ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Ε.Σ.Α.μεΑ.: Ομιλία Βαρδακαστάνη σε συνεδρίαση του ΠΟΥ στο Τελ Αβίβ
Αθήνα: 13.09.2022
Αρ. Πρωτ.: 1287
ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
Ε.Σ.Α.μεΑ.: Ομιλία Βαρδακαστάνη σε συνεδρίαση του ΠΟΥ στο Τελ Αβίβ
Στη συνεδρίαση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (WHO) για το Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Δράσης του ΠΟΥ για την επίτευξη του υψηλότερου εφικτού επιπέδου υγείας για τα άτομα με αναπηρία και χρόνιες παθήσεις 2022 – 2030 συμμετείχε ο πρόεδρος της ΕΣΑμεΑ και του EDF Ιωάννης Βαρδακαστάνης, στο Τελ Αβίβ, σήμερα Τρίτη 13 Σεπτεμβρίου.
Εικόνα 1 Από αριστερά προς τα δεξιά, διερμηνέας Νοηματικής Γλώσσας, Ι. Βαρδακαστάνης, A. Rabbitte
Τη συνεδρίαση άνοιξε ο περιφερειακός διευθυντής του ΠΟΥ Hans Kluge, μέσω βιντεοκλήσης παρενέβη η κ. Shirly Pinto (μέλος της Knesset – Κοινοβούλιο του Ισραήλ και κωφή ακτιβίστρια), ενώ στο πάνελ μαζί με τον κ. Βαρδακαστάνη ήταν η υπουργός Παιδικής Ηλικίας, Ισότητας, Αναπηρίας, Συμπερίληψης και Νεολαίας Ιρλανδίας Anne Rabbitte.
Το περιεχόμενο του πλαισίου αναπτύχθηκε σε διαβούλευση με πολλούς φορείς, συμπεριλαμβανομένων οργανώσεων ατόμων με αναπηρία και χρόνιες παθήσεις (όπως το EDF).
Οι στόχοι του:
– καθολική κάλυψη υγείας
– προαγωγή της υγείας και της ευημερίας των ατόμων με αναπηρία
– προστασία των ατόμων με αναπηρία σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης της δημόσιας υγείας
– δημιουργία μιας βάσης δεδομένων για τα άτομα με αναπηρία και την υγεία
Ο κ. Βαρδακαστάνης, εκπροσωπώντας το ευρωπαϊκό αναπηρικό κίνημα, απάντησε σε συγκεκριμένες ερωτήσεις, οι οποίες επισυνάπτονται.
Συνοπτικά τόνισε τα εξής:
«Στην υγειονομική περίθαλψη, η διάκριση λόγω αναπηρίας μπορεί να λάβει πολλές μορφές και μπορεί να αναφέρεται σε πολιτικές, συμπεριφορές ή/και συστήματα που άμεσα ή έμμεσα θέτουν σε μειονεκτική θέση τα άτομα με αναπηρία. Αποδεικνύεται μέσω της έλλειψης προσβασιμότητας στις υπηρεσίες υγείας, των αυξημένων εμποδίων στην πρόσβαση και στη χρήση των υπηρεσιών και της παραβίασης του θεμελιώδους δικαιώματος στην υγειονομική περίθαλψη και της αυτονομίας των ατόμων με αναπηρία και χρόνιες παθήσεις. Αυτά μπορεί να συμβάλλουν στην παροχή χαμηλής ποιότητας ή ακατάλληλων υπηρεσιών, στην μικρή χρήση των υπηρεσιών, για παράδειγμα σε χαμηλά ποσοστά συμμετοχής στον προσυμπτωματικό έλεγχο του καρκίνου και σε κακές εμπειρίες χρήσης υγειονομικής περίθαλψης.
Για πάρα πολύ καιρό, όπως όλοι ξέρουμε, οι αποφάσεις για τα άτομα με αναπηρία και χρόνιες παθήσεις λαμβάνονταν (και εξακολουθούν να παίρνονται) από άλλους – από επαγγελματίες, δικηγόρους, διευθυντές ιδρυμάτων. Η Σύμβαση που εγκρίθηκε το 2008 όρισε μια νέα εποχή όπου η αυτονομία, η επιλογή, η βούληση και οι προτιμήσεις του ίδιου του ατόμου προηγούνται.
