Διερεύνηση των κινήτρων συμμετοχής μελών χωρίς αναπηρία στην μικτή θεατρική ομάδα «Εν δυνάμει»- Διπλωματική Εργασία της Ευσταθίας Καρύδα- ΠΜΣ Επιστήμες της Αγωγής: Ειδική Αγωγή του ΠΑ.ΜΑΚ.-Μέρος 20ο
3.7 Εσωτερικά έναντι εξωτερικών κινήτρων
Προκειμένου να εξετασθεί κατά πόσο η επιλογή των συνεντευξιαζόμενων για συνεργασία με άτομα με αναπηρία προήλθε από εσωτερικά ή εξωτερικά κίνητρα συμμετοχής, τέθηκαν και απαντήθηκαν οι παρακάτω ερωτήσεις. Από τις 9 ερωτήσεις, οι δύο τελευταίες, δηλαδή η 8η και η 9η , έχουν να κάνουν με την αξιολόγηση- ανατροφοδότηση που έδωσαν οι συμμετέχοντες στο κλείσιμο της συζήτησης. Είναι πολύ σημαντικό για τον ερευνητή να γνωρίζει τυχόν λάθη ή υποδείξεις που έχουν να επισημάνουν οι συμμετέχοντες διότι τα συναισθήματα και οι σκέψεις που τους δημιουργήθηκαν πηγάζουν σε έναν βαθμό από τον ερευνητή-συντονιστή της συζήτησης και παίζουν ρόλο στην εξαγωγή των αποτελεσμάτων.
Στην ερώτηση 1 «Αισθάνεστε αυτοπεποίθηση κατά την συνεργασία σας με άτομα με αναπηρία στο περιβάλλον της ομάδας και αν ναι γιατί;», ο/η Σ.3 έδωσε την εξής απάντηση:
Σ.3: «Αισθάνομαι αυτοπεποίθηση διότι αυτά τα άτομα δείχνουν εύκολα εμπιστοσύνη και αγάπη σε εσένα, έχουν πολύ διάθεση για κοινωνικές συναναστροφές και σε κάνουν να απορροφηθείς μαζί τους στο θέατρο και να ξεχάσεις οτιδήποτε άλλο, να απολαύσεις απλά την πρόβα. Η συνεργασία μαζί τους κάποιες φορές απαιτεί περισσότερο χρόνο και συγκέντρωση αλλά το αποτέλεσμα είναι τόσο ιδιαίτερο που αισθάνομαι περήφανος/η για τον κόπο μας και την συνεργασία μας».
Στην ερώτηση 2 «Τι είναι αυτό που σας παρακινεί περισσότερο να συμμετέχετε στην συγκεκριμένη ομάδα;», οι συνεντευξιαζόμενοι έδωσαν τις εξής απαντήσεις:
Σ.5: «Αφού μπήκα στην ομάδα και μετά, ενθουσιάστηκα με το πόσο ωραίο είναι τα άτομα με αναπηρία να συμπεριλαμβάνονται στο θέατρο και γενικά μέσα στα πράγματα της κοινωνίας και είναι πολύ μεγάλο ατού για εμένα να κάνω θέατρο όχι μόνο για να κάνω θέατρο και να ικανοποιήσω το εγώ μου αλλά για να κερδίσει όλη η κοινωνία κάτι».
Σ.2: «Αυτό που με κρατάει περισσότερο είναι η οικειότητα που αισθάνομαι με τα άτομα με αναπηρία, η αγάπη που παίρνω από αυτά αλλά και η εξέλιξη μου ως ηθοποιός μαζί τους».
Στην ερώτηση 3 «Πώς αυτή η συνεργασία επηρέασε και επηρεάζει τη μετέπειτα ζωή σας; Ευαισθητοποιηθήκατε περισσότερο στα θέματα των ατόμων με αναπηρία και με ποιον τρόπο;», ο/η Σ.4 έδωσε την εξής απάντηση:
Σ.4: «Ευαισθητοποιήθηκα πάρα πολύ, είναι λες και άνοιξε ένας καινούργιος κόσμος μπροστά μου. Αισθάνομαι ότι έχω αλλάξει τρόπο σκέψης απέναντι σε πολλά πράγματα που τόσα χρόνια έβλεπα μπροστά μου μόνο από την δική μου πλευρά, τώρα συνειδητοποιώ πόσο διαφορετικά θα έπρεπε να είναι κάποια πράγματα στην εκπαίδευση, στα μέσα μεταφοράς, στο εργασιακό περιβάλλον, στην στάση μας απέναντι σε ανθρώπους με αναπηρία και τους συγγενείς αυτών. Προσπαθώ όσο μπορώ να διαδώσω όσα έχω μάθει σε φίλους και γνωστούς μου και με την στάση μου και το παράδειγμα μου, να στηρίξω οποιαδήποτε αλλαγή προς όφελος των ατόμων με αναπηρία. Ακόμη, συνειδητοποίησα πόσο εύκολο είναι από την μία μέρα στην άλλη να είσαι εσύ το άτομο με αναπηρία και ότι κανείς μας δεν απέχει από αυτό ούτε είναι κάτι τόσο ξένο όσο νομίζει η πλειονότητα της κοινωνίας».
