Το λευκό μπαστούνι, σήμα κατατεθέν της αυτονομίας και της ανεξαρτησίας των τυφλών και των ατόμων με μειωμένη όραση, προκειμένου να λειτουργήσει ως τέτοιο, απαιτούνται πολλές προϋποθέσεις και ενέργειες τόσο εκ μέρους της Πολιτείας όσο και της κοινωνίας.
Προκειμένου το τυφλό άτομο να χρησιμοποιήσει το λευκό μπαστούνι για την ελεύθερη μετακίνησή του στο περιβάλλον, απαιτείται να έχει λάβει σχετική εκπαίδευση από εξειδικευμένους εκπαιδευτές Κινητικότητας, Προσανατολισμού και Δεξιοτήτων Καθημερινής Διαβίωσης. Η ειδικότητα αυτή –απολύτως απαραίτητη για την ομαλή προσαρμογή του τυφλού ατόμου στην καθημερινότητα– είναι εξαιρετικά περιορισμένη σήμερα, διενεργείται μόλις από οχτώ άτομα πανελλαδικά για πληθυσμό τουλάχιστον 16.000 ανθρώπων, και ως εκ τούτου απαιτείται άμεσα η υλοποίηση σχετικού προγράμματος, σύμφωνα με τον Ν.5322/2026, προκειμένου να εκπαιδευτεί ικανός αριθμός νέων επιστημόνων, οι οποίοι θα καλύψουν πανελλαδικά αυτό το τεράστιο κενό.
Η εκπαίδευση στην Κινητικότητα και τις Δεξιότητες Καθημερινής Διαβίωσης επιβάλλεται να λαμβάνει χώρα σε κάθε στάδιο εμφάνισης της τυφλότητας στο άτομο, ήτοι στα πρώιμα χρόνια αν το παιδί είναι εκ γενετής τυφλό, στην Πρωτοβάθμια, Δευτεροβάθμια ή Τριτοβάθμια Εκπαίδευση αν πρόκειται για μαθητή ή φοιτητή, στην αλλαγή περιβάλλοντος εάν αλλάξει τόπο κατοικίας ή προσληφθεί σε εργασία και στην Τρίτη Ηλικία εάν η απώλεια όρασης εμφανιστεί σε αυτή τη δύσκολη περίοδο της ζωής του.
Φυσικά δεν αρκεί μόνο η εκπαίδευση του τυφλού ατόμου, αλλά απαιτούνται πεζοδρόμια και δημόσιοι χώροι ελεύθερα από εμπόδια, για την προσπελασιμότητα των οποίων υπεύθυνοι είναι τόσο οι Δήμοι, με τη δημιουργία κατάλληλων οδηγών όδευσης και την εξάλειψη κακοτεχνιών και σταθερών εμποδίων, όπως κάδοι, κολώνες κλπ., όσο και η υπευθυνότητα του κάθε πολίτη που δεν θα παρεμβάλει από την πλευρά του εμπόδια με παράνομα παρκαρίσματα και τοποθέτηση λοιπών εμποδίων.
Επιβάλλεται οι συγκοινωνίες να είναι προσβάσιμες, με ομαλή λειτουργία της τηλεματικής και ύπαρξη αναγγελίας στάσεων εντός των οχημάτων, πρόβλεψη για την ύπαρξη ήχου στα ηλεκτρικά οχήματα -τα οποία είναι παντελώς αθόρυβα- για την αποφυγή ατυχήματος, τη λειτουργία των ανελκυστήρων σε όλους τους σταθμούς των μέσων σταθερής τροχιάς και καλά σχεδιασμένων οδηγών όδευσης από την είσοδο προς τα οχήματα και την έξοδο του Μετρό και του ΗΣΑΠ.
Πέρα όμως από την προσβασιμότητα στο δομημένο περιβάλλον, απαιτείται και η αυτόνομη και απρόσκοπτη πλοήγηση των τυφλών και των ατόμων με μειωμένη όραση, τόσο στις ιστοσελίδες του Δημοσίου όσο και του Ιδιωτικού τομέα, στα ATM των τραπεζών, στις βιβλιοθήκες των Πανεπιστημίων κλπ.
Ανεξαρτησία και αξιοπρεπής διαβίωση δε νοείται χωρίς τη δυνατότητα εργασίας για όλα τα τυφλά άτομα, με τις εύλογες προσαρμογές όπου απαιτούνται, και χωρίς την ανεμπόδιστη πρόσβαση σε όλες τις βαθμίδες της Εκπαίδευσης.
Διεκδικούμε:
- Άμεση υλοποίηση προγράμματος εκπαίδευσης Εκπαιδευτών Κινητικότητας, Προσανατολισμού και Δεξιοτήτων Καθημερινής Διαβίωσης σε όλη την Ελλάδα.
- Εκσυγχρονισμός των Δημόσιων Συγκοινωνιών, σταθερής και μη τροχιάς, με ολοκληρωτική λειτουργία τηλεματικής και αναγγελίας στάσεων εντός των οχημάτων, τόσο στις αστικές όσο και στις υπεραστικές συγκοινωνίες.
- Γραφεία εξυπηρέτησης ανάπηρων σε όλα τα ΚΤΕΛ της χώρας, στους σιδηροδρόμους, στα λιμάνια και στα αεροδρόμια.
- Αυστηρή τήρηση της νομοθεσίας για την ελεύθερη είσοδο παντού των σκύλων οδηγών των τυφλών.
- Απρόσκοπτη πρόσβαση σε όλες τις βαθμίδες της Εκπαίδευσης, της πρώιμης παρέμβασης συμπεριλαμβανομένης, με προσβάσιμα σχολεία, παράλληλες στηρίξεις, έγκαιρη παροχή τεχνολογικού εξοπλισμού σε μαθητές και φοιτητές και συγγράμματα κατάλληλα προσαρμοσμένα στις ανάγκες κάθε τυφλού μαθητή και φοιτητή.
- Εύλογες προσαρμογές σε Δημόσιο και Ιδιωτικό Τομέα, έτσι ώστε να καταφέρει να εργαστεί κάθε τυφλός και άτομο με μειωμένη όραση σύμφωνα με το εκπαιδευτικό του επίπεδο.
- Απρόσκοπτη πρόσβαση στο ψηφιακό περιβάλλον όλων των ιστοσελίδων Δημόσιου και Ιδιωτικού τομέα και εκπαίδευση των τυφλών και των ατόμων με μειωμένη όραση από εξειδικευμένους εκπαιδευτές στις νέες τεχνολογίες.