Παράρτημα 1: Δείκτες από την ΕΛ.ΑΣ. για τη βία κατά των γυναικών στην Ελλάδα (2010–2022)

Πηγή: Γενική Γραμματεία Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (2023). 4η Ετήσια Έκθεση για τη Βία κατά των Γυναικών. Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και

Οικογένειας. Διαθέσιμο στο: https://isotita.gr/category/statistika-stoixeia-meletes/via-kata-twn-gynaikwn/

Παράρτημα 2: Δείκτες από την ΕΛ.ΑΣ. για τον ετήσιο αριθμό δραστών εγκλημάτων ενδοοικογενειακής βίας (2012–2022)

Πηγή: Γενική Γραμματεία Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (2023). 4η Ετήσια Έκθεση για τη Βία κατά των Γυναικών. Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και

Οικογένειας. Διαθέσιμο στο: https://isotita.gr/category/statistika-stoixeia-meletes/via-kata-twn-gynaikwn/

Παράρτημα 3: Δείκτες από την ΕΛ.ΑΣ. για τον ετήσιο αριθμό γυναικών (18 ετών και άνω) θυμάτων γυναικοκτονίας στην Ελλάδα (2010–2022)

Πηγή: Γενική Γραμματεία Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (2023). 4η Ετήσια Έκθεση για τη Βία κατά των Γυναικών. Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας. Διαθέσιμο στο: https://isotita.gr/category/statistika-stoixeia-meletes/via-kata-twn-gynaikwn/

Παράρτημα 4- Απόσπασμα της Διεθνούς Σύμβασης του ΟΗΕ για τα

Δικαιώματα του Παιδιού- Δικαιώματα παιδιών με αναπηρία (Ν. 2101/1992, άρθρα 7, 16, 19 και 23)

Άρθρο 7 – Παιδιά με αναπηρίες

1. Τα Συμβαλλόμενα Κράτη λαμβάνουν όλα τα απαραίτητα μέτρα για να διασφαλίσουν την πλήρη απόλαυση όλων των ανθρώπινων δικαιωμάτων και θεμελιωδών ελευθεριών από τα παιδιά με αναπηρίες σε ίση βάση με τα άλλα παιδιά.
2. Σε όλες τις ενέργειες σχετικά με παιδιά με αναπηρίες, το υπέρτερο συμφέρον του παιδιού αποτελεί πρωταρχική μέριμνα.

Άρθρο 16 – Ελευθερία από εκμετάλλευση, βία και κακομεταχείριση

1. Τα Συμβαλλόμενα Κράτη λαμβάνουν όλα τα κατάλληλα νομοθετικά, διοικητικά, κοινωνικά, εκπαιδευτικά και άλλα μέτρα για την προστασία των ατόμων με αναπηρίες, εντός και εκτός οικιακού περιβάλλοντος, από όλες τις μορφές εκμετάλλευσης, βίας και κακομεταχείρισης, συμπεριλαμβανομένων των πτυχών που βασίζονται στο φύλο.

Άρθρο 19

1. Τα Συμβαλλόμενα Κράτη λαμβάνουν όλα τα κατάλληλα νομοθετικά, διοικητικά, κοινωνικά και εκπαιδευτικά μέτρα για την προστασία του παιδιού από κάθε μορφή βίας, βλάβης ή κακομεταχείρισης, παραμέλησης ή αμελούς μεταχείρισης, κακοποίησης ή εκμετάλλευσης, συμπεριλαμβανομένης της σεξουαλικής κακοποίησης, ενώ βρίσκεται υπό την φροντίδα του γονέα ή των γονέων του, του νόμιμου εκπροσώπου ή οποιουδήποτε άλλου προσώπου στο οποίο έχει ανατεθεί η φροντίδα του.
2. Τα μέτρα αυτά θα περιλαμβάνουν, ανάλογα με την περίπτωση, αποτελεσματικές διαδικασίες για την καθιέρωση κοινωνικών προγραμμάτων παροχής της αναγκαίας υποστήριξης στο παιδί και στα άτομα που έχουν την ευθύνη φροντίδας του παιδιού.

Άρθρο 23

1. Τα Συμβαλλόμενα Κράτη αναγνωρίζουν ότι τα πνευματικώς ή σωματικώς ανάπηρα παιδιά πρέπει να διάγουν πλήρη και αξιοπρεπή ζωή, σε συνθήκες οι οποίες εγγυώνται την αξιοπρέπειά τους, ευνοούν την αυτονομία τους και διευκολύνουν την ενεργό συμμετοχή τους στη ζωή του συνόλου.

