Έρευνα του Παρατηρητηρίου θεμάτων Αναπηρίας της Ε.Σ.Α.μεΑ. -Ο Προσωπικός Βοηθός στην πράξη: Η εμπειρία των ωφελούμενων με αναπηρία (μέρος 13ο)
Ανάλυση Αποτελεσμάτων της Έρευνας
Προφίλ συμμετεχόντων στην ποσοτική έρευνα
Δημογραφικά χαρακτηριστικά
Το δείγμα της έρευνας παρουσιάζει καλή κατανομή ως προς το φύλο των συμμετεχόντων. Από τους 215 συμμετέχοντες στην ποσοτική έρευνα, το 50,7% είναι άνδρες και το 48,8% γυναίκες (Άλλο φύλο: 0,5%).
Ως προς την χώρα καταγωγής, το 94,9% των συμμετεχόντων/ουσών έχουν γεννηθεί στην Ελλάδα, το 2,3% σε άλλη χώρα εντός ΕΕ και το 2,8% σε άλλη χώρα εκτός ΕΕ.
Σχεδόν οι μισοί ερωτώμενοι, δηλαδή το 45%, διαμένουν στην περιφέρεια Αττικής (96 άτομα), ενώ ακολουθεί ως περιφέρεια διαμονής η Κεντρική Μακεδονία στην οποία συγκεντρώνεται το 11% του δείγματος (23 άτομα). Η κατανομή στις υπόλοιπες περιφέρειες παρουσιάζεται στον Πίνακα 6.
Πίνακας 6: Περιφέρεια διαμονής
Συχνότητα Ποσοστό%
Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης 12 5,6
Αττικής 96 44,7
Βορείου Αιγαίου 6 2,8
Δυτικής Ελλάδας 11 5,1
Δυτικής Μακεδονίας 11 5Α
Ηπείρου 7 3,3
Θεσσαλίας 15 7,0
Ιονίων Νήσων 1 ,5
Κεντρικής Μακεδονίας 23 10,7
Κρήτης 11 5Α
Νοτίου Αιγαίου 1 ,5
Πελοποννήσου 13 6,0
Στερεάς Ελλάδας 8 3,7
Σύνολο 215 100
Το 77,7% των συμμετεχόντων/ουσών διαμένει σε αστική περιοχή, το 12,1% σε ημιαστική και το 10,2% σε αγροτική περιοχή.
Πίνακας 7: Αστική/Ημιαστική/Αγροτική περιοχή
Συχνότητα Ποσοστό%
Αγροτική περιοχή – πληθυσμός κάτω από 2000 κατοίκους 22 10,2
Αστική περιοχή- πληθυσμός μεγαλύτερος των 10.000 κατοίκων 167 77,7
Ημιαστική περιοχή- πληθυσμός από 2.000 μέχρι 9.999 κατοίκους 26 12,1
Σύνολο 215 100
Η κατανομή του δείγματος ως προς τις ηλικίες δείχνει ότι η πλειονότητα του δείγματος, περισσότεροι από τους μισούς συμμετέχοντες, ανήκουν στις μεσαίες ηλικιακές ομάδες από 40 έως 59 ετών.
Πίνακας 8: Ομάδες ηλικιών
Συχνότητα Ποσοστό%
15-29 ετών 35 16,3
30-39 ετών 35 16,3
40-49 ετών 49 22,8
50-59 ετών 63 29,3
60-65 ετών 33 15,3
Σύνολο 215 100
Ως προς την κύρια ασχολία τους κατά το διάστημα διεξαγωγής της έρευνας: Το 36,3% των ερωτώμενων είναι συνταξιούχοι, το 19,5% του δείγματος αποτελείται από εργαζόμενους (μισθωτούς & αυτοαπασχολούμενους), το 21,9% δηλώνουν άνεργοι, ενώ το 5,1% είναι φοιτητές/σπουδαστές/μαθητές.
Πίνακας 9: Κύρια ασχολία κατά το διάστημα διεξαγωγής της έρευνας
Συχνότητα Ποσοστό%
Άλλο 34 15,8
Άνεργος/η 47 21,9
Αυτοαπασχολούμενος/η – Ελεύθερος επαγγελματίας 10 4,7
Εργαζόμενος/η – Μισθωτός/η 32 14,9
Οικιακές εργασίες ή/και φροντίδα παιδιών/ ηλικιωμένων 3 1,4
Συνταξιούχος 78 36,3
Φοιτητής- σπουδαστής /τρια, μαθητής/τρια 11 5Α
Σύνολο 215 100,0
Η πλειονότητα των συμμετεχόντων/ουσών στην έρευνα έχει ολοκληρώσει ανώτερη δευτεροβάθμια εκπαίδευση (38,6%), ενώ ποσοστό 16,7% των συμμετεχόντων/ουσών έχουν πτυχίο πανεπιστημίου. Το 15,3% του δείγματος είναι απόφοιτοι δημοτικού, το 12,6% έχουν ολοκληρώσει κατώτερη δευτεροβάθμια (Γυμνάσιο, ΕΕΕΕΚ κ.ά.) και το 9,8% έχουν μεταπτυχιακό τίτλο σπουδών.
