«ΕΝΔΟΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗ ΒΙΑ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ»-Μεταπτυχιακή Διπλωματική Εργασία της Θεανώς Βαρβέλη – Τμήμα Εκπαιδευτικής και Κοινωνικής Πολιτικής, Σχολή Κοινωνικών Ανθρωπιστικών Επιστημών και Τεχνών, Πανεπιστήμιο Μακεδονίας-ΠΜΣ «Επιστήμες της Αγωγής: Ειδική Αγωγή»-Μέρος 36ο

Σεπ 23, 2026 | Άλλες προσεγγίσεις της τυφλότητας και της αναπηρίας, ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

3.2.3      Κοινοτικοί παράγοντες

Σχολεία χωρίς συμπερίληψη

 

Η έλλειψη εκπαιδευτικής συμπερίληψης και κατάλληλης υποστήριξης εντός του σχολικού περιβάλλοντος αποτελεί σοβαρό κοινοτικό παράγοντα κινδύνου για παιδιά με αναπηρία. Τα σχολεία, ως βασικοί χώροι κοινωνικοποίησης, μπορούν είτε να λειτουργήσουν προστατευτικά είτε να ενισχύσουν την ευαλωτότητα των παιδιών, ανάλογα με τις πολιτικές και τις πρακτικές που υιοθετούν. Σε εκπαιδευτικά συστήματα που δεν υιοθετούν πλήρως την ένταξη και την προσαρμογή στις ανάγκες των μαθητών με αναπηρία, τα παιδιά αυτά συχνά υφίστανται αποκλεισμό, στιγματισμό ή ακόμα και εκφοβισμό από συνομηλίκους ή προσωπικό (Lindsay, 2007). Αυτό το πλαίσιο μειωμένης αποδοχής μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την ψυχοκοινωνική ανάπτυξη του παιδιού και να αυξήσει την πιθανότητα παραμέλησης ή κακοποίησης, ειδικά όταν συνδυάζεται με δυσλειτουργικά οικογενειακά περιβάλλοντα (Spencer et al., 2006).

Επιπλέον, η ανεπαρκής εκπαίδευση του εκπαιδευτικού προσωπικού σχετικά με ζητήματα αναπηρίας συμβάλλει στη διατήρηση αναχρονιστικών στάσεων και αναποτελεσματικών παρεμβάσεων. Εκπαιδευτικοί που δεν έχουν λάβει επαρκή κατάρτιση ενδέχεται να αδυνατούν να εντοπίσουν ενδείξεις κακοποίησης ή παραμέλησης, ή να μην γνωρίζουν πώς να παρέμβουν σωστά (Kenny & Wurtele, 2012). Αυτό είναι ιδιαίτερα κρίσιμο σε περιπτώσεις παιδιών με επικοινωνιακές δυσκολίες, που συχνά αδυνατούν να εκφράσουν ή να περιγράψουν την κακοποίηση που ενδέχεται να υφίστανται (Sullivan & Knutson, 2000).

 

4ος Πίνακας αποτελεσμάτων: Οι κοινοτικοί παράγοντες κινδύνου εκδήλωσης ενδοοικογενειακής βίας σε παιδιά με αναπηρία

 

  Συγγραφέας Χώρα Έρευνας Κοινοτικός Παράγοντας Ευρήματα / Συμπεράσματα
  Emerson &

Llewellyn (2014)

Ηνωμένο Βασίλειο Υψηλή εγκληματικότητα, φτώχεια, κοινωνική αποδιοργάνωση,

απουσία ασφαλών χώρων

Αυξημένος κίνδυνος

παραμέλησης και κακοποίησης παιδιών με αναπηρίες.

  Emerson (2009) Ηνωμένο Βασίλειο Κοινωνικά περιθωριοποιημένες περιοχές με περιορισμένη

πρόσβαση σε υπηρεσίες φροντίδας

Αυξημένο άγχος, απομόνωση, γονεϊκή δυσλειτουργία.
  Stalker & McArthur (2012) Ηνωμένο Βασίλειο Έλλειψη ενημερωτικών κοινοτικών δράσεων Μειωμένη συλλογική υπευθυνότητα για την προστασία των παιδιών με αναπηρία.
  Kyzar et al. (2012) ΗΠΑ Έλλειψη κοινωνικών και υποστηρικτικών υπηρεσιών Συναισθηματική εξάντληση και αυξημένος κίνδυνος

κακοποίησης.

  Zablotsky et al. (2019) ΗΠΑ Γεωγραφικά και οργανωτικά εμπόδια στις υπηρεσίες Έλλειψη υπηρεσιών σε αποκλεισμένες περιοχές, αυξημένη ευαλωτότητα.
  Olasehinde (2024) Νιγηρία Έλλειψη σχέσης εμπιστοσύνης με επαγγελματίες Ο φόβος στιγματισμού αποτρέπει την αναζήτηση βοήθειας,

αυξάνοντας τον κίνδυνο κακοποίησης.

  Lindsay (2007) Καναδάς Σχολεία χωρίς συμπερίληψη Αποκλεισμός, στιγματισμός,

εκφοβισμός παιδιών με αναπηρία.

  Spencer et al. (2006) ΗΠΑ Συνδυασμός σχολικού αποκλεισμού και οικογενειακής δυσλειτουργίας Αυξημένη πιθανότητα

κακοποίησης παιδιών με

αναπηρία χωρίς προστατευτικά πλαίσια.

Kenny & Wurtele (2012) ΗΠΑ Ανεπαρκής εκπαίδευση εκπαιδευτικών Οι εκπαιδευτικοί αδυνατούν να

αναγνωρίσουν ή να παρέμβουν σε περιπτώσεις κακοποίησης.

 
Sullivan & Knutson (2000) ΗΠΑ Παιδιά με επικοινωνιακές δυσκολίες Δυσκολία έκφρασης της κακοποίησης, μειωμένη προστασία.  

 

Μετάβαση στο περιεχόμενο