Τα άτομα με αναπηρία, χρόνιες παθήσεις και οι οργανώσεις των ατόμων με αναπηρία, συμπεριλαμβανομένου του Ευρωπαϊκού Φόρουμ Ατόμων με Αναπηρία, πρέπει να έχουν κεντρικό ρόλο σε όλες τις διαδικασίες του πλαισίου, από τον σχεδιασμό του πλαισίου (που διασφαλίστηκε μέσω μιας ολοκληρωμένης διαδικασίας διαβούλευσης) , για την ανάπτυξη συγκεκριμένων δράσεων ανά χώρα και πλαίσιο, την εφαρμογή, και πολύ σημαντικό, την παρακολούθηση και την αξιολόγηση.
Αυτό όχι μόνο θα βοηθήσει στην επίτευξη των στόχων και των δεικτών του Πλαισίου έως το 2030, με την αντιμετώπιση των διαφορετικών αναγκών υγείας που εντοπίζονται από τα άτομα με αναπηρία και χρόνιες παθήσεις, αλλά θα συμβάλει επίσης στην ανάπτυξη ικανοτήτων, στη διασφάλιση της εκπροσώπησης και της ενεργού συμμετοχής των ατόμων με αναπηρία και χρόνιες παθήσεις σε όλες τις διατομεακές και πολυτομεακές πολιτικές και στρατηγικές που στοχεύουν στη διασφάλιση της υψηλότερης δυνατής υγείας για τα άτομα με αναπηρία στην Ευρώπη.
Η συμβολή των οργανώσεων που εκπροσωπούν άτομα με αναπηρία και χρόνιες παθήσεις πρέπει να αναζητηθεί σε όλους τους τομείς του πλαισίου και σε όλα τα επίπεδα:
(α) Στην ανάπτυξη σχεδίων δράσης, για να διασφαλιστεί ότι αντιμετωπίζουν ανάγκες που προσδιορίζονται από άτομα με αναπηρία, μέσω κατάλληλων ενεργειών·
(β) Στην εφαρμογή και παρακολούθηση σχεδίων δράσης, για τη διασφάλιση της εφαρμογής τους με ουσιαστικό τρόπο για τα άτομα με αναπηρία, καθώς και για τον εντοπισμό πιθανών προκλήσεων και την επίλυσή τους.
(γ) Στο εργατικό δυναμικό: η εκπροσώπηση των ατόμων με αναπηρία είναι ζωτικής σημασίας σε όλους τους τομείς της κοινωνίας, συμπεριλαμβανομένου του εργατικού δυναμικού στον τομέα της υγείας.
(δ) Στην έρευνα: χρειαζόμαστε στοιχεία που υποστηρίζουν τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία και προάγουν την ισότιμη πρόσβασή τους στην υγειονομική περίθαλψη
(ε) Στην παρακολούθηση και αξιολόγηση του πλαισίου: πρέπει να γνωρίζουμε τι λειτουργεί και τι όχι, και για να γίνει αυτό είναι ζωτικής σημασίας οι οργανώσεις των ατόμων με αναπηρία να έχουν κεντρικό ρόλο».
Το κείμενο της ομιλίας:
- Πώς επηρεάζουν οι διακρίσεις τα άτομα με αναπηρία στην πρόσβασή τους στην υγειονομική περίθαλψη στην Περιφέρεια;
Οι διακρίσεις λόγω αναπηρίας αποτελούν μείζον εμπόδιο για την επίτευξη ίσων δικαιωμάτων για τα άτομα με αναπηρία – και τα ίσα δικαιώματα περιλαμβάνουν φυσικά την καθολική κάλυψη υγείας. Σύμφωνα με το άρθρο 2 της Σύμβασης του ΟΗΕ για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία, «διάκριση λόγω αναπηρίας» σημαίνει κάθε διάκριση, αποκλεισμό ή περιορισμό λόγω της αναπηρίας του ατόμου που έχει σκοπό ή αποτέλεσμα να βλάψει ή να ακυρώσει την αναγνώριση, την απόλαυση ή την άσκηση, σε ίση βάση με άλλους, όλων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών στον πολιτικό, οικονομικό, κοινωνικό, πολιτιστικό, αστικό ή οποιονδήποτε άλλο τομέα. Περιλαμβάνει όλες τις μορφές διάκρισης, συμπεριλαμβανομένης της άρνησης της εύλογης προσαρμογής».
