ΕΘΝΙΚΗ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΤΥΦΛΩΝ

Διαβήτης: «Κλειδί» η εκπαίδευση

Ιαν 29, 2018 | ΘΕΜΑΤΑ ΤΥΦΛΟΤΗΤΑΣ, Ιατρικά

Συνέντευξη: Βασιλική Αγγουρίδη.

Ερώτηση: Ο σακχαρώδης διαβήτης συνεχίζει να αποτελεί «μάστιγα» για τον σύγχρονο κόσμο: 450 εκατομμύρια άνθρωποι ζουν με κάποια από τις μορφές της νόσου. Ποια είναι η εικόνα στην Ελλάδα;

Απάντηση: Η επίπτωση του σακχαρώδη διαβήτη παρουσιάζει κατακόρυφη αύξηση στον πλανήτη. Υπολογίζεται πως πάσχουν περισσότεροι από 400.000.000 άνθρωποι παγκοσμίως και προβλέπεται ότι θα διπλασιαστούν εντός 20ετίας, με αποτέλεσμα ο σακχαρώδης διαβήτης να είναι το πρώτο αίτιο θνητότητας και θνησιμότητας. Η αυξημένη επίπτωση της νόσου συνοδεύεται από αντίστοιχο κόστος, έτσι ώστε σήμερα ο σακχαρώδης διαβήτης να αποτελεί το πιο δαπανηρό νόσημα, ξεπερνώντας το συνολικό κόστος της θεραπείας των νεοπλασμάτων και των χρόνιων αποφρακτικών πνευμονοπαθειών.

Πρέπει δε να τονιστεί, ότι το μεγάλο κόστος στον σακχαρώδη διαβήτη δεν πηγάζει από τη φαρμακευτική αγωγή (30%), αλλά κατεξοχήν από την αύξηση των νοσηλειών και των χαμένων εργατοωρών του ασθενή και του οικογενειακού περιβάλλοντός του (70%).

Στη χώρα μας, σύμφωνα με τα στοιχεία της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Κοινωνικής Ασφάλισης (ΗΔΙΚΑ), αναφέρεται ότι ο αριθμός των πασχόντων ξεπερνά το 1.000.000, σε ποσοστό δηλαδή που αγγίζει το 9,5%, εκ των οποίων ένα ποσοστό περίπου 30% δεν γνωρίζουν ότι πάσχουν από σακχαρώδη διαβήτη.

Ερώτηση: Η φετινή Παγκόσμια Ημέρα ήταν αφιερωμένη στις γυναίκες. Γιατί θεωρήθηκε τόσο σημαντικό να αναδειχθεί αυτή η ομάδα ασθενών;

Απάντηση: Η γυναίκα με σακχαρώδη διαβήτη παρουσιάζει ποικίλες ορμονικές διαταραχές, που δεν αφορούν μόνο τον μεταβολισμό, αλλά επηρεάζουν όλους τους ενδοκρινείς αδένες και αποσυντονίζουν την ορμονική ισορροπία της γυναίκας σε κάθε ηλικία. Η ισορροπία της γυναικείας ορμονικής λειτουργίας τίθεται σε σκληρή δοκιμασία όταν συνυπάρχει μια οποιαδήποτε μορφή σακχαρώδη διαβήτη σε οποιαδήποτε φάση της ζωής της γυναίκας και απαιτεί σωστή και πολύπλευρη φροντίδα, υπό το πρίσμα της σφαιρικής γνώσης της δράσης των ορμονών. Σύμφωνα με τα διεθνή δεδομένα, σχεδόν οι μισοί πάσχοντες από διαβήτη σε όλο τον κόσμο (205 εκατομμύρια από τα συνολικά 422 εκατομμύρια, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας) είναι γυναίκες, με τον αντίστοιχο αριθμό το 2040 να υπολογίζεται ότι θα έχει αυξηθεί σε 313 εκατομμύρια.

