Εκπαίδευση ατόμων με Τυφλοκώφωση στην Ελλάδα – ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΗ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ της Ειρήνης-Χρυσοβαλάντους Καμπανού – ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ, Δ.Π.Μ.Σ. Επιστήμες της Αγωγής μέσω Καινοτόμων Τεχνολογιών καΙ Βιοϊατρικών Προσεγγίσεων – Μέρος 3ο
Κεφάλαιο 1. Εισαγωγή
Άτομα με προβλήματα όρασης
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (WHO), σε όλον τον κόσμο υπάρχουν 2,2 δισεκατομμύρια άνθρωποι με οπτική αναπηρία. Υπάρχουν αρκετοί ορισμοί για την οπτική αναπηρία αναλόγως το πρίσμα γύρω από το οποίο ορίζεται η έννοια. Συγκεκριμένα, «η οπτική αναπηρία είναι απώλεια όρασης, μερική ή ολική, η οποία είτε με διορθωτικές επεμβάσεις είτε με βοηθήματα επιδρά στην εκπαιδευτική απόδοση του παιδιού» (Individuals with Disabilities Educa- tion Improvement Act, 2004, σελ.34). Παράλληλα, στην εκπαίδευση ατόμων με οπτική αναπηρία, προτείνεται ένας ορισμός που συνδυάζει τον βαθμό απώλειας όρασης και τον βαθμό λειτουργικής όρασης (Παπαδόπουλος, 2005). Σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία, «Νομικά τυφλό νοείται παν πρόσωπο, το οποίον στερείται παντελώς και της αντιλήψεως του φωτός ή του οποίου η οπτική οξύτης είναι μικρότερα του 1/20 της φυσιολογικής τοιαύτης». Σύμφωνα με τον ΠΟΥ, νομικά τυφλό ορίζεται επίσης και το άτομο που ακόμη κι αν η οπτική του οξύτητα είναι ικανοποιητική, η περιφερειακή του όραση είναι περιορισμένη στις 10 μοίρες κεντρικά ή λιγότερο.
Οπτική οξύτητα ορίζεται ως ένα κλάσμα που εκφράζει την ικανότητα διάκρισης συμβόλων ή σχημάτων. Η μέτρηση γίνεται συνήθων με πίνακες με γράμματα ή αριθμούς με μαύρο χρώμα σε λευκό φόντο, τα λεγόμενα «οπτότυπα», που σταδιακά μειώνονται σε μέγεθος, σε συγκεκριμένες συνθήκες φωτισμού.
Οπτική Οξύτητα= Απόσταση εξέτασης / απόσταση στην οποία το σύμβολο φαίνεται υπό γωνία 5 arcmin
Εκπαίδευση τυφλών
Τα άτομα με προβλήματα όρασης κατηγοριοποιούνται σε δυο είδη μαθητών. Συγκεκριμένα, σε αυτούς με χαμηλό ποσοστό απώλειας όρασης που μπορούν να χρησιμοποιούν το αλφάβητο των βλεπόντων, με μεγάλα τυπογραφικά στοιχεία ή με την βοήθεια συσκευών μεγέθυνσης κειμένου, και σε εκείνους με λίγη ή καθόλου όραση, που κάνουν χρήση του συστήματος Braille ή άλλες ακουστικές μεθόδους.
Σύμφωνα με την Αμερικάνικη Ιατρική Ένωση, «τυφλό είναι το άτομο του οποίου η κεντρική οπτική οξύτητα δεν υπερβαίνει τα 20/200 ή 2/20 στο καλύτερο μάτι, ύστερα από την καλύτερη δυνατή ιατρική παρέμβαση». Σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία, για να θεωρείται ένα άτομο τυφλό, πρέπει να έχει ποσοστό όρασης κάτω του 5%. Μερικοί νομικά τυφλοί μπορούν να διαβάσουν μεγεθυμένο κείμενο, ενώ μικρό ποσοστό αυτών δεν έχουν καθόλου όραση.