Τα άτομα με αναπηρία αντιμετωπίζουν πολλά εμπόδια στην πρόσβαση και στη χρήση των υπηρεσιών υγείας. Αυτά τα εμπόδια υπάρχουν σε περιβάλλοντα, πολιτικές, διαδικασίες και συμπεριφορές, θέτοντας σε μειονεκτικότερη θέση τα άτομα με αναπηρία και αυξάνοντας τις διακρίσεις σε βάρος τους. Η «αναπηροποίηση» (disablism) μπορεί να έχει αρνητικό αντίκτυπο στην πρόσβαση στην υγειονομική περίθαλψη, μειώνοντας έτσι την ικανότητα ενός ατόμου να ζήσει τη ζωή του στο έπακρο.
Στην υγειονομική περίθαλψη, η διάκριση λόγω αναπηρίας μπορεί να λάβει πολλές μορφές και μπορεί να αναφέρεται σε πολιτικές, συμπεριφορές ή/και συστήματα που άμεσα ή έμμεσα θέτουν σε μειονεκτική θέση τα άτομα με αναπηρία. Αποδεικνύεται μέσω της έλλειψης προσβασιμότητας στις υπηρεσίες υγείας, των αυξημένων εμποδίων στην πρόσβαση και στη χρήση των υπηρεσιών και της παραβίασης του θεμελιώδους δικαιώματος στην υγειονομική περίθαλψη και της αυτονομίας των ατόμων με αναπηρία. Αυτά μπορεί να συμβάλλουν στην παροχή χαμηλής ποιότητας ή ακατάλληλων υπηρεσιών, στην μικρή χρήση των υπηρεσιών, για παράδειγμα σε χαμηλά ποσοστά συμμετοχής στον προσυμπτωματικό έλεγχο του καρκίνου και σε κακές εμπειρίες χρήσης υγειονομικής περίθαλψης.
Τα άτομα με αναπηρία σε όλη την Περιφέρεια αντιμετωπίζουν συχνά φυσικά εμπόδια στην προσπάθειά τους να έχουν πρόσβαση και να χρησιμοποιήσουν υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης. Τα εμπόδια περιλαμβάνουν την απουσία ακουστικών και οπτικών ενδείξεων, λειτουργικούς ανελκυστήρες ή ράμπες, αυτόματες πόρτες, διάδρομους και πόρτες αρκετά φαρδιές ώστε να χρησιμοποιούνται από άτομα που χρησιμοποιούν αμαξίδια, κιγκλιδώματα, προσβάσιμα μέσα μεταφοράς και πάρκινγκ, κατάλληλη σήμανση, προσαρμοσμένα μπάνια και έπιπλα ρυθμιζόμενου ύψους (όπως κρεβάτια εξέτασης, καρέκλες ή άλλου είδους εξοπλισμό).
Οι πολιτικές που δεν περιλαμβάνουν τα άτομα με αναπηρία μπορεί να θέσουν σημαντικά εμπόδια στην υγεία. Οι πολιτικές μπορούν να επηρεάσουν την υγεία των ατόμων με αναπηρία τόσο άμεσα όσο και έμμεσα. Οι πολιτικές που στοχεύουν άμεσα άτομα με αναπηρία και επηρεάζουν την πρόσβασή τους στην υγειονομική περίθαλψη πολλές φορές περιλαμβάνουν εκείνες που αλλάζουν την κοινωνική πρόνοια και τις κοινωνικές παροχές. Ορισμένες πολιτικές επηρεάζουν επίσης άμεσα τα ανθρώπινα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία. Παραδείγματα είναι η αναγκαστική τοποθέτηση και θεραπεία στην ψυχιατρική που επηρεάζει άτομα με ψυχοκοινωνικές αναπηρίες ή η αναγκαστική στείρωση ατόμων υπό κηδεμονία με εντολή δικαστηρίου ή νόμιμων κηδεμόνων. Όλα τα άτομα με αναπηρία έχουν το δικαίωμα της ενημερωμένης συγκατάθεσης για τη λήψη θεραπείας. Οι πολιτικές που στοχεύουν έμμεσα τα άτομα με αναπηρία αναφέρονται σε πολιτικές που αφορούν ολόκληρο τον πληθυσμό, συμπεριλαμβανομένων των ατόμων με αναπηρία, αλλά που συχνά τα επηρεάζουν δυσανάλογα, για παράδειγμα, συνδρομές ή περικοπές προϋπολογισμού στην υγεία.
