ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΥΤΟΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΥΤΟ- ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΤΟΥΣ Η ΤΗ ΜΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ ΤΟΥΣ ΣΕ ΟΡΓΑΝΩΜΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΣΚΗΣΗΣ – Μεταπτυχιακή Διπλωματική Εργασία του Μιχαήλ Τζούρτζου – Μ.Π.Σ. «Οργάνωση και Διαχείριση Αθλητικών Δραστηριοτήτων για Άτομα με Αναπηρίες (Α.με.Α.)» Πανεπιστημίου Πελοποννήσου – Μέρος 15o

Δεκ 10, 2024 | Άλλες προσεγγίσεις της τυφλότητας και της αναπηρίας, ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΥΤΟΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΥΤΟ- ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΤΟΥΣ Η ΤΗ ΜΗ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗΣ ΤΟΥΣ ΣΕ ΟΡΓΑΝΩΜΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΣΚΗΣΗΣ – Μεταπτυχιακή Διπλωματική Εργασία του Μιχαήλ Τζούρτζου – Μ.Π.Σ. «Οργάνωση και Διαχείριση Αθλητικών Δραστηριοτήτων για Άτομα με Αναπηρίες (Α.με.Α.)» Πανεπιστημίου Πελοποννήσου – Μέρος 15o

 

2.3         Θεωρίες αυτοεκτίμησης

 

Έχουν διατυπωθεί αρκετές θεωρίες σχετικά με την αυτοεκτίμηση. Ο James το 1890 υποστήριξε ότι η ικανοποίηση των βασικών αναγκών του ατόμου δομεί σταδιακά την αυτοεκτίμησή του και ότι στη συνέχεια το άτομο επιδιώκει να επιδείξει την προσωπικότητά του στην κοινωνία. Σύμφωνα με τον James η αυτοεκτίμηση προϋποθέτει μια διαδικασία κατάκτησης η οποία μπορεί να μεταβάλλεται συνεχώς γι’ αυτό το άτομο πρέπει να καταφέρει να ισορροπήσει ανάμεσα στις ικανότητές του , στα επιτεύγματά του , στην αυτοαντίληψή του αλλά και στο κοινωνικό του περιβάλλον. Αν το άτομο καταφέρει, με την υποστήριξη του περιβάλλοντος να αξιοποιήσει τις ικανότητές του και να οδηγηθεί σε επιτυχίες ή να περιορίσει τις αποτυχίες του και τις αρνητικές τους επιπτώσεις η αυτοεκτίμησή του θα αυξηθεί. Χρησιμοποιώντας μαθηματική ορολογία ο James ανέφερε ότι η αυτοεκτίμηση ορίζεται ως η αναλογία των επιτυχημένων ενεργειών ενός ατόμου προς προσδοκίες επιτυχίας στους τομείς ενδιαφέροντόςτου. Επομένως υψηλή αυτοεκτίμηση μπορεί να αποκτήσει ένα άτομο αν επιτύχει σε τομείς που ο ίδιος θεωρεί σημαντικούς (James,1890).

Ο Coopersmith(1967) πιστεύει πως η αυτοεκτίμηση αναφέρεται στην υποκειμενική εσωτερική διαδικασία κρίσης που έχει το άτομο για τον εαυτό του   η οποία δηλώνεται από τις στάσεις που αποκτά για τον εαυτό του. Αυτή η προσωπική εκτίμηση του εαυτού παραμένει συνήθως σταθερή εκφράζοντας είτε συναισθήματα αποδοχής είτε απόρριψης. Η αυτοεκτίμηση του ατόμου διαπιστώνεται από τους άλλους μέσα από τις απόψεις που εκφράζει, τις πράξεις και τις επιλογές του. Ο Coopersmith θεωρεί ότι οι άνθρωποι με υψηλή αυτοεκτίμηση είναι δραστήριοι κοινωνικά, ενεργοί πολίτες, αποτελεσματικοί στα έργα που αναλαμβάνουν και χαρούμενοι ενώ όσοι διαθέτουν χαμηλή αυτοεκτίμηση συνήθως εκφράζουν το άγχος, την αίσθηση κατωτερότητας που νιώθουν και έτσι δεν μπορούν να είναι λειτουργικοί κοινωνικά (Coopersmith, 1967).