Ερώτηση: Ποιες είναι οι τελευταίες εξελίξεις στο πεδίο της θεραπευτικής αντιμετώπισης του σακχαρώδη διαβήτη;

Απάντηση: Σήμερα, στη φαρέτρα της θεραπείας του διαβήτη υπάρχουν νέες θεραπευτικές προσεγγίσεις τόσο για τον σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1 όσο και για τον σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2, που ρυθμίζουν το σάκχαρο χωρίς παρενέργειες όπως οι υπογλυκαιμίες και η αύξηση του σωματικού βάρους. Έτσι, τα νέα φάρμακα για τον διαβήτη, καθώς και οι νέες ινσουλίνες, έχουν ως αποτέλεσμα την καλύτερη ρύθμιση του σακχάρου και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών.

Σημαντικό ρόλο παίζει η τεχνολογία στην αντιμετώπιση του διαβήτη. Πλέον, έχουμε στη διάθεσή μας τις αντλίες συνεχούς έγχυσης ινσουλίνης, τους συνεχείς καταγραφείς γλυκόζης, ανοίγοντας έτσι τον δρόμο για το τεχνητό πάγκρεας, και βέβαια οι προσπάθειες συνεχίζονται για τη μεταμόσχευση των νησιδίων του παγκρέατος, που ίσως μελλοντικά θα λύσουν το πρόβλημα του διαβήτη.

Ερώτηση: Στη χώρα μας, οι ασθενείς έχουν επαρκή πρόσβαση στις θεραπείες και, κυρίως, στις νέες τεχνολογίες, που φαίνεται πως συμβάλλουν σημαντικά στην καλύτερη ρύθμιση του διαβήτη;

Απάντηση: Σήμερα, ο Έλληνας διαβητικός ασθενής έχει πρόσβαση στις νέες θεραπείες και τεχνολογίες, που συμβάλλουν πραγματικά στην καλύτερη ρύθμιση και στη βελτίωση της ποιότητας ζωής του. Δυστυχώς όμως, λόγω της οικονομικής κρίσης που μαστίζει τη χώρα μας, υπάρχουν αρκετές δυσχέρειες στην παροχή φαρμάκων, καθώς και των αναλώσιμων υλικών του διαβήτη, όπως οι ταινίες, οι βελόνες ινσουλίνης και τα αναλώσιμα υλικά αντλιών. Το πρόβλημα γίνεται εντονότερο στους ανασφάλιστους ασθενείς. Παρ’ όλα αυτά, καταβάλλεται μια σοβαρή προσπάθεια από τις επιστημονικές εταιρείες και από τους συλλόγους των ασθενών, σε συνεργασία με την Πολιτεία, για τη λύση αυτών των προβλημάτων.

Ερώτηση: Ποια είναι τα βασικότερα εμπόδια για εσάς, τους θεράποντες ιατρούς; Κατ’ επέκταση, ποια θεωρείτε απαραίτητα «εργαλεία» για την επαρκέστερη διαχείριση της νόσου για τους ασθενείς και τα δημόσια ταμεία (πρωτόκολλα, registries κ.λπ.);

Απάντηση: Ο σακχαρώδης διαβήτης είναι ένα χρόνιο νόσημα, που δεν θεραπεύεται, αλλά αντιμετωπίζεται. Ως εκ τούτου, χρήζει μακροχρόνιας θεραπείας και παρακολούθησης, και αυτό αφορά τον τρόπο ζωής του ασθενή, την ποιότητα ζωής του καθώς και τον τρόπο χορήγησης της φαρμακευτικής αγωγής. Είναι επίσης γνωστό ότι τα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη είναι άτομα νεαρής ηλικίας, ιδιαίτερα με διαβήτη τύπου 1, και η εμφάνιση του διαβήτη εμποδίζει την εργασία τους και όλες τις κοινωνικές δραστηριότητές τους. Έτσι, η διαχείριση της νόσου γίνεται ακόμη πιο δυσχερής.

