ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6: ΣΥΖΗΤΗΣΗ – ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ
Στο πλαίσιο της παρούσας εργασίας διεξήχθη μια έρευνα, της οποίας συμμετέχοντες αποτελούσαν 20 άτομα τυπικής ανάπτυξης και 20 άτομα με τύφλωση, φυσικούς ομιλητές της ελληνικής γλώσσας. Σκοπός της έρευνας ήταν η μελέτη και η προσφορά ερευνητικών δεδομένων σχετικά με την κατανόηση των προσωδιακών και μουσικών στοιχείων από άτομα με τύφλωση.
Οι δοκιμασίες ήταν 5, συναισθηματική προσωδία, πραγματολογική προσωδία, και δοκιμασίες συχνότητας, ηχοχρώματος και ρυθμού. Πριν από τις δοκιμασίες αυτές χορηγήθηκε το «MoCA» τεστ στους συμμετέχοντες και τα άτομα που βαθμολογήθηκαν με λιγότερο από 17/22 δεν συνέχιζαν στην κύρια έρευνα.
Η διαδικασία που ακολουθήθηκε ήταν η εξής: Οι συμμετέχοντες άκουγαν από φορητό υπολογιστή κάποιες ηχογραφημένες φράσεις στις οποίες έπρεπε με βάση τα προσωδιακά χαρακτηριστικά του ομιλητή να αναγνωρίσουν το συναίσθημα του ομιλητή μεταξύ των συναισθημάτων της χαράς, λύπης, θυμού, ουδετερότητας, έκπληξης και φόβου (δοκιμασία συναισθηματικής προσωδίας). Έπειτα άκουγαν κάποιες φράσεις στις οποίες έπρεπε να αναγνωρίσουν την ειρωνεία, ερώτηση ή απλή δήλωση του ομιλητή με βάση τα προσωδιακά του χαρακτηριστικά (δοκιμασία πραγματολογικής προσωδίας). Ακολούθως άκουγαν κάποιες μελωδίες από κάποιο μουσικό όργανο, το οποίο ενδέχετο να άλλαζε και έτσι έπρεπε να αναγνωρίσουν αν υπήρξε αλλαγή του μουσικού οργάνου με βάση το ηχόχρωμα (δοκιμασία ηχοχρώματος). Ύστερα, ακούγονταν μελωδίες που είχαν ένα σταθερό επαναλαμβανόμενο ρυθμό, ο οποίος μπορεί να έμενε ίδιος ή να άλλαζε, και, όπως και προηγουμένως, καλούνταν να αναγνωρίσουν την αλλαγή ή μη του ρυθμού (δοκιμασία ρυθμού). Τέλος, οι συμμετέχοντες άκουγαν μια μουσική νότα δύο φορές και μετά από μία παύση άκουγαν πάλι μια μουσική νότα δύο φορές. Σκοπός τους ήταν να αναγνωρίσουν αν άκουγαν την ίδια νότα μετά την παύση ή διαφορετική με βάση την αλλαγή της συχνότητας του ήχου (δοκιμασία συχνότητας).
Τα αποτελέσματα δεν παρουσίασαν στατιστικά σημαντικές διαφορές μεταξύ των δύο ομάδων σε καμία από τις δοκιμασίες. Οι επιδόσεις των δύο ομάδων ήταν αρκετά υψηλές στις δοκιμασίες του ηχοχρώματος, της συχνότητας και του ρυθμού (βαθμολογίες πάνω από 93%), αλλά και σχεδόν άριστες στη δοκιμασία πραγματολογικής προσωδίας (βαθμολογίες 99-100%). Όπως και στην έρευνα των Gamond κ.ά. (2017), έτσι και σε αυτήν δεν παρουσιάστηκε μεγάλη διαφορά στην αναγνώριση των συναισθημάτων μεταξύ των ατόμων με τύφλωση και των ατόμων με τυπική ανάπτυξη. Η κατανόηση της ειρωνείας, ενώ δεν παρουσίασε ιδιαίτερη διαφορά στην επίδοση των δύο ομάδων, όπως και στην έρευνα της Sak-Wernicke (2017), οι επιδόσεις αυτής της έρευνας ήταν πολύ καλύτερες από αυτές της SakWernicke, στην οποία σημειώθηκαν υψηλά ποσοστά αποτυχίας στην ερμηνεία της ειρωνείας από τις ομάδες ατόμων με τύφλωση και ατόμων με τυπική ανάπτυξη. Παρόλο που οι επιδόσεις της πειραματικής ομάδας στην αναγνώριση της διαφορετικής συχνότητας ήταν πιο επιτυχημένες από την ομάδα ελέγχου, η διαφορά δεν ήταν στατιστικά σημαντική. Στις έρευνες των Starlinger και Niemeyer (1981) και Arnaud, Gracco και Ménard, (2018) παρουσιάστηκε υπεροχή των ατόμων με τύφλωση στην κατανόηση της συχνότητας του ήχου.
Επιπροσθέτως, αξίζει να αναφερθούν τα λάθη που έγιναν στη δοκιμασία της συναισθηματικής προσωδίας μεταξύ των δύο ομάδων. Παρατηρήθηκε πως και στις δύο ομάδες το μεγαλύτερο ποσοστό λαθών όσον αφορά το συναίσθημα της χαράς συγχύστηκε με το συναίσθημα της έκπληξης, όσον αφορά τον φόβο μπερδεύτηκε με τη λύπη, όσον αφορά την έκπληξη συχνότερη λάνθασμένη απάντηση αποτελούσε ο φόβος και σχετικά με τη λύπη, ο φόβος ήταν πιο συχνά η λανθασμένη απάντηση. Σημαντική είναι η σύγχυση του συναισθήματος του θυμού με την ουδετερότητα στην ομάδα ελέγχου (16%), σε αντίθεση με την πειραματική ομάδα, η οποία τον παρερμήνευσε ως έκπληξη (6%), ουδετερότητα (5%) και χαρά (4%).
Ολοκληρώνοντας, η έρευνα αυτή καταλήγει στο ότι η απώλεια της αίσθησης της οράσεως δεν επηρεάζει την αναγνώριση των προσωδιακών και μουσικών χαρακτηριστικών, πράγμα που επισημαίνεται και στις έρευνες των Gamond κ.ά. (2017) και Sak-Wernicke (2017). Παρόλα αυτά, χρειάζεται περαιτέρω συζήτηση και έρευνα αναφορικά με την ενδεχόμενη επίδραση της τύφλωσης στην κατανόηση της προσωδίας και της μουσικής.