Όλα αυτά σε συνδυασμό οδηγούν τα άτομα με αναπηρία να πλήττονται από την ανεπαρκή πρόσβαση σε υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης, γεγονός που επηρεάζει το προσδόκιμο ζωής και το ποσοστό θνησιμότητας. Για παράδειγμα, μια μελέτη έδειξε ότι τα άτομα με αναπηρία στη Σουηδία διατρέχουν διπλάσιο κίνδυνο να πεθάνουν από καρκίνο σε σύγκριση με άλλους καρκινοπαθείς.
Το φιλόδοξο Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα Εργασίας του ΠΟΥ έχει στο επίκεντρό του πρωτοβουλίες που θα βοηθήσουν στην αντιμετώπιση αυτής της ανισότητας στην πρόσβαση. Είναι αλήθεια ότι η καθολική κάλυψη υγείας δεν είναι εφικτή εκτός εάν συμπεριληφθούμε εμείς, τα άτομα με αναπηρία στην Ευρώπη.
- Πώς μπορεί το EDF να συμβάλει στη συμπερίληψη των ατόμων με αναπηρία στον τομέα της υγείας και, τελικά, στην εφαρμογή του Πλαισίου Δράσης που συζητείται σήμερα;
Για πάρα πολύ καιρό, όπως όλοι ξέρουμε, οι αποφάσεις για τα άτομα με αναπηρία λαμβάνονταν (και εξακολουθούν να παίρνονται) από άλλους – από επαγγελματίες, δικηγόρους, διευθυντές ιδρυμάτων. Η Σύμβαση που εγκρίθηκε το 2008 όρισε μια νέα εποχή όπου η αυτονομία, η επιλογή, η βούληση και οι προτιμήσεις του ίδιου του ατόμου προηγούνται.
Το EDF είναι η οργάνωση ομπρέλα των αντιπροσωπευτικών οργανώσεων των ατόμων με αναπηρία. Χαιρετίζουμε τη συνεργασία με τις κυβερνήσεις και τον ΠΟΥ για να προωθήσουμε αυτό το πλαίσιο και να κάνουμε την εφαρμογή του πραγματικότητα και είμαστε έτοιμοι να κινηθούμε με όλους τους τρόπους που μπορούμε.
Πώς θα συνεισφέρουμε;
– Θα επικοινωνήσουμε με τα μέλη μας, τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής και το κοινό σχετικά με αυτό το πλαίσιο
– Θα συνεχίσουμε να υποστηρίζουμε την πλήρη εφαρμογή της Σύμβασης για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία στην Ευρώπη, συμπεριλαμβανομένης της πρόσβασης στην υγεία. Αυτό το πλαίσιο είναι μια εξαιρετική αφετηρία για την πραγματοποίηση αυτού του δικαιώματος σε περιφερειακό επίπεδο, καθώς και σε εθνικό και τοπικό επίπεδο, στην καθημερινότητα της πρωτοβάθμιας φροντίδας. Η καλή υγεία και ευεξία είναι μια βάση για μια καλύτερη ποιότητα ζωής για όλους μας.
– Θα συνεργαστούμε με τα μέλη μας: τοπικές οργανώσεις ατόμων με αναπηρία, ενώσεις δημόσιας υγείας, κράτη μέλη και ΠΟΥ/Ευρώπη για την υπεράσπιση του δικαιώματος στην υγεία όλων των ατόμων με αναπηρία και θα ενισχύσουμε τις ικανότητές τους σε αυτό το θέμα.
– Θα συνεχίσουμε να διασφαλίζουμε ότι οι ανάγκες των ατόμων με αναπηρία βρίσκονται στο επίκεντρο οποιασδήποτε αλλαγής πολιτικής. και
– Θα εργαστούμε μαζί για την παρακολούθηση και την εφαρμογή των αποτελεσμάτων του πλαισίου.
Για την υγεία και την ευημερία μας, κανένας άνθρωπος δεν είναι ένα μοναχικό νησί. Η συνεργασία είναι απαραίτητη ώστε:
– Να διασφαλιστεί ότι τα άτομα με αναπηρία και οι οικογένειές τους αντιμετωπίζονται με σεβασμό και αξιοπρέπεια και ότι είναι πλήρως ενημερωμένοι και συναινούν πριν ληφθούν αποφάσεις για την υγεία τους.
– Να παρέχεται πρακτική και τεχνική υποστήριξη που θα βοηθήσει τα κράτη μέλη να άρουν εμπόδια συμπεριφοράς, φυσικής κατάστασης, επικοινωνίας, πολιτικής, γεωγραφικά, οικονομικά ή άλλα στην πρόσβαση και στη χρήση της υγειονομικής περίθαλψης.