Απαραίτητο «εργαλείο» για την αντιμετώπιση της νόσου είναι η εκπαίδευση των ασθενών σε όλα τα θέματα που αφορούν τον διαβήτη, όπως η υπογλυκαιμία, η υπεργλυκαιμία, η χορήγηση της ινσουλίνης, ο αυτοέλεγχος του σακχάρου και ο υπολογισμός του φαγητού σε σχέση με την ινσουλίνη. Δυστυχώς, πολύ συχνά, δεν υπάρχει αρκετός χρόνος για την εκπαίδευση αυτών των ασθενών. Γι’ αυτόν τον λόγο, έχουν δημιουργηθεί στη χώρα μας αρκετές ομάδες εκπαίδευσης ασθενών με πρωτοβουλία των επιστημονικών εταιρειών, όπως η Ελληνική Ενδοκρινολογική Εταιρεία, καθώς και των συλλόγων των ασθενών που πάσχουν από διαβήτη. Σε κάθε περίπτωση, χρειάζεται εκπαίδευση, ενημέρωση και αποδοχή, και αυτό δεν αφορά μόνο τα άτομα με διαβήτη, αλλά το σύνολο της κοινωνίας. Η Ελληνική Ενδοκρινολογική Εταιρεία οργανώνει εκπαιδευτικά σεμινάρια στους ασθενείς σε όλη τη χώρα, με αποκορύφωση το Ενδοκρινολογικό Χωριό, που γίνεται στο πλαίσιο του εθνικού μας συνεδρίου, όπου παρέχονται δωρεάν εξετάσεις καθώς και ενημέρωση τόσο των ασθενών όσο και των πολιτών.

Όσο αναφορά την καταγραφή των ασθενών (registries), δυστυχώς δεν έχει γίνει σε πανελλήνιο επίπεδο σοβαρή προσπάθεια, τα στοιχεία που έχουμε στη διάθεσή μας είναι από κάποιες απομονωμένες μελέτες ή πληροφορίες που έχουμε πάρει από την Ηλεκτρονική Συνταγογράφηση (ΗΔΙΚΑ).

Ερώτηση: Το τελευταίο διάστημα, στο επίκεντρο ήρθε και η συζήτηση γύρω από το αίτημα των παθολόγων για θεσμοθέτηση της εξειδίκευσής τους στον διαβήτη, που θα συνοδεύεται από διετή εκπαίδευση. Ποια είναι τα δικά σας επιχειρήματα;

Απάντηση: Η ειδικότητα της Ενδοκρινολογίας διαχωρίστηκε, εδώ και πολλά χρόνια, από την Παθολογία, με σκοπό την αντιμετώπιση των νοσημάτων που αφορούν το ενδοκρινικό σύστημα και των διαταραχών των ορμονών. Ένα από τα πιο σημαντικά γνωστικά αντικείμενα της ειδικότητας της Ενδοκρινολογίας είναι και ο σακχαρώδης διαβήτης. Από την άλλη πλευρά, η ειδικότητα της Παθολογίας και της Παιδιατρικής περιέχουν στο γνωστικό τους αντικείμενο τον σακχαρώδη διαβήτη. Η Ελληνική Ενδοκρινολογική Εταιρεία-Πανελλήνια Ένωση Ενδοκρινολόγων δεν βλέπει τον λόγο της δημιουργίας εξειδίκευσης στον σακχαρώδη διαβήτη από τη στιγμή που το νόσημα αυτό άπτεται και των τριών ειδικοτήτων. Δεν αρνηθήκαμε ποτέ ότι ο διαβήτης μπορεί να αντιμετωπιστεί και από άλλες ειδικότητες, ούτε θεωρούμε ότι ο διαβήτης είναι μονοπώλιο μίας ειδικότητας. Ας μην ξεχνάμε ότι ο διαβήτης εμφανίζει πολλές επιπλοκές, οι οποίες αντιμετωπίζονται από άλλες ειδικότητες, όπως η Νεφρολογία, η Οφθαλμολογία και η Καρδιολογία. Θεωρούμε, λοιπόν, και σύμφωνα με τις αποφάσεις των οργάνων της Ελληνικής Ενδοκρινολογικής Εταιρείας, ότι συμφωνούμε στην εκπαίδευση όλων των γιατρών στον διαβήτη και δεν βλέπουμε τον λόγο της θεσμοθέτησης της εξειδίκευσης.

