική κατοχύρωση και επέκταση

P Θεσμοθέτηση του Προσωπικού Βοηθού και διασφάλιση σταθερής και επαρκούς χρηματοδότησης.

P Επέκταση του θεσμού σε όλα τα άτομα που πληρούν τα κριτήρια ένταξης.

P Επανεξέταση του ηλικιακού ορίου ώστε να μην αποκλείονται άτομα με πραγματικές ανάγκες υποστήριξης λόγω ηλικίας.

P Διασύνδεση του θεσμού του Προσωπικού Βοηθού με συμπληρωματικές πολιτικές, υπηρεσίες και δομές υποστήριξης της ανεξάρτητης διαβίωσης των ατόμων με αναπηρία.

 

Αναθεώρηση της διαδικασίας επιλογής και αξιολόγησης

P Επιλογή των δικαιούχων (ή ωφελούμενων) του προγράμματος στη βάση αντικειμενικών κριτηρίων και αντικατάσταση της διαδικασίας της κλήρωσης.

P Αναμόρφωση της διαδικασίας αξιολόγησης ώστε να εμβαθύνει στις ανάγκες υποστήριξης του ατόμου, λαμβάνοντας υπόψη την κατηγορία της αναπηρίας, το περιβάλλον διαβίωσης, και τη φάση ζωής των ατόμων.

P Πρόβλεψη αυξημένων ωρών υποστήριξης για ωφελούμενους που αποδεικνύουν ότι συμμετέχουν σε σπουδές, εργασία, αθλητικές ή άλλες δραστηριότητες που ενισχύουν την κοινωνική συμμετοχή.

P Δυνατότητα επανεξέτασης/επαναξιολόγησης σε περίπτωση επιβάρυνσης της κατάστασης του ωφελούμενου ή ουσιαστικής μεταβολής των αναγκών υποστήριξης.

P Δικαίωμα ένστασης κατά των αποφάσεων.

P Πρόσβαση των ατόμων σε σαφή και τεκμηριωμένη αιτιολόγηση για την κατανομή των ωρών υποστήριξης.

 

Αναβάθμιση της λειτουργικότητας και προσβασιμότητας της πλατφόρμας

P Διασφάλιση της προσβασιμότητας της ψηφιακής πλατφόρμας ώστε να είναι πλήρως προσβάσιμη σε όλους τους χρήστες, ιδίως για τα άτομα με αναπηρία όρασης.

P Ανάπτυξη εφαρμογής για κινητά τηλέφωνα τύπου smartphone και iPhone.

P Δυνατότητα ευέλικτης δήλωσης και έγκρισης των ωρών υποστήριξης από τους Προσωπικούς Βοηθούς και τους ωφελούμενους αντίστοιχα.

P Πρόβλεψη εναλλακτικών τρόπων εξυπηρέτησης για άτομα με περιορισμένες ή χαμηλές ψηφιακές δεξιότητες.

 

Ενίσχυση του Μητρώου τον Προσωπικών Βοηθών και βελτίωση του επαγγελματικού πλαισίου των Προσωπικών Βοηθών

P Επικαιροποίηση του Μητρώου Προσωπικών Βοηθών και της διαθεσιμότητας των εγγεγραμμένων Βοηθών σε πραγματικό χρόνο.

P Εμπλουτισμός με πληροφορίες σχετικά με τα προσόντα, τις δεξιότητες και την προηγούμενη εμπειρία των εγγεγραμμένων ατόμων.

P Αύξηση της αμοιβής των Προσωπικών Βοηθών, βελτίωση των εργασιακών και ασφαλιστικών τους δικαιωμάτων και περιορισμός των φορολογικών αντικινήτρων.

P Λήψη μέτρων για την προσέλκυση νέων Προσωπικών Βοηθών σε νησιωτικές, αγροτικές και απομακρυσμένες περιοχές.

P Σαφής καθορισμός των αρμοδιοτήτων, των ευθυνών και των ορίων του ρόλου των Προσωπικών Βοηθών, με σαφή καθορισμό των καθηκόντων που περιλαμβάνονται και δεν περιλαμβάνονται στο πλαίσιο παροχής υποστήριξης.

 

Αναβάθμιση της παρεχόμενης εκπαίδευσης

P Ενίσχυση της εκπαίδευσης των Προσωπικών Βοηθών με έμφαση στη διά ζώσης βιωματική εκπαίδευση, την εκπαίδευση στις πρώτες βοήθειες και την ανάπτυξη πρακτικών δεξιοτήτων για υποστήριξη των ατόμων με αναπηρία.

P Επικέντρωση στην εκπαίδευση σε σύνθετες και αυξημένες ανάγκες υποστήριξης των ατόμων με βαριές και πολλαπλές αναπηρίες.

P Ενίσχυσή της διαδικασίας αξιολόγησης των υποψήφιων Προσωπικών Βοηθών, ώστε να διασφαλίζεται η καταλληλόλητά τους.

 

Ανάπτυξη εποπτικού και υποστηρικτικού πλαισίου

P Ανάπτυξη μηχανισμού εποπτείας και υποστήριξης για την διασφάλιση της ορθής εφαρμογής με δυνατότητα ανατροφοδότησης και υποβολής παραπόνων από τους ωφελούμενους.

P Παροχή καθοδήγησης και συμβουλευτικής στους Προσωπικούς Βοηθούς για την αντιμετώπιση των προκλήσεων που προκύπτουν κατά την παροχή υποστήριξης προς τους ωφελούμενους.

 

Θεσμοθέτηση συστήματος αξιολόγησης

P Δημιουργία και παρακολούθηση δεικτών ικανοποίησης, ποιότητας ζωής, αυτονομίας και κοινωνικής συμμετοχής για την τακτική αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της υπηρεσίας.

P Συστηματική συλλογή ανατροφοδότησης από τους ίδιους τους ωφελούμενους και τους Προσωπικού Βοηθούς.

 

Ενημέρωση και ευαισθητοποίηση

P Ανάπτυξη δράσεων ενημέρωσης των ατόμων με αναπηρία και των οικογενειών τους για το θεσμό του Προσωπικού Βοηθού.

P Ανάπτυξη δράσεων ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης της κοινωνίας για την προσέλκυση νέων Προσωπικών Βοηθών στο θεσμό της Προσωπικής Βοήθειας.

Μετάβαση στο περιεχόμενο