ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ ΤΩΝ ΜΗΤΕΡΩΝ ΜΕ ΣΟΒΑΡΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΟΡΑΣΗΣ ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΨΥΧΟΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΓΟΝΕΪΚΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΗΣ ΚΥΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΤΟΚΕΤΟΥ – ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΩΝ ΚΑΪΣΑ ΜΑΡΙΑΣ & ΜΠΛΑΧΑΒΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗΣ – ΔΙΕΘΝΕΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΑΔΟΣ, ΤΜΗΜΑ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ – Μέρος 47ο
ΚΕΦΑΛΑΙΟ II
ΥΛΙΚΟ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΣ
Εργαλείο Μέτρησης – Ερωτηματολόγιο
Στη διεθνή βιβλιογραφία υπάρχουν ποσοτικές μελέτες που ασχολήθηκαν με την επίδραση και την χρησιμότητα των μαθημάτων ψυχοσωματικής προετοιμασίας στην εμπειρία της κύησης και του τοκετού σε έγκυες γυναίκες. Παρ’ όλα αυτά, κατόπιν εκτεταμένης βιβλιογραφικής επισκόπησης παρατηρήθηκε έλλειμμα σε αντίστοιχες μελέτες που αφορούν τον πληθυσμό των γυναικών με σοβαρά προβλήματα όρασης. Έτσι, το τελικό ερωτηματολόγιο της παρούσας μελέτης προκύπτει από την μορφοποίηση των υπαρχόντων ερωτηματολογίων που αφορούν τα προγράμματα ψυχοσωματικής και τον κατάλληλο σχεδιασμό του ειδικά για γυναίκες με προβλήματα όρασης. Ο σχεδιασμός αυτός έγινε με τη βοήθεια της διπλής πιλοτικής-ποιοτικής μελέτης με ένα μη δομημένο ερωτηματολόγιο και με τη μορφή συνέντευξης στον ειδικό πληθυσμό της μελέτης. Επομένως, το τελικό ερωτηματολόγιο είναι ένα δομημένο ερωτηματολόγιο σε μία ποσοτική πλέον μελέτη και αποτελούμενο από τριάντα τρεις (33) ερωτήσεις κλειστού τύπου κυρίως. Κάποιες εκ των ερωτήσεων και μόνο σαν ερωτήσεις αποσαφήνισης- διευκρινιστικές παρέμειναν ως ανοικτού τύπου για το λόγο ότι ο τρόπος συμπλήρωσης των ερωτηματολογίων παρέμεινε η συνέντευξη. Η επιλογή αυτή έγινε για να υπάρξει μεγαλύτερη επέκταση σε συγκεκριμένα ερωτήματα, καθώς φάνηκε ότι αυτό επιτεύχθηκε μόνο με τον συνδυασμό κλειστού και ανοιχτού τύπου ερωτήσεις. Αντίθετα, όταν όλες οι ερωτήσεις ήταν κλειστού τύπου αυτό είχε ως αποτέλεσμα μειωμένη εκδήλωση ενδιαφέροντος κατά την διάρκεια συμπλήρωσης του ερωτηματολογίου και μη απόσπαση σημαντικών πληροφοριών για τη μελέτη. Το ερωτηματολόγιο περιέχει μεταβλητές (ερωτήσεις) συνάφειας, ευαίσθητες ερωτήσεις καθώς και ερωτήσεις αποσαφήνισης. Οι τιμές (απαντήσεις) διατυπώθηκαν με χρήση κλιμάκων διάταξης. Συγκεκριμένα, χρησιμοποιήθηκαν κλίμακες διχοτομικές, αξιολόγησης, πολλαπλής επιλογής, απλής επιλογής και τύπου Likert.
Το τελικό ερωτηματολόγιο όπως παρατίθεται στο παράρτημα, αποτελείται από τρεις ενότητες:
- Στην πρώτη ενότητα, περιλαμβάνονται ερωτήσεις που αφορούν δημογραφικά στοιχεία (ηλικία, τόπος διαμονής, τόπος καταγωγής, οικογενειακή κατάσταση), εκπαιδευτικά στοιχεία (μορφωτικό επίπεδο, εργασιακή κατάσταση) και προσωπικά στοιχεία που αφορούν το πρόβλημα όρασης (επίπεδο λειτουργίας όρασης, αίτιο πάθησης, ηλικία εμφάνισης της αιτίας και χρόνος εμφάνισής της σε σχέση με την πρώτη κύηση, τρόπος μετακίνησης).
- Στην δεύτερη ενότητα, περιλαμβάνονται ερωτήσεις που αφορούν την διερεύνηση ύπαρξης δυσκολιών στα στάδια κύησης, τοκετού και λοχείας σε συνάρτηση με το πρόβλημα της όρασης, την διερεύνηση ύπαρξης βοήθειας στην φροντίδα του πρώτου παιδιού καθώς και την ύπαρξη παρακολούθησης από μαία στα στάδια κύησης, τοκετού, λοχείας αλλά και την ποιότητα αυτής, την διερεύνηση των παραγόντων που προκαλούν αναστολή στην τεκνοποίηση και έχουν ως εφαλτήριο το πρόβλημα όρασης και τέλος ερωτήσεις που αφορούν την εμπειρία, το είδος, το μέρος και την χρονολογία του/των τοκετού/των και το διάστημα του θηλασμού.
- Στην τρίτη ενότητα, περιλαμβάνονται ερωτήσεις που αφορούν την καταγραφή του ποσοστού των γυναικών στον συγκεκριμένο πληθυσμό που γνωρίζουν την ύπαρξη των μαθημάτων ψυχοσωματικής. Επιπλέον, του ποσοστού που τα έχει παρακολουθήσει καθώς και των αιτίων του ποσοστού των γυναικών που δεν τα έχει παρακολουθήσει. Ακόμα, περιλαμβάνει την καταγραφή των αντιλήψεων και των απόψεων των γυναικών όσον αφορά στην επίδραση των μαθημάτων ψυχοσωματικής στην εμπειρία της κύησης και του τοκετού για γυναίκες με προβλήματα όρασης. Τέλος, την αναγκαιότητα ύπαρξης προσαρμοσμένων μαθημάτων εδικά για τα προβλήματα όρασης καθώς και την καταγραφή των προτιμήσεων των γυναικών όσον αφορά τον τρόπο διεξαγωγής αυτών των μαθημάτων.