6.8.6. Το θεσμικό πλαίσιο της διάγνωσης
Η διαμόρφωση των διαδικασιών της διάγνωσης για τα ΑΜΕΑ ξεκινά από τον Συμβουλευτικό Σταθμό του Δ. Μωραΐτη, περνά στο ΠΕΣΑ με την εφαρμογή, για πρώτη φορά σε παιδιά με ειδικές ανάγκες, διαγνωστικών εργαλείων (Binet – Simon – Thermann test, Rossolimo profile) και συνεχίζεται στον Ιατροπαιδαγωγικό Σταθμό του Μορφωτικού Συλλόγου «Αθήναιον» το 1953 και στο Κέντρο Ψυχικής Υγιεινής το 1957 με την ίδρυση του Τμήματος Θεραπευτικής Παιδαγωγικής. Μέχρι την ψήφιση του 1143 γίνεται στους υπάρχοντες Ιατροπαιδαγωγικούς Σταθμούς (Ν. Δ. 1041973), χωρίς νομοθετικές ρυθμίσεις που να αφορούν τα ΑΜΕΑ.
Οι δύο πρώτοι νόμοι (1143 &1566), προέβλεψαν μόνο το «που» και «από ποιον» και όχι «πώς» γίνεται η διαγνωστική διαδικασία. Ο 1143 (άρθρο 7 , παρ.2, εδάφ.3) προβλέπει ότι η διαγνωστική εξέταση γίνεται στους Ιατροπαιδαγωγικούς και Σχολικούς Ψυχολογικούς Σταθμούς και στις κινητές διαγνωστικές ομάδες. Για την δημιουργία άλλων δομών προβλέπονταν να εκδοθούν Π. Δ. και Υ. Α.. Για όλα τα ζητήματα που αφορούν την ίδρυση, την οργάνωση, τη λειτουργία και τις προϋποθέσεις για τη διαδικασία παραπομπής των αποκλινόντων ατόμων στους σταθμούς και τις διαγνωστικές ομάδες αρμόδια ήταν από κοινού τα Υπουργεία Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων και Κοινωνικών Υπηρεσιών (1143, άρθρ. 7, παρ. 3).
Με το Π. Δ. 4721983 η αρμοδιότητα συγκρότησης των κινητών διαγνωστικών ομάδων μεταβιβάστηκε στις νομαρχίες (άρθρ. 9). Με την εγκύκλιο Στ5691983 (άρθρ. 9), περιγράφτηκε το πλαίσιο λειτουργίας τους. Συγκροτούνταν από ένα: α) γιατρό (κατά προτίμηση παιδοψυχίατρο ή παιδίατρο), β) ψυχολόγο (κατά προτίμηση σχολικό), γ) κοινωνικό λειτουργό, και δ) ειδικό παιδαγωγό, ή παιδαγωγό, ή δάσκαλο ειδικευμένο στην Ε. Α., όπως προβλεπόταν και από τον 1143. Έργο της ήταν η διάγνωση της απόκλισης από το κανονικό και πιο ειδικά: α) ο καθορισμός της κατηγορίας των προβληματικών ατόμων, β) ο βαθμός και η έκταση του προβλήματος και γ) ο τύπος του Ειδικού Σχολείου στο οποίο έπρεπε να φοιτήσει το εξεταζόμενο άτομο. Κάθε μέλος της ομάδας έπρεπε να συντάξει τη δική του έκθεση. Κάθε έκθεση θα αποτελούσε μέρος της γενικής ιατροπαιδαγωγικής έκθεσης που θα ολοκληρωνόταν με το γενικό συμπέρασμα και η οποία θα έμενε στον ατομικό φάκελο του μαθητή.
Το μόνο νέο που διατυπώθηκε στον 1566 ήταν ότι οι περιφερειακές υπηρεσίες των Υπουργείων Υγείας, Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων ήταν αρμόδιες για: α) τη διαγνωστική εξέταση και τη διαπίστωση του είδους και του βαθμού της ειδικής ανάγκης των ατόμων σχολικής ηλικίας, β) την εισήγηση εγγραφής, κατάταξης και φοίτησης νηπίων, παιδιών και εφήβων με ειδικές ανάγκες σε σχολικές μονάδες ειδικής αγωγής ή ειδικής επαγγελματικής εκπαίδευσης ή σε ειδικές τάξεις ή σε κανονικά σχολεία, γ) την παροχή συμβουλών στους διδάσκοντες, τους γονείς και τα ίδια τα ΑΜΕΑ για την αντιμετώπιση των προβλημάτων τους, και δ) την ιατροδιαγνωστική εξέταση, όσων φοιτούν σε κανονικά σχολεία, για τη διαπίστωση των ειδικών αναγκών που τυχόν υπάρχουν και την εισήγηση για τη λήψη των επιβαλλόμενων μέτρων. Η συνεργασία με τις υπηρεσίες του ΥΠΕΠΘ και όλα τα άλλα ζητήματα της διαγνωστικής διαδικασίας αφήνονταν να ρυθμιστούν με Π. Δ.
Υπάρχει μια αντίφαση στον 1566 σε σχέση με τις ρυθμίσεις διάγνωσης. Από τη μια μεριά ορίζει ότι οι περιφερειακές υπηρεσίες των Υπουργείων Υγείας, Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων είναι υπεύθυνες για τη διάγνωση και από την άλλη ορίζει ότι αποκλειστικός φορέας της Ε. Α. είναι το ΥΠΕΠΘ.
Με το νόμο 2817 δημιουργούνται τα Κέντρα Διάγνωσης, Αξιολόγησης και Υποστήριξης (στο εξής ΚΔΑΥ) (2817άρθ. 2) που υπάγονταν στο ΥΠΕΠΘ. Εδώ θα κάνουμε πιο αναλυτική παρουσίαση του συγκεκριμένου θεσμού, μια και ήταν η πρώτη φορά που δημιουργούνταν υπηρεσίες για τη διαγνωστική διαδικασία των ΑΜΕΑ στην έδρα κάθε νομαρχίας υπαγόμενα στο ΥΠΕΠΘ. Βάση για αυτή την αναλυτική παρουσίαση θα αποτελέσουν κυρίως οι 28172000 & 36992008 και η Υ. Α. Γ6/44948-11-2001 για τον κανονισμό λειτουργίας των ΚΔΑΥ. Η Υ. Α. Γ62891112-3-2
