Αθήνα/Athens: 7.4.2014
Αρ. Πρωτ. / Ref. Nr: 1822
Εξαιρετικά Επείγον
Πληροφορίες: Μπαρμπαλιά Ελένη
Προς:
κ. Β. Γκιουλέκα Υφυπουργό Παιδείας & Θρησκευμάτων
ΚΟΙΝ:
– Γραφείο Υπουργού Παιδείας και Θρησκευμάτων κ. Κ. Αρβανιτόπουλου
– Γεν. Γραμματέα Υπουργείου Παιδείας κ. Θ. Κυριαζή
– Προϊστάμενο Διεύθυνσης Ειδικής Αγωγής Υπουργείου Παιδείας
– Πρόεδρο Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής κ. Σ. Γκλαβά
– Φορείς Μέλη Ε.Σ.ΑμεΑ.
ΘΕΜΑ: «Οι θέσεις της Ε.Σ.ΑμεΑ. για την ένταξη των ατόμων με αναπηρία στους φορείς τυπικής και άτυπης επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης»
Κύριε Υφυπουργέ,
Η αντιμετώπιση του χάσματος που υπάρχει στην απόκτηση επαγγελματικών προσόντων των ατόμων με αναπηρία και στην ένταξη τους στην αγορά εργασίας σε ίση βάση με τους άλλους απαιτεί την προσεκτική και τεκμηριωμένη από επιστημονικής απόψεως αντιμετώπισή του.
Θέσεις και απόψεις που θέλουν την ένταξη των ατόμων με αναπηρία σε Ινστιτούτα Επαγγελματικής Εκπαίδευσης (ΙΕΚ) – Σχολές Επαγγελματικής Εκπαίδευσης (ΣΕΚ) ειδικής αγωγής απομονωμένα από τα ΙΕΚ και τα ΣΕΚ γενικής εκπαίδευσης, ασφαλώς δεν γεφυρώνουν αλλά αντιθέτως διαιωνίζουν αυτό το χάσμα.
Κατά τη γνώμη μας η βασική εκπαιδευτική πολιτική που πρέπει να ακολουθηθεί δεν είναι άλλη από την ένταξη των ατόμων με αναπηρία στους γενικούς φορείς της τυπικής και άτυπης επαγγελματικής κατάρτισης, όπως είναι τα Ινστιτούτα Επαγγελματικής Εκπαίδευσης (ΙΕΚ) και οι Σχολές Επαγγελματικής Εκπαίδευσης (ΣΕΚ).
Άλλωστε η θέση μας αυτή, εναρμονίζεται πλήρως με τη Διεθνή Σύμβαση για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία, η οποία κυρώθηκε από τη Βουλή των Ελλήνων και ενσωματώθηκε στο εθνικό θεσμικό δίκαιο με την ψήφιση του ν. 4074/2012. Ειδικότερα το άρθρο 24 «Εκπαίδευση της Διεθνούς Σύμβασης» ορίζει μεταξύ άλλων με σαφήνεια τα εξής:
«Τα Κράτη Μέρη αναγνωρίζουν το δικαίωμα των ΑμεΑ στην εκπαίδευση. Με σκοπό να πραγματοποιήσουν το δικαίωμα αυτό χωρίς διάκριση και βάσει των ίσων ευκαιριών, τα Κράτη Μέρη εξασφαλίζουν ένα σύστημα ενταξιακής εκπαίδευσης σε όλα τα επίπεδα και δια βίου μάθησης που αποσκοπεί στο ότι :
• Τα άτομα με αναπηρία δεν αποκλείονται από το γενικό εκπαιδευτικό σύστημα λόγω της αναπηρίας, και ότι τα παιδιά με αναπηρία δεν αποκλείονται από τη δωρεάν και υποχρεωτική πρωτοβάθμια εκπαίδευση, ή τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, λόγω της αναπηρίας,
• Τα άτομα με αναπηρία μπορούν να έχουν πρόσβαση σε μια ενταξιακή, ποιοτική και δωρεάν πρωτοβάθμια εκπαίδευση και δευτεροβάθμια εκπαίδευση, σε ίση βάση με τους άλλους, στις κοινότητες στις οποίες ζουν»
Υπό αυτό το πρίσμα, οι φορείς τυπικής και άτυπης εκπαίδευσης θα πρέπει να είναι πλήρως προσβάσιμοι στα άτομα με αναπηρία. Προσβάσιμα Ινστιτούτα Εκπαιδευτικής Κατάρτισης (ΙΕΚ) ή Σχολές Επαγγελματικής Κατάρτισης (ΣΕΚ) σημαίνει ότι:
• τα άτομα με αναπηρίες μπορούν να έχουν πρόσβαση στις κτιριακές υποδομές των φορέων τυπικής και άτυπης κατάρτισης σε ίση βάση με τους άλλους σπουδαστές, συμπεριλαμβανομένης και της ηλεκτρονικής προσβασιμότητας.
