ΟΙ ΔΙΑΚΡΙΣΕΙΣ ΛΟΓΩ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ ΚΑΙ Η ΑΡΝΗΣΗ ΕΥΛΟΓΩΝ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΩΝ ΕΚ ΜΕΡΟΥΣ ΤΟΥ ΕΡΓΟΔΟΤΗ ΙΔΙΩΣ ΚΑΤΑ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΕΛΑΤΤΩΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΑΠΟΛΥΣΗΣ – Διπλωματική Εργασία Της ΚΑΝΑΤΑ ΑΝΘΗΣ – ΔΙΙΔΡΥΜΑΤΙΚΟ Π.Μ.Σ. «ΔΙΚΑΙΟ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ» – Μέρος 10ο

Μάι 20, 2025 | Άλλες προσεγγίσεις της τυφλότητας και της αναπηρίας, ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

ΟΙ ΔΙΑΚΡΙΣΕΙΣ ΛΟΓΩ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ ΚΑΙ Η ΑΡΝΗΣΗ ΕΥΛΟΓΩΝ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΩΝ ΕΚ ΜΕΡΟΥΣ ΤΟΥ ΕΡΓΟΔΟΤΗ ΙΔΙΩΣ ΚΑΤΑ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΕΛΑΤΤΩΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΑΠΟΛΥΣΗΣ – Διπλωματική Εργασία Της ΚΑΝΑΤΑ ΑΝΘΗΣ – ΔΙΙΔΡΥΜΑΤΙΚΟ Π.Μ.Σ. «ΔΙΚΑΙΟ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ» – Μέρος 10ο

 

2.1.β. Τα προβλήματα ψυχικής υγείας εντασσόμενα στην έννοια της αναπηρίας.

 

Σύμφωνα με την ανωτέρω νομολογία του Δ.Ε.Ε., αναπηρία κατά την έννοια της Οδηγίας 2000/78 αναγνωρίζεται όταν πληρούνται ορισμένα κριτήρια, όπως αποτελεί η ύπαρξη μειονεκτικότητας συνοδευόμενη από επιπρόσθετους περιορισμούς που επιφέρουν δυσκολία στη συμμετοχή του ατόμου στον επαγγελματικό βίο και ως εκ τούτου, εμποδίζεται η απρόσκοπτη και ισότιμη συμμετοχή του σε αυτόν, εν συγκρίσει πάντα με τους λοιπούς εργαζομένους που δε φέρουν αντίστοιχη μειονεκτικότητα. Η μειονεκτικότητα αυτή απαιτείται να είναι «μακροχρόνια»140, ενώ καθίσταται αδιάφορη η αιτία ύπαρξής της, καθώς μπορεί να είναι συγγενής ή επίκτητη οφειλόμενη σε ατύχημα ή προηγούμενη ασθένεια. Επιπρόσθετα, μπορεί να είναι είτε ιάσιμη είτε ανίατη νόσος, μπορεί να είναι ακόμα και ασυμπτωματική141, ενώ αδιάφορη καθίσταται και τυχόν υπαιτιότητα του ατόμου για την κατάσταση της υγείας του142. Επιπλέον, ουδόλως έχει σημασία αν η υπό κρίση πάθηση έχει ήδη χαρακτηριστεί ως αναπηρία από το εκάστοτε εθνικό δίκαιο προκειμένου αυτή να ενταχθεί στην έννοια της αναπηρίας κατά το ενωσιακό δίκαιο.143 Περαιτέρω, αφ’ ης στιγμής το Δ.Ε.Ε. έχει κρίνει πως δεν επιτρέπεται η αναλογική επέκταση του προστατευτικού πεδίου της Οδηγίας από τις διακρίσεις σε άλλα χαρακτηριστικά πέραν των εξαντλητικώς αναφερόμενων σε αυτήν,144 τα προβλήματα ψυχικής υγείας μπορούν να τύχουν προστασίας και διερεύνησης του δικαίου των διακρίσεων μόνο στην περίπτωση που υπαχθούν στην έννοια της αναπηρίας όπως αυτή ορίστηκε ανωτέρω από την νομολογία του Δ.Ε.Ε. Κατά συνέπεια, όταν συντρέχουν άπασες οι ανωτέρω προϋποθέσεις ακόμα και ψυχικά νοσήματα μπορούν σαφώς να θεωρηθούν ως αναπηρία υπό την έννοια της Οδηγίας 2000/75.145 Στο σημείο αυτό, κρίνεται σκόπιμο να αναφερθεί πως, σε σύγκριση με τις σωματικές παθήσεις, τα προβλήματα ψυχικής υγείας ακόμα και σήμερα φέρουν μεγαλύτερο στίγμα, φόβο και κοινωνικές προκαταλήψεις με αποτέλεσμα τα άτομα που αντιμετωπίζουν κάποιο ψυχικό νόσημα να θεωρούνται εκ προοιμίου «ανίκανα» να ενταχθούν στον επαγγελματικό και κοινωνικό βίο με συνέπεια να αποκλείονται από την εργασία και κατ’ επέκταση να αποτελούν πρόσφορο πεδίο διάκρισης.146

