Το παρόν και το μέλλον του κράτους πρόνοιας προς τους πολίτες με προβλήματα αναπηρίας: H ίδρυση των κέντρων πιστοποίησης αναπηρίας και η εξέλιξη τους μέχρι σήμερα – ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ της ΚΑΜΑΤΣΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΗΣ – ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ, ΠΜΣ Δημόσια Διοίκηση – Δημόσιο Μάνατζμεντ – Μέρος 21ο

Αυγ 8, 2024 | Άλλες προσεγγίσεις της τυφλότητας και της αναπηρίας, ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ

Το παρόν και το μέλλον του κράτους πρόνοιας προς τους πολίτες με προβλήματα αναπηρίας: H ίδρυση των κέντρων πιστοποίησης αναπηρίας και η εξέλιξη τους μέχρι σήμερα – ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ της ΚΑΜΑΤΣΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΗΣ – ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ, ΠΜΣ Δημόσια Διοίκηση – Δημόσιο Μάνατζμεντ – Μέρος 21ο

 

3.3.         Μοντέλα αναπηρίας

 

Το 1994 ο ΟΕCD προσπαθώντας να γίνει σωστή διευκρίνηση και ανάλυση των αντιλήψεων των ανθρώπων σχετικά με την αναπηρία δημιούργησε τρία μοντέλα αναπηρίας. Το ηθικό ( Moral Montel), το Ιατρικό (Medical) ή ατομικό και το κοινωνικό (Social). Τα βασικά όμως μοντέλα είναι το Ιατρικό και το Κοινωνικό.

 

3.3.1      Το ατομικό μοντέλο αναπηρίας ή Ιατρικό

 

Το ατομικό μοντέλο ή ιατρικό ήταν το κυρίαρχο μοντέλο την δεκαετία του 50. Το ιατρικό μοντέλο ταυτίζεται με την βλάβη /διαταραχή σε επίπεδο κλινικό και ως στοιχείο του ατομικού μοντέλου εκλαμβάνει την αναπηρία ως προσωπική τραγωδία. Σύμφωνα με τον Οliver (1996)63 η αναπηρία μέσα από την διάσταση της βιολογίας έχει αποτέλεσμα την σωματική ανεπάρκεια και κατ’ επέκταση με την σωματική ή νοητική δυσλειτουργία. Τα άτομα αυτά με την δυσλειτουργία τους μειονεκτούν έναντι των υπολοίπων υγιών ατόμων και καθίστανται ανίκανα σε σχέση με τους υπόλοιπους. Έτσι προωθείται η άποψη ότι εξαρτώνται και χρειάζονται φροντίδα ή θεραπεία για τις οποίες με την βοήθεια ειδικού εγκρίνονται και δίνονται με βάση τις παροχές που υπάρχουν. Επειδή κύριο αίτιο της αναπηρίας είναι το βιολογικό σώμα, το πρόβλημα είναι τα άτομα που έχουν την αναπηρία και όχι η κοινωνία που τους περιθωριοποιεί προσφέροντας τους από οίκτο φιλανθρωπία. ‘Έτσι η κοινωνική αλληλεπίδραση οδηγεί στην αποδοχή και επανάληψη συγκεκριμένων, πολλές φορές, προκαταλήψεων υπό την επίδραση διαφόρων κοινωνικών ταμπελών. Η αναπηρία κατηγοριοποιήθηκε με βάση τις ανεπάρκειες και δυσλειτουργίες των ατόμων και δημιούργησε κοινωνικό διαχωρισμό  και αδυναμία ύπαρξης εκπαιδευτικών συστημάτων ενσωμάτωσης των ατόμων καθώς η εκπαίδευση διαχωρίστηκε σε ειδική και γενική .Η κοινωνική κατασκευή εξυπηρετεί συγκεκριμένες σκοπιμότητες ελέγχου από την κοινωνία και θεωρείται μια μορφή κοινωνικής καταπίεσης64. Η εκπαιδευτική ικανότητα ιατρικοποιείται διαχωρίζοντας τους μαθητές χωρίς αναπηρίες από τους μαθητές με αναπηρίες, απομονώνοντας τα ενδιαφέροντα και τις κλίσεις των παιδιών αυτών καθώς αποσιωπήθηκαν στην ουσία κοινωνικοί, οικογενειακοί και ψυχολογικοί παράγοντες που βοηθούν στην πορεία της μάθησης . Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας65 το 1980, αφενός , προβάλλει την αιτιακή σχέση της αναπηρίας με ατομικό περιορισμό και αφετέρου σχετίζει την αναπηρία με την μειονεξία ( disability and handicap) και την ατομική ανεπάρκεια /ασθένεια (impairment)66. Το 2003 πάλι, θεωρεί ότι η αναπηρία είναι ο οποιοσδήποτε περιορισμός ή η έλλειψη ικανότητας , που είναι αποτέλεσμα του βιολογικού προβλήματος, το οποίο δεν επιτρέπει την εφαρμογή κάποιας δραστηριότητας, η οποία βρίσκεται μέσα στο πλαίσιο του εφικτού για το κάθε άτομο. Συμπερασματικά, ο εστιασμός γίνεται στο λανθασμένο χαρακτηριστικό του ατόμου και όχι σε αυτά που το άτομο χρειάζεται.

 

63 Κουτάντος Δ., 2000, «Ανάπηροι άνθρωποι ή ανάπηρη κοινωνία; Για την εναλλακτική, ολιστική, οικολογική, προσέγγιση», Παιδαγωγική Επιθεώρηση

64 Τοmlisson S., 1981, «Educational Sub normality: A study in decision-making» London

65 Π.Ο.Υ, International Classification of Impairments, 03/2022,speech.di.uoa.gr

66 Λιασίδου, Α.,2014α, «Εισαγωγή στις σπουδές για την αναπηρία», Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου.

 

 

 

Μετάβαση στο περιεχόμενο