 

Πηγή: Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών (1989). Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού. Κυρώθηκε με τον Νόμο 2101/1992. Διαθέσιμο στο: https://www.unicef.gr/uploads/filemanager/PDF/Convention_GR.pdf

Παράρτημα 5 – Απόσπασμα από τον Ν. 3500/2006 για την Αντιμετώπιση της Ενδοοικογενειακής Βίας (άρθρα 1, 6, 8)

Άρθρο 1 – Έννοια ενδοοικογενειακής βίας

Ως ενδοοικογενειακή βία νοείται κάθε αξιόποινη πράξη σωματικής, ψυχολογικής ή σεξουαλικής βίας μεταξύ μελών της οικογένειας.

Άρθρο 6 – Ειδική μέριμνα για ανηλίκους

Η κακοποίηση ανηλίκων από μέλος της οικογένειας συνιστά επιβαρυντική περίσταση. Οι αρμόδιες αρχές λαμβάνουν κάθε αναγκαίο μέτρο για την προστασία τους.

Άρθρο 8 – Προστατευτικά μέτρα

Μπορεί να διαταχθεί η απομάκρυνση του δράστη από την κατοικία, καθώς και κάθε άλλο κατάλληλο μέτρο προστασίας του ανήλικου θύματος.

Πηγή: (Νόμος 3500/2006 – ΦΕΚ 232/Α/24-10-2006, 2025)

Παράρτημα 6: Απόσπασμα Ν. 5090/2024 (Τροποποίηση του Ν. 3500/2006)

Ο Νόμος 5090/2024 εισήγαγε σημαντικές τροποποιήσεις στον Ν. 3500/2006 «Για την αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας», με στόχο την αποτελεσματικότερη προστασία των ανηλίκων και των θυμάτων κακοποίησης. Κύρια σημεία:

• Διεύρυνση της έννοιας της ενδοοικογενειακής βίας ώστε να περιλαμβάνει και άτομα που λαμβάνουν υπηρεσίες κοινωνικής φροντίδας από φορείς στους οποίους εργάζεται ο δράστης.
• Συμπερίληψη στην έννοια του θύματος κάθε μέλους της οικογένειας στο οποίο έχουν τελεστεί πράξεις βιασμού ή κατάχρησης ανίκανου προς αντίσταση προσώπου (άρθρα 336 και 338 Π.Κ.).
• Δυνατότητα του δικαστηρίου να αφαιρεί τη γονική μέριμνα ή να αναθέτει την επιμέλεια σε τρίτο πρόσωπο για προστασία του παιδιού.
• Καθιέρωση της 30ής Απριλίου ως εθνικής ημέρας κατά της σωματικής τιμωρίας των ανηλίκων.
• Ελάχιστη αποζημίωση λόγω ηθικής βλάβης από ενδοοικογενειακή βία: 2.000 €.
• Αυστηροποίηση ποινών για ενδοοικογενειακή σωματική βία ενώπιον ανηλίκου: φυλάκιση τουλάχιστον 2 ετών (ή 3 ετών αν απειλείται η ζωή/υγεία).
• Δυνατότητα παρακολούθησης θεραπευτικών προγραμμάτων από τον δράστη μέσω ποινικής διαμεσολάβησης.

Πηγή: (Νόμος 5090/2024 – ΦΕΚ 30/Α/23-2-2024, 2024)

Παράρτημα 7: Άρθρα 336 και 338 Ποινικού Κώδικα

Άρθρο 336 – Βιασμός:

Όποιος με σωματική βία ή απειλή άμεσου κινδύνου ζωής ή σωματικής ακεραιότητας εξαναγκάζει άλλον σε επιχείρηση ή ανοχή γενετήσιας πράξης τιμωρείται με κάθειρξη.

Άρθρο 338 – Κατάχρηση σε ανίκανο προς αντίσταση πρόσωπο:

Όποιος επιχειρεί γενετήσια πράξη με πρόσωπο που αδυνατεί να αντισταθεί λόγω ψυχικής ή σωματικής αδυναμίας ή άλλου σοβαρού λόγου, τιμωρείται με κάθειρξη.

(Ποινικός Κώδικας – Άρθρα 336 και 338, 2019)

Παράρτημα 8: Ποινική Διαμεσολάβηση σε περιπτώσεις Ενδοοικογενειακής Βίας

Η ποινική διαμεσολάβηση εφαρμόζεται σε περιπτώσεις πλημμεληματικής ενδοοικογενειακής βίας, όταν το θύμα συναινεί. Περιλαμβάνει:

• Παρακολούθηση θεραπευτικών/συμβουλευτικών προγραμμάτων από τον δράστη.
• Υποχρεωτική συμμόρφωση με τις συμφωνηθείσες υποχρεώσεις.
• Ενημέρωση του δικαστηρίου για την πορεία της διαμεσολάβησης.
• Δυνατότητα επιβολής περιοριστικών όρων σε περίπτωση μη συμμόρφωσης.

Η διαμεσολάβηση διενεργείται από επαγγελματίες δημόσιων ή ιδιωτικών εποπτευόμενων φορέων και στοχεύει στη μείωση της επαναθυματοποίησης και την αποκατάσταση της

οικογενειακής ισορροπίας, όταν αυτό είναι εφικτό.

