Γονείς και Εκπαίδευση: Η σημαντικότητα της εμπλοκής στην ανάπτυξη των παιδιών με οπτική αναπηρία – Στρατηγικές για την ενίσχυση της αποτελεσματικής συμμετοχής των γονέων – Διπλωματική Εργασία της ΕΛΕΝΗΣ-ΣΑΜΠΡΙΝΑΣ ΦΕΪΖΟ – ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ, Π.Μ.Σ «Επιστήμες της Αγωγής: Ειδική Αγωγή, Εκπαίδευση και Αποκατάσταση» – Μέρος 20ο

 

Ροή εντοπισμού και επιλογής βιβλιογραφικών πηγών

 

Στάδιο Αριθμός

πηγών

Αρχικός εντοπισμός πηγών    180

Αποκλεισμός μετά τον έλεγχο τίτλου/περίληψης     97

Πηγές πλήρους αξιολόγησης  83

Τελικές επιλεγμένες πηγές     65

 

Διαδικασία αξιολόγησης και επιλογής

 

Αρχικά, από τα αποτελέσματα των αναζητήσεων συλλέχθηκαν περίπου 180 δημοσιεύσεις. Μετά την ανάγνωση των περιλήψεων (abstract screening), αποκλείστηκαν 97 πηγές που δεν πληρούσαν τα κριτήρια θεματικής συνάφειας ή επιστημονικής εγκυρότητας. Στη συνέχεια, 83 πηγές αξιολογήθηκαν πλήρως (full-text screening), με βάση τη μεθοδολογία και τη συμβολή τους στο υπό εξέταση ζήτημα.

Τελικά επιλέχθηκαν περίπου 65 κύριες πηγές, οι οποίες χρησιμοποιήθηκαν άμεσα στη σύνθεση της εργασίας, μαζί με συμπληρωματικές αναφορές από εγκεκριμένες εκθέσεις και θεσμικά κείμενα. Η επιλογή κάθε πηγής τεκμηριώθηκε βάσει των κριτηρίων εγκυρότητας, συνάφειας και επικαιρότητας, όπως προτείνεται από τους Green et al. (2006).

Διασταύρωση και οργάνωση πηγών

Οι επιλεγμένες μελέτες οργανώθηκαν θεματικά σε τέσσερις βασικές κατηγορίες:

1. Θεωρητικά μοντέλα γονεϊκής εμπλοκής (Epstein, Hoover-Dempsey & Sandler, Hornby).
2. Οφέλη και επιπτώσεις της συνεργασίας σχολείου–οικογένειας.
3. Εμπόδια και παράγοντες που επηρεάζουν τη συμμετοχή των γονέων.
4. Στρατηγικές ενίσχυσης, τεχνολογία και προοπτικές ένταξης παιδιών με οπτική αναπηρία.

Η θεματική αυτή ομαδοποίηση επέτρεψε την ανάπτυξη μιας αφηγηματικής δομής με λογική ροή και συνοχή, όπου τα θεωρητικά στοιχεία συνδέονται οργανικά με τα ευρήματα των επιμέρους ερευνών. Η μέθοδος αυτή ευθυγραμμίζεται με τη λογική της narrative synthesis, όπως περιγράφεται από τους Baumeister και Leary (1997), σύμφωνα με την οποία η ανασκόπηση δεν στοχεύει απλώς στη συγκέντρωση πληροφοριών, αλλά στη δημιουργία ενός ερμηνευτικού πλαισίου που εξηγεί τις σχέσεις και τις αλληλεπιδράσεις μεταξύ των μεταβλητών.

Διασφάλιση αξιοπιστίας και αμεροληψίας

Η διαδικασία επιλογής των πηγών διέπεται από την αρχή της αμεροληψίας, με σκοπό να αντιπροσωπεύονται τόσο οι διεθνείς όσο και οι ελληνικές φωνές της επιστημονικής κοινότητας. Για τη διασφάλιση της αξιοπιστίας, κάθε πηγή αξιολογήθηκε με βάση:

• την επιστημονική εγκυρότητα (peer-reviewed status, αναφορές σε αναγνωρισμένους εκδοτικούς οίκους),
• τη θεματική συνάφεια με τους σκοπούς της εργασίας,
• την επικαιρότητα, ώστε να αντανακλά τις σύγχρονες εξελίξεις στην ειδική αγωγή και στη συνεργασία σχολείου–οικογένειας.

Σύμφωνα με τον Snyder (2019), η διαφάνεια στη διαδικασία αναζήτησης και αξιολόγησης πηγών ενισχύει την αναγνωσιμότητα και την εγκυρότητα μιας αφηγηματικής ανασκόπησης, επιτρέποντας στους αναγνώστες να κατανοήσουν τη λογική πίσω από την επιλογή των δεδομένων και την ερμηνεία των αποτελεσμάτων.