 

140 ΔΕΕ 11.4.2013, HK Danmark, ό.π., σκ.39, ΔΕΕ 1.12.2016, Daoudi, ό.π., σκ.42 και 49-58.

141 Δ. Ζερδελής, Ευρωπαϊκό Εργατικό Δίκαιο, 2020, 108.

142 ΔΕΕ 18.12.2014, FOA (Kaltoft), ό.π., σκ. 56.

143 ΔΕΕ 18.1.2016, Ruiz Conejero, ό.π., σκ. 40.

144 ΔΕΕ.11.4.2006, C-13/05,Chacόn Navas, σκ.55-56.

145 Βλ. αναλυτικά την εκτενή μελέτη του Δ. Γούλα, Οι διακρίσεις σε βάρος εργαζομένων με προβλήματα ψυχικής υγείας, ΕΕργΔ 2018, 513-536, καθώς και την από 9.3.2017 απόφαση του Δ.Ε.Ε. στην υπόθεση C-406/15, Milkova, σκ.37.

146 Βλ. υπόθεση Συνηγόρου του Πολίτη, κατά την οποία άνεργη αποκλείστηκε από πρόγραμμα κοινωφελούς εργασίας στο οποίο είχε επιλεχθεί από τον ΟΑΕΔ, καθώς η απόφαση του Υπουργείου βασίστηκε σε ερμηνεία ιατρικού πιστοποιητικού, το οποίο είχε προσκομίσει η εργαζόμενη και βεβαίωνε απλά την ύπαρξη ψυχικής νόσου και τη χορήγηση φαρμακευτικής αγωγής σε αυτήν και δεν έκανε λόγο για ικανότητα ή μη εκτέλεσης των καθηκόντων της συγκεκριμένης θέσης εργασίας. Ο ΣτΠ τόνισε ότι η πράξη αυτή συνιστά άμεση διάκριση λόγω αναπηρίας κατά παράβαση της αρχής της ίσης μεταχείρισης στην εργασία και την απασχόληση, καθώς δεν εξετάστηκε η υιοθέτηση ηπιότερων μέτρων, όπως επιβάλλει η αρχή της αναλογικότητας και η υποχρέωση του εργοδότη για εύλογες προσαρμογές. Μετά από την παρέμβαση της Αρχής, η διοίκηση συμμορφώθηκε, τοποθετώντας την αναφερόμενη και αποδεχόμενη το αίτημα μετακίνησής της. Διαθέσιμη στον ιστότοπο της Αρχής, https://old.synigoros.gr/resources/docs/20180427-synopsi-iatriko-istoriko.pdf (Τελευταία πρόσβαση: 27.1.2025).

 

Μετάβαση στο περιεχόμενο