– Να υποστηριχθούν τα συστήματα υγείας για την παροχή ή τον συντονισμό της αποκατάστασης, της υποστηρικτικής τεχνολογίας, των υπηρεσιών βοήθειας και υποστήριξης και της αποκατάστασης στην κοινότητα.
– Να διασφαλιστεί ότι η ανάπτυξη και/ή μεταρρύθμιση νόμων, πολιτικών, στρατηγικών και σχεδίων για την υγεία και τα άτομα με αναπηρία θα είναι συνεπή με τη Σύμβαση.
Τα άτομα με αναπηρία και οι οργανώσεις των ατόμων με αναπηρία, συμπεριλαμβανομένου του Ευρωπαϊκού Φόρουμ Ατόμων με Αναπηρία, πρέπει να έχουν κεντρικό ρόλο σε όλες τις διαδικασίες του πλαισίου, από τον σχεδιασμό του πλαισίου (που διασφαλίστηκε μέσω μιας ολοκληρωμένης διαδικασίας διαβούλευσης) , για την ανάπτυξη συγκεκριμένων δράσεων ανά χώρα και πλαίσιο, την εφαρμογή, και πολύ σημαντικό, την παρακολούθηση και την αξιολόγηση.
Αυτό όχι μόνο θα βοηθήσει στην επίτευξη των στόχων και των δεικτών του Πλαισίου έως το 2030, με την αντιμετώπιση των διαφορετικών αναγκών υγείας που εντοπίζονται από τα άτομα με αναπηρία, αλλά θα συμβάλει επίσης στην ανάπτυξη ικανοτήτων, στη διασφάλιση της εκπροσώπησης και της ενεργού συμμετοχής των ατόμων με αναπηρία σε όλες τις διατομεακές και πολυτομεακές πολιτικές και στρατηγικές που στοχεύουν στη διασφάλιση της υψηλότερης δυνατής υγείας για τα άτομα με αναπηρία στην Ευρώπη.
3) Καθώς οι κυβερνήσεις σημειώνουν πρόοδο προς τη συμπερίληψη των ατόμων με αναπηρία στην Υγεία, ποιοι τομείς είναι ζωτικής σημασίας για τη συμμετοχή των οργανώσεων που εκπροσωπούν τα άτομα με αναπηρία;
Η συμβολή των οργανώσεων που εκπροσωπούν άτομα με αναπηρία πρέπει να αναζητηθεί σε όλους τους τομείς του πλαισίου και σε όλα τα επίπεδα
(α) Στην ανάπτυξη σχεδίων δράσης, για να διασφαλιστεί ότι αντιμετωπίζουν ανάγκες που προσδιορίζονται από άτομα με αναπηρία, μέσω κατάλληλων ενεργειών·
(β) Στην εφαρμογή και παρακολούθηση σχεδίων δράσης, για τη διασφάλιση της εφαρμογής τους με ουσιαστικό τρόπο για τα άτομα με αναπηρία, καθώς και για τον εντοπισμό πιθανών προκλήσεων και την επίλυσή τους.
(γ) Στο εργατικό δυναμικό: η εκπροσώπηση των ατόμων με αναπηρία είναι ζωτικής σημασίας σε όλους τους τομείς της κοινωνίας, συμπεριλαμβανομένου του εργατικού δυναμικού στον τομέα της υγείας.
(δ) Στην έρευνα: χρειαζόμαστε στοιχεία που υποστηρίζουν τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία και προάγουν την ισότιμη πρόσβασή τους στην υγειονομική περίθαλψη
(ε) Στην παρακολούθηση και αξιολόγηση του πλαισίου: πρέπει να γνωρίζουμε τι λειτουργεί και τι όχι, και για να γίνει αυτό είναι ζωτικής σημασίας οι οργανώσεις των ατόμων με αναπηρία να έχουν κεντρικό ρόλο.
Για περισσότερες πληροφορίες επικοινωνήστε με τον Πρόεδρο της Ε.Σ.Α.μεΑ. κ. Ι. Βαρδακαστάνη στο κινητό τηλέφωνο 6937157193.
Τώρα μπορείτε να ενημερωθείτε για όλες τις εξελίξεις στο χώρο της Αναπηρίας στην ιστοσελίδα της Ε.Σ.Α.μεΑ.: www.esaea.gr ή www.esamea.gr.
Πηγή: www.esamea.gr