• Τα άτομα με αναπηρία να μπορούν να λαμβάνουν την υποστήριξη που απαιτείται, μέσα στους φορείς επαγγελματικής κατάρτισης για να διευκολυνθεί η αποτελεσματική εκπαίδευση και κατάρτισή τους,
• Να παρέχονται στα άτομα με αναπηρία αποτελεσματικά εξατομικευμένα μέτρα υποστήριξης, ειδικό εκπαιδευτικό υλικό, εκπαιδευτικά προγράμματα (π.χ. βιβλία σε γραφή Braille για τυφλούς ή διερμηνεία νοηματικής γλώσσας για κωφούς)
ούτως ώστε τα άτομα με αναπηρία να είναι σε θέση να έχουν πρόσβαση στην επαγγελματική κατάρτιση και συνακόλουθα στην επαγγελματική τους ένταξη, χωρίς διακρίσεις και σε ίση βάση με τους άλλους.
Ασφαλώς η θέση μας για την ένταξη των ατόμων με αναπηρίες στους φορείς τυπικής και άτυπης επαγγελματικής εκπαίδευσης δεν αναιρεί την αναγκαιότητα της ίδρυσης ΙΕΚ και ΣΕΚ ειδικής εκπαίδευσης ή ειδικών τμημάτων μέσα στα γενικά ΙΕΚ (π.χ. τμήμα χειριστών υπολογιστών και τηλεφωνικών κέντρων, παροχής πληροφοριών και εξυπηρέτησης πελατών, αποκλειστικά για τυφλούς και άτομα με προβλήματα όρασης). Η ίδρυση όμως ΙΕΚ και ΣΕΚ ειδικής εκπαίδευσης θα πρέπει να γίνει μετά από προσεκτική μελέτη, ώστε να μη δημιουργήσει ένα σύστημα παράλληλης επαγγελματικής εκπαίδευσης που δεν θα παρέχει ισοδύναμη εκπαίδευση και δεν θα δημιουργεί ίσες επαγγελματικές ευκαιρίες για τα άτομα με αναπηρία.
Ως παράδειγμα, θα μπορούσαμε να αναφέρουμε τα άτομα με κινητική αναπηρία, τα οποία θα μπορούσαν να φοιτούν σε διάφορα τμήματα των γενικών ΙΕΚ ή ΣΕΚ, υπό την προϋπόθεση της πλήρους προσβασιμότητας των κτιρίων στα οποία στεγάζονται οι ανωτέρω φορείς, της πλήρους υποστήριξής τους με ειδικό βοηθητικό προσωπικό και κάθε είδους παροχή υπηρεσιών και αγαθών για το σκοπό αυτό.
Κύριε Υφυπουργέ,
Θεωρούμε άκρως χρήσιμη μία συνάντηση με εσάς και τους εκπροσώπους της Ε.Σ.ΑμεΑ., προκειμένου να σας εκθέσουμε αναλυτικά τις ανωτέρω θέσεις – προτάσεις για το εν λόγω σημαντικό θέμα. Ως εκ τούτου, αναμένουμε από εσάς τον ορισμό συνάντησής μας το συντομότερο δυνατόν.
Με εκτίμηση
Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ
Ι. ΒΑΡΔΑΚΑΣΤΑΝΗΣ
Ο ΓΕΝ. ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
ΧΡ. ΝΑΣΤΑΣ