Παράρτημα 9 – Σημεία-κλειδιά του Ν. 5172/2025 (ΦΕΚ A’ …/2025)

Ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1385 – Διεύρυνση του νομικού πλαισίου για την προστασία από την έμφυλη και ενδοοικογενειακή βία

• Ποινικοποίηση εξαναγκαστικών γάμων ή συμφώνων συμβίωσης, όταν υπάρχουν στοιχεία πίεσης, απειλής, παραπλάνησης ή εκμετάλλευσης ευάλωτης θέσης.
• Επιβαρυντικές περιστάσεις αν ο εξαναγκασμός προέρχεται από μέλος της οικογένειας, συνοικούντα πρόσωπα ή γίνεται με χρήση όπλου.
• Ποινική προστασία ανηλίκων από κυβερνοπαρενόχληση – Συγκεκριμένα, ποινικοποιείται:
• Η κοινοποίηση ή αποστολή σεξουαλικού υλικού χωρίς συναίνεση,
• Όταν προκαλεί φόβο, ψυχική βλάβη ή ανησυχία στο θύμα.
• Αυστηρότερες ποινές για πράξεις κυβερνοπαρενόχλησης εις βάρος ανηλίκων ή ευάλωτων ατόμων.
• Θεσπίζονται ειδικά προστατευτικά μέτρα για παιδιά και γυναίκες στον κυβερνοχώρο:
• Συμπεριλαμβάνονται τεχνολογικές μορφές ψυχολογικής ή σεξουαλικής βίας,
• Ενισχύεται η δικαστική και αστυνομική παρέμβαση σε περιπτώσεις ενδοοικογενειακής βίας μέσω διαδικτύου.

Σημείωση: Οι προβλέψεις του νόμου αυτού ενισχύουν το προστατευτικό πλέγμα για παιδιά με αναπηρία που πλήττονται δυσανάλογα από τεχνολογικά μέσα βίας ή ελέγχου, ιδίως μέσα στην οικογένεια ή από άτομα του οικογενειακού περιβάλλοντος. Πηγή: (Νόμος 5172/2025 – ΦΕΚ 10/Α/29-1-2025, 2025).

Παράρτημα 10- Απόσπασμα της Διεθνούς Σύμβασης του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα του Παιδιού (Ν. 2101/1992, άρθρα 32 και 34 )

Άρθρο 32

1. Τα Συμβαλλόμενα Κράτη αναγνωρίζουν το δικαίωμα του παιδιού να προστατεύεται από την οικονομική εκμετάλλευση και από την εκτέλεση οποιασδήποτε εργασίας που ενέχει κινδύνους ή που μπορεί να εκθέσει σε κίνδυνο την εκπαίδευσή του ή να βλάψει την υγεία του ή τη σωματική, πνευματική, ψυχική, ηθική ή κοινωνική ανάπτυξή του.2. Τα Συμβαλλόμενα Κράτη παίρνουν νομοθετικά, διοικητικά, κοινωνικά και εκπαιδευτικά μέτρα για να εξασφαλίσουν την εφαρμογή του παρόντος άρθρου. Για το σκοπό αυτόν, και λαμβάνοντας υπόψη τις σχετικές διατάξεις των άλλων διεθνών οργάνων, τα Συμβαλλόμενα Κράτη ειδικότερα: α) Ορίζουν ένα κατώτατο όριο ή κατώτατα όρια ηλικίας για την είσοδο στην επαγγελματική απασχόληση. β) Προβλέπουν μία κατάλληλη ρύθμιση των ωραρίων και των συνθηκών εργασίας. γ) Προβλέπουν κατάλληλες ποινές και άλλες κυρώσεις, για να εξασφαλίσουν την αποτελεσματική εφαρμογή του παρόντος άρθρου.

Άρθρο 34

Τα Συμβαλλόμενα Κράτη αναλαμβάνουν την υποχρέωση να προστατεύσουν το παιδί από κάθε μορφή σεξουαλικής εκμετάλλευσης και σεξουαλικής βίας.

Για το σκοπό αυτόν, τα Κράτη, ειδικότερα, παίρνουν όλα τα κατάλληλα μέτρα σε εθνικό, διμερές και πολυμερές επίπεδο για να εμποδίσουν:

α) Την παρακίνηση ή τον εξαναγκασμό των παιδιών σε παράνομη σεξουαλική δραστηριότητα.

β) Την εκμετάλλευση των παιδιών για πορνεία ή για άλλες παράνομες σεξουαλικές δραστηριότητες.

γ) Την εκμετάλλευση των παιδιών για την παραγωγή θεαμάτων ή υλικού πορνογραφικού χαρακτήρα.

Πηγή: Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών (1989). Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού. Κυρώθηκε με τον Νόμο 2101/1992. Διαθέσιμο στο: https://www.unicef.gr/uploads/filemanager/PDF/Convention_GR.pdf