«ΑΝΑΠΗΡΙΑ ΚΑΙ ΕΓΚΛΗΜΑΤΑ ΜΙΣΟΥΣ»- Μεταπτυχιακή Διπλωματική Εργασία της Αλεξάνδρας Ι. Μουτζίκη-Παιδαγωγική Σχολή Α.Π.Θ, ΠΜΣ «Επιστήμες της αγωγής: Εκπαίδευση, κοινωνία και παιδαγωγική – Κατεύθυνση: Σπουδές για την αναπηρία»-Μέρος 50ο

Αυγ 17, 2026 | Άλλες προσεγγίσεις της τυφλότητας και της αναπηρίας, ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Συμπεράσματα ( Ά μέρος)

 

Η παρούσα βιβλιογραφική επισκόπηση παρουσιάζει την κοινωνική καταπίεση και τον μισαναπηρισμό που βιώνει ο ανάπηρος πληθυσμός και κατ’επέκταση τις συνέπειες τους, που μεταφράζονται στην ακραία μορφή τους ως μισαναπηρικά εγκλήματα (Καραγιάννη & Κουτσοκλένης, 2023). Η ψυχική βλάβη που βιώνουν τα ανάπηρα άτομα ύστερα από μιά μισαναπηρική επίθεση είναι σκληρή και βασανιστική για τους ίδιους. Αυτού του είδους η βλάβη θα έπρεπε να μας ενδιαφέρει και να φροντίσουμε συλλογικά ώστε να αποφευχθεί και όχι η σωματική, νοητική, κινητική ή οποιαδήποτε μορφή βλάβης μπορεί να φέρει το άτομο πριν από κάποια μισαναπηρική επίθεση. Οι επιπτώσεις των σχέσεων μίσους διαφαίνονται από τις αμοιβαία ενισχυόμενες συνέπειες της στοχοποίησης, τόσο στην ψυχική υγεία, όσο και στην σωματική (Donovan et al., 2021).

Οι σχέσεις μίσους μπορούν να επιδεινωθούν από την μακροχρόνια έλλειψη κατάλληλης μέριμνας, άλλωστε, σύμφωνα με το κοινωνικό μοντέλο, η αναπηρία εξετάζεται σύμφωνα με το πλαίσιο που την περιβάλλει (Burch, 2021). Ενώ η βλάβη αναγνωρίζεται ως ατομικό ζήτημα, η αναπηρία ορίζεται ως ο περιορισμός της δραστηριότητας, που επιβάλλεται από την κανονιστική και απρόσιτη οργάνωση της κοινωνίας και του κοινωνικού χώρου και ενώ η οργάνωση της κοινωνίας αναφέρεται σε μια ολόκληρη σειρά από δομικές, πολιτικές και γραφειοκρατικές διαδικασίες, η οργάνωση του χώρου υπήρξε θεμελιωδώς σημαντική (Burch, 2021).

Η φυσική και συμβολική οργάνωση του χώρου μπορεί να σημαίνει ότι ορισμένα σώματα αποκλείονται. Επομένως, τα κοινωνικά εμπόδια, οι καθημερινές εμπειρίες μίσους και η αδιαφορία της κοινωνίας, του κράτους και των θεσμικών οργάνων αποτελούν τους παράγοντες που αναπηροποιούν τελικά τους αναπήρους (Burch, 2021). Τα θύματα μισαναπηρικών εγκλημάτων είναι «συλλογικά» θύματα και όχι «ατομικά», για αυτό αυτή η εργασία αποσκοπεί στο να λειτουργήσει ως κάλεσμα για περαιτέρω έρευνα των μισαναπηρικών εγκλημάτων, συλλογική ευθύνη και προσπάθεια εξάλειψης τους, ώστε να δημιουργηθούν πιο δίκαια και σωστά οργανωμένα συστήματα καταγραφής και ποινικής δικαιοσύνης (Burch, 2021)Ο τρόπος μέσα από τον οποίο εξετάζεται η συνάφεια της σχέσης του χώρου και της αναπηρίας είναι καθοριστικής σημασίας, αφού όπως προκύπτει από την παραπάνω βιβλιογραφική επισκόπηση, ο χώρος διαμορφώνει σε μεγάλο βαθμό τις αναπηρικές εμπειρίες και το αν εκείνες περιέχουν ή όχι μισαναπηρική βία (Burch, 2021).

Επιπλέον, σε κάποιες περιπτώσεις που τα μισαναπηρικά εγκλήματα καταγγέλθηκαν και είχαν λάβει χώρα στην κατοικία των θυμάτων ή την γειτονιά τους, οι αρμόδιες αρχές πρότειναν ως λύση την αλλαγή κατοικίας του θύματος και όχι την απομάκρυνση και σύλληψη του δράστη (Donovan et al., 2021). Οι συνέπειες των εγκλημάτων μίσους είναι παράλογο να βαραίνουν για μία ακόμη φορά το θύμα και όχι τον δράστη (Donovan et al., 2021). Αυτή η κατηγορία βαραίνει κυρίως το γυναικείο φύλο, αφού πολύ συχνά ο δράστης προέρχονταν από το στενό οικογενειακό περιβάλλον ή ήταν πρώην σύντροφος και οι ανάπηρες γυναίκες προκειμένου να προστατεύσουν την ιδιωτική τους περιουσία ή τα παιδιά τους, αναγκάζονταν να συνυπάρχουν για μεγάλο χρονικό διάστημα με τον κακοποιητή τους, αφού οι δράστες τους απειλούσαν πως αν απομακρύνονταν, οι πράξεις τους θα ήταν ακόμη πιο βίαιες (Donovan et al., 2021).

Μετάβαση στο περιεχόμενο