Στην ερώτηση 4 «Για όσο καιρό διήρκεσε/διαρκεί αυτή η συνεργασία αποτέλεσε προτεραιότητά σας;», οι συνεντευξιαζόμενοι έδωσαν τις εξής απαντήσεις:
Σ.4: «Ναι την έχουμε προτεραιότητα και μάλιστα εγώ προσωπικά έχω αφήσει πολλές φορές στην άκρη την δουλειά μου για να αφιερώσω χρόνο στις πρόβες της ομάδας».
Σ.2: «Κι εγώ αντίστοιχα πολλές φορές θα βάλω στην άκρη τα οικονομικά μου προβλήματα προκειμένου να συμμετέχω σε δράσεις της ομάδας και ας ζοριστώ οικονομικά για ένα διάστημα».
Σ.3: «Για αυτόν τον λόγο κιόλας πολλά μέλη που έχουν θεωρητικά φύγει από την ομάδα, έρχονται ακόμα σε διάφορα εργαστήρια και δράσεις της ομάδας, διότι είναι κάτι που το αγαπάνε όπως και να έχει. Και όταν βρίσκουν χρόνο μπορεί και να μπουν ακόμα και σε παράσταση, αν δεν έχουν πολλές υποχρεώσεις με την δουλειά τους».
Σ.5: «Ναι θεωρώ πως την έχω προτεραιότητα σε ότι αφορά το κομμάτι του θεάτρου στην ζωή μου, διότι θαυμάζω όλο αυτό που προσφέρει η ομάδα «Εν Δυνάμει», το ότι δίνει χώρο στα άτομα με αναπηρία να υπάρξουν στην κοινωνία και στο θέατρο όπως θα έπρεπε».
Στην ερώτηση 5 «Νιώσατε συμπόνια για τους συνεργάτες σας εξαιτίας της αναπηρίας τους;», ο/η Σ.5 έδωσε την εξής απάντηση:
Σ.5: «Έχω νιώσει συμπόνια για τα άτομα με αναπηρία αλλά θεωρώ ότι δεν θα έπρεπε να λυπόμαστε κανέναν, και κακώς έχουμε τέτοια συναισθήματα γιατί δεν ξέρουμε πως το βιώνουν οι ίδιοι το κάθε τι, βγάζουμε μόνοι μας συμπεράσματα για την ζωή τους και έχουμε άποψη αντί να κοιτάμε τα δικά μας πράγματα που μας κρατάνε πίσω και που πρέπει να αλλάξουμε. Το κίνητρο για να ασχολούμαστε με τα άτομα με αναπηρία δεν πρέπει να είναι η λύπηση και η συμπόνια αλλά η επιθυμία μας να δούμε την εξέλιξη της κοινωνίας μας ως προς την συμπερίληψη».
Στην ερώτηση 6 «Θα ξανά επιχειρούσατε μια συνεργασία με άτομα με αναπηρία στο μέλλον και γιατί;», οι συνεντευξιαζόμενοι έδωσαν τις εξής απαντήσεις:
Σ.2: «Ως ηθοποιός θα συνεργαζόμουν με χαρά με οποιονδήποτε αγαπάει το θέατρο».
Σ.5: «Θα συνεργαζόμουν ναι, όπως θα συνεργαζόμουν με κάθε άνθρωπο, δεν κάνει διαφορά για εμένα».
Σ.3: «Για εμένα είναι σημαντικό να συνεργάζεσαι με όλους τους ανθρώπους και να στηρίζεις την ισότητα γιατί μόνο έτσι θα πάμε μπροστά ως κοινωνία».