Πίνακας 10: Επίπεδο Εκπαίδευσης
Συχνότητα Ποσοστό%
Ανώτερη δευτεροβάθμια (Γενικό Λύκειο, Επαγγελματικό Λύκειο (ΕΠΑΛ), Σχολές Επαγγελματικής Κατάρτισης (ΣΕΚ) 83 38,6
Δημοτικό 33 15,3
Διδακτορικό 3 1,4
Κατώτερη δευτεροβάθμια (Γυμνάσιο, ΕΕΕΕΚ κ.ά.) 27 12,6
Μεταδευτεροβάθμια εκπαίδευση (Σχολές Ανώτερης Επαγγελματικής Κατάρτισης-ΣΑΕΚ) 6 2,8
Μεταπτυχιακός τίτλος σπουδών 21 9,8
Πτυχίο πανεπιστημίου 36 16,7
Σύνολο 209
Ελλείπουσες τιμές 6
Ως προς τη σύνθεση του νοικοκυριού τους, το 45,1% των συμμετεχόντων διαμένει σε ένα νοικοκυριό μαζί με τους γονείς ή άλλα συγγενικά πρόσωπα, ενώ το 20,9% διαμένει σε μονοπρόσωπα νοικοκυριά. Το 12,6% ζει με σύζυγο ή σύντροφο και παιδί/παιδιά και το 10,7% των συμμετεχόντων αναφέρει ότι ζει μόνο με τον/την σύζυγο/σύντροφο του/της. Το 5,6% του δείγματος απαρτίζεται από μονογονεϊκές οικογένειες.
Πίνακας 11: Σύνθεση νοικοκυριού
Συχνότητα Ποσοστό%
Ζω με γονείς ή άλλα συγγενικά πρόσωπα 97 45,1
Ζω μόνος/μόνη 45 20,9
Ζω με σύζυγο ή σύντροφο και παιδί/παιδιά 27 12,6
Ζω με σύζυγο ή σύντροφο (χωρίς παιδιά στο νοικοκυριό) 23 10,7
Ζω μόνος/μόνη με παιδί/παιδιά 12 5,6
Άλλη περίπτωση 6 2,8
Ζω με μη συγγενικά άτομα (π.χ. συγκάτοικους) 4 1,9
Ζω σε συλλογική κατοικία 1 0,5
Σύνολο 215 100,0
Στοιχεία συμμετοχής στο Πιλοτικό Πρόγραμμα του Προσωπικού Βοηθού
Πάνω από οχτώ (8) στα δέκα (ίο) άτομα στο δείγμα έχουν ήδη συνάψει συμφωνητικό με Προσωπικό Βοηθό και έχουν λάβει- τώρα ή στο παρελθόν- υπηρεσίες Προσωπικού Βοηθού στο πλαίσιο του προγράμματος. Πιο αναλυτικά:
- 176 συμμετέχοντες απαντούν ότι έχουν συνάψει συμφωνητικό και έχουν ήδη λάβει προσωπική βοήθεια,
- 37 συμμετέχοντες δεν ακόμα έχουν συνάψει συμφωνητικό, και
- 2 συμμετέχοντες έχουν συνάψει αλλά δεν έχει ξεκινήσει η παροχή της υπηρεσίας από τον Προσωπικό Βοηθό τους.
Πίνακας 12: Έχετε συνάψει συμφωνητικό με Προσωπικό Βοηθό και έχετε λάβει (τώρα ή στο παρελθόν) υπηρεσίες Προσωπικού Βοηθού στο πλαίσιο του προγράμματος;
Συχνότητα Ποσοστό%
Έχω συνάψει συμφωνητικό, αλλά δεν έχει ξεκινήσει η συνεργασία με τον Προσωπικό Βοηθό 2 0,9
Ναι, έχω συνάψει συμφωνητικό και έχω λάβει υπηρεσίες Προσωπικού Βοηθού 176 81,9
Όχι, δεν έχω συνάψει συμφωνητικό 37 17,2
Σύνολο 215 100,0
Ως προς το πλαίσιο συνεργασίας με τον/τους προσωπικό/ους βοηθό/ούς το 8ο% όσων έχουν συνάψει συμφωνητικό (143 άτομα) λαμβάνει προσωπική βοήθεια σε ωριαία βάση, ενώ ποσοστό 20% των ωφελούμενων λαμβάνει την υπηρεσία σε καθεστώς συνοίκησης με τον προσωπικό βοηθό.