Τέλος, αξίζει να σημειωθεί ότι στις 50 χώρες της Ευρώπης μόνο δύο χώρες έχουν θεσμοθετήσει εξειδίκευση στον σακχαρώδη διαβήτη.

Who is who

Ζαδάλλα Φ. Μούσλεχ

Γεννημένος στη Βηθλεέμ της Παλαιστίνης το 1955, αποφοίτησε το 1980 από την Ιατρική Σχολή του ΑΠΘ με «Άριστα». Έως το 1981 εργάστηκε στο Κρατικό Νοσοκομείο της Βηθλεέμ ως εσωτερικός βοηθός, και στη συνέχεια έκανε τα δύο προκαταρκτικά χρόνια της Παθολογίας στην Α’ Παθολογική Κλινική του νοσοκομείου ΑΧΕΠΑ, ΑΠΘ. Ειδικεύτηκε στην Ενδοκρινολογία στην ίδια κλινική, λαμβάνοντας τον τίτλο τον Δεκέμβριο του 1987. Από το 1988 εργάζεται στον ΕΟΠΥΥ Θεσσαλονίκης, από το 1990 μέχρι το 2008 ήταν επιστημονικός συνεργάτης στην Α’ Παθολογική Κλινική του νοσοκομείου ΑΧΕΠΑ, στο Τμήμα Ενδοκρινολογίας & Μεταβολισμού, στο οποίο συμμετείχε στα ερευνητικά και εκπαιδευτικά προγράμματα της κλινικής, με ιδιαίτερη απασχόληση στο διαβητολογικό κέντρο του νοσοκομείου.

Το 1993, ολοκλήρωσε τη διδακτορική του διατριβή, με θέμα «Μεταβολές των ενδογενών οπιοειδών πεπτιδίων σε ασθενείς με νοσήματα του θυρεοειδούς», με βαθμό «Άριστα», και το 1994 αναγορεύθηκε Διδάκτωρ της Ιατρικής Σχολής του ΑΠΘ. Έχει συγγράψει πάνω από 60 εργασίες σε ελληνικά και ξένα περιοδικά, ένα βιβλίο για τον σακχαρώδη διαβήτη καθώς και κεφάλαια σε άλλα 8 βιβλία. Παράλληλα, έχει ανακοινώσει περίπου 300 εργασίες σε ελληνικά και διεθνή συνέδρια και έχει πραγματοποιήσει περισσότερες από 400 ομιλίες σε γιατρούς και ασθενείς.

Είναι μέλος επιστημονικών εταιρειών στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, και έχει συμμετάσχει στην οργανωτική επιτροπή πολλών ιατρικών συνεδρίων. Είναι μέλος συντακτικής επιτροπής τριών επιστημονικών περιοδικών.

Από το 2009 διδάσκει το μάθημα της Ενδοκρινολογίας στο Τμήμα Αισθητικής και Κοσμητολογίας του Αλεξάνδρειου ΤΕΙ Θεσσαλονίκης.

Πρόσφατα, τοποθετήθηκε σε θέση Έμμισθου Πανεπιστημιακού Υποτρόφου στο Διαβητολογικό Κέντρο της Α’ Πανεπιστημιακής Προπαιδευτικής Παθολογικής Κλινικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης στο νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Θεσσαλονίκης.

Πηγή: «Pharma & Health business»

Μετάβαση στο περιεχόμενο