Στην ερώτηση 7 «Αισθανθήκατε αρνητικά συναισθήματα κατά την διάρκεια αυτής της συνεργασίας; Ποια ήταν αυτά και ποιες συνθήκες στο περιβάλλον σας τα δημιούργησαν; Θα προτιμούσατε να μην τα είχατε νιώσει;», οι συνεντευξιαζόμενοι έδωσαν τις εξής απαντήσεις:
Σ.1: «Στην αρχή όταν μπήκα στην ομάδα και ήρθα αντιμέτωπος/η με τόσα άτομα με νοητικές και κινητικές και όχι μόνο αναπηρίες, δεν ήξερα πως να μιλήσω, πως να τους απαντήσω, πως να συμπεριφερθώ γενικότερα. Ήταν αρνητικό το συναίσθημα γιατί με είχε πιάσει άγχος. Αυτό το άγχος όμως έφυγε διότι έβλεπα το πως συμπεριφέρονται τα παλιά μέλη της ομάδας μεταξύ τους όλοι και μάθαινα μέσα από αυτό, που από ότι κατάλαβα δηλαδή στην πραγματικότητα σε αυτά τα άτομα συμπεριφερόμαστε και πρέπει να συμπεριφερόμαστε όπως ακριβώς και σε οποιοδήποτε μέλος αυτής της κοινωνίας».
Σ.3: «Αισθάνθηκα αρνητικά συναισθήματα και θυμό κυρίως για τον εαυτό μου και για άλλα άτομα που είναι λες και δεν θέλουμε πολλές φορές να χάσουμε την βόλεψή μας και να μπούμε στην θέση άλλων. Αυτά τα συναισθήματα αποτέλεσαν κίνητρο για εμένα να αλλάξω στάση ζωής και να προσπαθήσω να επηρεάσω θετικά και την κοινωνία να σταματήσει να λειτουργεί ατομικιστικά εθελοτυφλώντας για θέματα σχετικά με τις ανάγκες των ατόμων με αναπηρία και γενικότερα των μειονοτήτων».
Στην ερώτηση 8 «Εσείς, με την εμπειρία που έχετε, υπάρχει κάποια ερώτηση που θεωρείτε σημαντική και δεν έγινε ή γενικότερα να αναφέρετε κάτι που δεν ειπώθηκε;», ο/η Σ.1 έδωσε την εξής απάντηση:
Σ.1: «Πρέπει να ειπωθεί το γεγονός ότι παρότι αναφέρουμε ένα ιδανικό περιβάλλον, που μας καλύπτει καλλιτεχνικά, μας αρέσει κλπ., δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχουν και προβλήματα και δεν έχουμε έρθει σε αντιπαράθεση και σε συγκρούσεις. Ωστόσο, υπάρχει από όλους διάθεση να ακούσουμε τον άλλον και υπάρχει και ένα ασφαλές πλαίσιο για να εκφραστούμε επομένως αυτό είναι αυτόματα το πρώτο βήμα για να λυθεί το οποιοδήποτε πρόβλημα. Συνήθως, όταν οι πρόβες είναι πολύωρες και η τριβή καθημερινή είναι που κουραζόμαστε πιο εύκολα και ίσως γινόμαστε πιο εύθικτοι αλλά αυτό είναι στα λογικά πλαίσια μίας ομάδας που περνάει τόσο πολύ χρόνο ομαδικής δουλειάς».
Στην ερώτηση 9 «Υπάρχει κάτι που θα θέλατε να γίνει διαφορετικά σήμερα σχετικά με την διεξαγωγή της συζήτησης που είχαμε; Κάτι που σας έφερε σε αμηχανία;», ο/η Σ.4 απάντησε το εξής και συμφώνησαν όλοι:
Σ.4: «Νομίζω ότι επειδή είμαστε συνομήλικοι πάνω κάτω και επειδή είσαι πολύ πρόσχαρος άνθρωπος και υπήρχε έντονα το κομμάτι της αλληλεπίδρασης κάπως νοιώσαμε κι εμείς άνετα να πούμε ότι μας ερχόταν, ήμασταν δηλαδή πολύ αυθόρμητοι. Έχει σημασία ότι και μεταξύ μας όλοι έχουμε μια σχέση στενή λόγω της ομάδας και δεν δυσκολευτήκαμε να ανοιχτούμε, δηλαδή αυτά που μοιραστήκαμε δεν θα τα μοιραζόμασταν εύκολα με άτομα που δεν γνωρίζουμε. Επίσης την ώρα που άρχισα να κουράζομαι ουσιαστικά έληξε και η συζήτηση, δηλαδή δεν τράβηξε πολύ έτσι ώστε να χάσω την ενέργεια μου και να βαρεθώ. Μακάρι να δώσαμε απαντήσεις που θα σου φανούν χρήσιμες».