Πίνακας 13: Ποιο είναι το πλαίσιο συνεργασίας με τον/τους Προσωπικούς Βοηθούς
Συχνότητα Ποσοστό %
Καθεστώς συνοίκησης με έναν Προσωπικό Βοηθό 35 ΐ9·7
Παροχή βοήθειας σε ωριαία βάση (από έναν ή περισσότερους Προσωπικούς Βοηθούς) 143 8ο. 3
Σύνολο 178 100,0
Το 66% των ερωτώμενων απασχολούν έναν Προσωπικό Βοηθό, ενώ το 28,4% συνεργάζεται με δύο (2) βοηθούς κατά το διάστημα αναφοράς. Ποσοστό της τάξεως του 6% αναφέρει ότι απασχολεί τουλάχιστον τρεις (3) Προσωπικούς Βοηθούς.
Πίνακας 14: Πόσους Προσωπικούς Βοηθούς έχουν αυτό το διάστημα
Συχνότητα Ποσοστό%
1 116 65,9%
2 50 28,4%
3 και άνω 10 5,7%
Σύνολο 176 100%
Σύμφωνα με τις απαντήσεις τους στο ποσοτικό ερωτηματολόγιο, σχεδόν οι μισοί ερωτώμενοι, δηλαδή το 48)6% του δείγματος, δικαιούνται να λαμβάνουν τις υπηρεσίες του Προσωπικού Βοηθού στο μέγιστο αριθμό των προβλεπόμενων ωρών (277 ώρες) σε μηνιαία βάση. Το 27,4% λαμβάνει προσωπική βοήθεια 208 ώρες, ενώ 69 και 139 ώρες δήλωσε το 24,1% των συμμετεχόντων.
Γράφημα 1: Ώρες προσωπικής βοήθειας ανά μήνα
[Ε]γώ τις έχω μοιράσει [τις ώρες που το αναλογούν] σε δύο [Προσωπικούς Βοηθούς] […] Δεν έχω δώσει στη μία το ι6ο και στην άλλη λιγότερες [ώρες]. Έχω μοιράσει 130 στη μία, 130 στην άλλη δηλαδή, και βγαίνει. Και το δέχονται […]. Γιατί όντως, ναι, αν είναι λιγότερες οι ώρες, δεν το δέχονται. Το καταλαβαίνω..
[ΑΩ3, άνδρας, κινητική αναπηρία, Πελοπόννησος]
Δύο [Προσωπικούς Βοηθούς]. Ουσιαστικά επειδή πηγαινο-ερχόμαστε και στην Αθήνα, ο ένας είναι για τη Βυτίνα, για το χωριό, και ο άλλος είναι για την Αθήνα, κάπως έτσι, χοντρικά.
[ΕΩιο, γυναίκα, νοητική αναπηρία, Πελοπόννησος]
Έχω πάρα πολλούς Προσωπικούς Βοηθούς, που τους εναλλάσσω λίγες ώρες μέσα στην ημέρα. Και για να πω την αλήθεια έχω κάποιους στάνταρ που είτε έρθουν αυτοί είτε δεν έρθουν, δηλαδή έχω δύο για τα βραδινά μου. Αυτοί μοιράζονται τα βραδινά μου μεταξύ τους. Εγώ ξέρω όμως ότι στάνταρ, ένας από τους δύο, θα είναι το βράδυ και θα με βοηθήσει να ξαπλώσω. Τους δίνω ένα στάνταρ ποσό αυτών των ωρών για να ξέρουν και αυτά τα παιδιά ότι μήνας μπει, μήνας βγει θα πάρουν αυτό το ποσό.
Έχω έναν στάνταρ για τα πρωινά μου και ένα στάνταρ που κάνει τα ρεπό του πρωινού μου όταν χρειαστεί.
[ΑΩ33, άνδρας, κινητική αναπηρία, Ανατολική Μακεδονία & Θράκη]
Σχεδόν οι επτά (7) στους δέκα (ίο) συμμετέχοντες στην ποσοτική έρευνα έχουν λάβει υπηρεσίες προσωπικού βοηθού στο πλαίσιο του πιλοτικού προγράμματος τουλάχιστον ι χρόνο, ενώ ο ένας (ι) στους τέσσερις (4) λαμβάνει προσωπική βοήθεια για διάστημα μεγαλύτερο των δύο (2) ετών.
Πίνακας 15: Πόσους μήνες έχετε λάβει υπηρεσίες Προσωπικού Βοηθού ως ωφελούμενος/η του Προγράμματος;
Συχνότητα Ποσοστό%
1-3 μήνες 4 2,3%
4-6 μήνες 17 9,7%
7-9 μήνες 17 9,7%
10-12 μήνες 18 10,2%
13-18 μήνες 36 20,5%
17-24 μήνες 40 22,7%
Περισσότερο από δύο χρόνια 44 25,0%
Πηγή: www.esamea.gr