Περίληψη

Η παρούσα διπλωματική εργασία διερευνά την εξελικτική πορεία από τον αποκλεισμό των ατόμων με αναπηρία μέχρι την ένταξη και τη συμπερίληψη υπό το πρίσμα της σύγχρονης βιοηθικής. Καταρχάς, μελετάται η έννοια της αναπηρίας μέσα από τα βασικά θεωρητικά μοντέλα (ιατρικό, κοινωνικό, βιοψυχοκοινωνικό) όπως και οι μορφές μισαναπηρισμού που συνεχίζουν να παρεμποδίζουν τη ζωή των ανάπηρων ατόμων. Εν συνεχεία, αναφέρεται στο νομοθετικό και θεσμικό πλαίσιο της γενικής και ειδικής αγωγής όλων των βαθμίδων εκπαίδευσης στην Ελλάδα. Τονίζεται η σημασία της ενταξιακής εκπαίδευσης και της συμπερίληψης μελετώντας τους βασικούς φορείς που την θεμελιώνουν. Παράλληλα, εξετάζεται η έννοια της βιοηθικής όπως και οι βασικές της αρχές (αυτονομία, μη βλάβη, ωφέλεια, ευεργεσία, δικαιοσύνη) καθώς και τον ρόλο που διαδραματίζουν στην εκπαιδευτική διαδικασία. Τέλος, δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στα βιοηθικά διλήμματα, που προκύπτουν στα πλαίσια της ενταξιακής εκπαίδευσης, αναφορικά με την ισότιμη συμμετοχή στη διδακτική διαδικασία, την αυτονομία, την προσβασιμότητα και την προστασία ευαίσθητων προσωπικών δεδομένων τονίζοντας την αναγκαιότητα θεμελίωσης ενός ανθρωποκεντρικού και συμπεριληπτικού εκπαιδευτικού συστήματος.

Λέξεις κλειδιά: Αναπηρία, Ενταξιακή Εκπαίδευση, Αποκλεισμός, Παράλληλη Στήριξη, Βιοηθική, Διλήμματα.

Abstract

This thesis explores the evolutionary path from the exclusion of people with disabilities to integration and inclusion in the light of modern bioethics. First, the concept of disability is studied through the basic theoretical models (medical, social, biopsychosocial) as well as the forms of half-disability that continue to hinder the lives of disabled people. It then refers to the legislative and institutional framework of general and special education at all levels of education in Greece. The importance of inclusive education and inclusion is emphasized by studying the main actors that establish it. At the same time, the concept of bioethics is examined as well as its basic principles (autonomy, non-harm, benefit, beneficence, justice) as well as the role they play in the educational process. Finally, special emphasis is placed on the bioethical dilemmas that arise within the framework of inclusive education regarding equal participation in the teaching

process, autonomy, accessibility and the protection of sensitive personal data, emphasizing the necessity of establishing a human-centered and inclusive educational system.

Keywords: Disability, Inclusive Education, Exclusion, Parallel Support, Bioethics, Dilemmas.