Σύμφωνα με τη θεωρία του White (1959) η αυτοεκτίμηση δομείται πάνω στο βίωμα της επιτυχίας. Πρόκειται για μια ψυχαναλυτική εκτίμηση που συσχετίζει τον όρο αυτοεκτίμηση με την αποτελεσματικότερη αξιοποίηση των ερεθισμάτων του περιβάλλοντος από το ίδιο το άτομο. Επομένως δεν εμπλέκονται άλλα πρόσωπα στην ισχυροποίησή της ούτε και τα δεδομένα του περιβάλλοντος αυτά καθαυτά αλλά η επιτυχημένη δράση του ίδιου του ατόμου στις συγκεκριμένες συνθήκες. Διαχωρίζει την αυτοεκτίμηση σε βιολογική, η οποία αναφέρεται στην ανάγκη του ατόμου να επιβιώσει ξεπερνώντας κάθε εμπόδιο, σε κινητική- γνωστική, η οποία αναφέρεται στη νοητική εξέλιξη και κατανόηση των καταστάσεων που βιώνει το άτομο και την αναζήτηση ταυτότητας, η οποία σχετίζεται με την επιθυμία του ατόμου να διαμορφώσει τη δική του προσωπικότητα και σύστημα αξιών καθώς ενηλικιώνεται. Πρόκειται για μια διαδικασία αδιάκοπη, που ξεκινά από τη γέννηση του βρέφους με στόχο την ικανοποίηση των αναγκών του με κάθε δυνατό μέσο. Κάθε φορά που το άτομο βιώνει την επιτυχία με την ικανοποίηση των επιθυμιών του δομεί την έννοια της αυτοεκτίμησης καταλήγοντας σε ένα σύνολο απόψεων και κρίσεων για τον εαυτό του, σύνολο το οποίο συγκροτήθηκε από το ίδιο το άτομο (White, 1959).

Ο Rosenberg συσχέτισε τον όρο αυτοεκτίμηση με την αξιοπρέπεια και τον σεβασμό που δείχνει το άτομο στον ίδιο του τον εαυτό. Η αντίληψη που διαμορφώνει το άτομο για τον εαυτό του συνδέεται άμεσα με το οικογενειακό και κοινωνικό του περιβάλλον και την διαλεκτική σχέση του μαζί τους. Οι ελπίδες, οι φιλοδοξίες, οι επιθυμίες του ατόμου συγκροτούν τον «ιδανικό εαυτό» ο οποίος έρχεται σε αντίθεση με τον «πραγματικό εαυτό», ο οποίος συγκροτείται από τα χαρακτηριστικά που το άτομο αποδίδει στον εαυτό του. Πρόκειται για μια θεωρία που προϋποθέτει την επιτυχημένη κοινωνικοποίηση του ατόμου ώστε να αναπτυχθεί ομαλά η αυτοεκτίμηση. Κοινωνικοί θεσμοί όπως η θρησκεία, το έθνος και η κοινωνική τάξη επιδρούν στην ανάπτυξη της αυτοεκτίμησης ενώ από την άλλη θεωρεί πως ατομικά χαρακτηριστικά όπως η ηγετική ικανότητα, το άγχος και η μειωμένη διάθεση για επαγγελματική πρόοδο συνδέονται με την ανάπτυξη της αυτοεκτίμησης (Rosenberg et al., 1989, σ. 54;Rosenberg, 1965).

Η άποψη της Baumrind (1971) υποστηρίζει πως η ανάπτυξη της αυτοεκτίμησης συσχετίζεται με τον τρόποδιαπαιδαγώγησης που εφαρμόζουν οι γονείς. Συγκεκριμένα, διέκρινε τους γονείς σε ελαστικούς, οι οποίοι εκδηλώνουν έντονα τα συναισθήματά τους, δεν είναι τιμωρητικοί και απαιτητικοί, σε δημοκρατικούς, οι οποίοι είναι ελεγκτικοί και απαιτητικοί αλλά σε λογικά πλαίσια και διαπαιδαγωγούν τα παιδιά τους μέσα από μια διαδικασία επικοινωνίας και διάδρασης και σε αυταρχικούς, οιοποίοι απαιτούν την απόλυτηυπακοή και τον πλήρη έλεγχο των παιδιών τους. Η Baumrind θεωρεί ότι τα παιδιά που μεγαλώνουν μαζί με δημοκρατικούς γονείς δείχνουν περισσότερο ισορροπημένα, ανεξάρτητα και με υψηλότερη αυτοπεποίθηση (Baumrind,1971).

Μετάβαση στο περιεχόμενο